El Nino và Đại Tây Dương ấm lên có thể cảnh báo sớm nắng nóng tại Amazon

Các dấu hiệu liên quan đến hiện tượng El Nino và tình trạng nước biển ấm lên ở khu vực nhiệt đới Đại Tây Dương có thể giúp cảnh báo sớm những đợt nắng nóng cực đoan tại lưu vực Amazon, thậm chí trước tới 7 tháng. Đây là kết quả nghiên cứu mới của các nhà khoa học Australia và Brazil.

Sông Amazon tại Amazonas, Brazil. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN
Sông Amazon tại Amazonas, Brazil. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Theo nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc Trung tâm Nghiên cứu về thời tiết thế kỷ XXI của Hội đồng Nghiên cứu Australia và Viện Nghiên cứu Không gian Quốc gia Brazil thực hiện, những thay đổi bất thường về nhiệt độ tại Thái Bình Dương và Đại Tây Dương có thể liên quan đến nguy cơ xảy ra các đợt nắng nóng và mưa cực đoan tại Amazon.

Kết quả cho thấy các đợt nắng nóng cực đoan tại Amazon có xu hướng xuất hiện sau khi xảy ra tình trạng ấm lên bất thường liên quan đến El Nino ở khu vực nhiệt đới Thái Bình Dương và nhiệt độ tăng tại một số khu vực ở Đại Tây Dương nhiệt đới.

Tín hiệu cảnh báo sớm rõ nhất được ghi nhận trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 5. Khi đó, các đợt nắng nóng cực đoan trên phần lớn lưu vực Amazon có liên quan đến những điều kiện khí hậu đã xuất hiện từ 7 tháng trước. Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Earth's Future.

Các nhà khoa học cũng phát hiện khả năng dự báo sớm những thời điểm vừa nóng vừa khô, đặc biệt tại khu vực phía Bắc và vùng hạ lưu trung tâm Amazon. Tuy nhiên, khả năng dự báo yếu hơn đáng kể tại các khu vực khác.

Nhóm nghiên cứu sử dụng công nghệ học máy để phân tích mối liên hệ giữa các yếu tố khí hậu và những hiện tượng cực đoan xảy ra đồng thời, vốn khó dự báo hơn các hiện tượng riêng lẻ.

Theo các nhà khoa học, những đợt nóng và khô kết hợp có thể làm gia tăng nguy cơ cháy rừng, gây tổn hại hệ sinh thái, đe dọa sức khỏe con người, an ninh lương thực và nguồn nước. Những hiện tượng này cũng làm suy yếu khả năng hấp thụ khí CO2 của rừng Amazon. Các đợt nóng và khô như vậy đang xảy ra thường xuyên và nghiêm trọng hơn, do đó việc có thêm cảnh báo sớm có thể giúp cộng đồng và chính quyền chủ động ứng phó với nguy cơ nắng nóng và hạn hán.

Nghiên cứu đã xác định được những khu vực và thời điểm mà các điều kiện khí hậu ở Thái Bình Dương và Đại Tây Dương có thể cung cấp tín hiệu cảnh báo sớm. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho rằng cần nghiên cứu thêm để có thể chuyển những mối liên hệ này thành các hệ thống cảnh báo thực tế.

Phương Hoa/TTXVN

Dành cho bạn

Dòng chảy dầu Trung Đông phục hồi khoảng 80% so với mức trước xung đột

Dòng chảy dầu Trung Đông phục hồi khoảng 80% so với mức trước xung đột

Tổng Giám đốc điều hành (CEO) tập đoàn dầu khí Shell, ông Wael Sawan, cho biết dòng dầu xuất khẩu từ Trung Đông hiện đã phục hồi lên khoảng 80% mức trước khi xung đột nổ ra. Đây là một trong những đánh giá đáng chú ý nhất cho đến nay về tốc độ phục hồi xuất khẩu dầu của khu vực.

Máy bay cứu hộ đưa hành khách Israel trên chuyến bay FZ1073 của Hãng Flydubai về tới sân bay Ben Gurion, gần Tel Aviv, ngày 1/10/2026. Ảnh: ANI/TTXVN phát

Israel tính phương án bắn hạ máy bay flydubai trong vụ nghi cướp máy bay

Israel đã chuẩn bị phương án bắn hạ máy bay của hãng hàng không flydubai mang số hiệu FZ1073 trong vụ việc nghi cướp máy bay xảy ra ngày 30/9, mặc dù trên máy bay có 166 hành khách là công dân Israel. Hai nguồn tin Israel nắm rõ diễn biến vụ việc tiết lộ với kênh CBS News (Mỹ).