Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng thông tin về việc triển khai sách giáo khoa thống nhất. Ảnh: VGP
Tại họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra tối 4/5, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Phạm Ngọc Thưởng cho biết, đây là nhiệm vụ thực hiện theo Nghị quyết số 71 của Bộ Chính trị (ngày 22/8/2025) và Nghị quyết số 281 của Chính phủ (ngày 15/9/2025), trong đó xác định rõ yêu cầu thống nhất một bộ sách giáo khoa dùng chung và tiến tới miễn phí sách giáo khoa vào năm 2030.
Theo Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng, ngành Giáo dục đang triển khai chương trình với 3 bộ sách giáo khoa theo chủ trương xã hội hóa, gồm: "Cánh Diều", "Chân trời sáng tạo" và "Kết nối tri thức với cuộc sống".
Với yêu cầu phải thống nhất một bộ sách giáo khoa từ năm học 2026 - 2027, Bộ GD&ĐT xác định không thể biên soạn bộ sách mới trong thời gian ngắn, do cần từ 2 - 3 năm chuẩn bị. Theo đó, Bộ đã thành lập Tổ nghiên cứu, tham vấn ý kiến các địa phương, chuyên gia và xây dựng tiêu chí lựa chọn.
Từ đó, Bộ GD&ĐT quyết định chọn 1 trong 3 bộ sách giáo khoa hiện hành. Kết quả, bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” của Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam đã được lựa chọn làm bộ sách giáo khoa thống nhất trên toàn quốc. Quyết định này được Bộ trưởng GD&ĐT phê duyệt ngày 26/12/2025, bảo đảm đủ thời gian chuẩn bị cho năm học mới.
Để triển khai đồng bộ, Bộ GD&ĐT đã ban hành văn bản hướng dẫn các địa phương sử dụng thống nhất bộ sách giáo khoa; đồng thời nhấn mạnh việc dạy học vẫn bám sát chương trình, sách giáo khoa chỉ là học liệu, qua đó tránh lãng phí các bộ sách đã sử dụng trước đây.
Đồng thời, Bộ đã chỉ đạo hiệu chỉnh nội dung sách giáo khoa do thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp kể từ 1/7/2025, đặc biệt với các môn: Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân… phù hợp với thay đổi địa giới hành chính và yêu cầu thực tiễn. Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam được yêu cầu tổ chức in ấn, phát hành, bảo đảm cung ứng đầy đủ sách giáo khoa cho học sinh và giáo viên chậm nhất trước năm học mới 20 ngày.
Với việc điều chỉnh chương trình và cơ cấu môn học, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho biết, theo thông lệ quốc tế, một chương trình giáo dục thường có tính ổn định từ 10 - 15 năm. Tuy nhiên, Bộ vẫn thường xuyên rà soát, cập nhật, đảm bảo phù hợp với yêu cầu thực tiễn; đồng thời, đề nghị các Sở GD&ĐT, các nhà trường tổ chức các chương trình giáo dục địa phương trên cơ sở chương trình chung.
Trong thời gian tới, định hướng điều chỉnh chương trình sẽ tập trung tăng cường các nội dung về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, giáo dục STEM (phương thức giáo dục tích hợp liên môn Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật, Toán học), chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI); đẩy mạnh giáo dục kỹ năng sống, văn hóa, nghệ thuật cho học sinh. Yếu tố quan trọng nhất trong đổi mới giáo dục không chỉ là chương trình hay sách giáo khoa, mà là đổi mới phương pháp giảng dạy, kiểm tra, đánh giá, đặc biệt là phát triển năng lực tự học của học sinh.
Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT, việc thống nhất một bộ sách giáo khoa không đồng nghĩa với việc dạy học cứng nhắc theo một cuốn sách. Sách giáo khoa chỉ là học liệu, giáo viên và học sinh có thể tham khảo thêm các nguồn tài liệu khác nhằm làm phong phú kiến thức, phù hợp với định hướng chuyển từ dạy kiến thức sang phát triển năng lực.