Cầu Crimea hư hại nặng, chuyên gia chỉ ra nhiều thách thức khôi phục

Cây cầu Crimea trị giá 3,5 tỷ USD có thể phải ngừng hoạt động trong nhiều năm, thậm chí không được xây dựng lại, theo nhận định của một số chuyên gia.

Ảnh chụp màn hình từ video cho thấy thiệt hại với cầu Crimea sau cuộc tấn công ngày 17/11/2026. Ảnh: Cơ quan An ninh Ukraine
Ảnh chụp màn hình từ video cho thấy thiệt hại với cầu Crimea sau cuộc tấn công ngày 17/11/2026. Ảnh: Cơ quan An ninh Ukraine

Cây cầu Crimea trị giá 3,5 tỷ USD, từng được Tổng thống Nga Vladimir Putin coi là biểu tượng cho sự hiện diện của Moskva tại bán đảo Crimea, có thể phải ngừng hoạt động trong nhiều năm, thậm chí không được xây dựng lại, theo nhận định của một số chuyên gia.

Các đánh giá của chuyên gia kết cấu công trình và quân sự cho rằng cuộc tấn công của Ukraine đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho phần kết cấu chính của cây cầu.

Colin Caprani, giáo sư kỹ thuật kết cấu tại Đại học Monash, Australia, nói với đài BBC rằng mức độ hư hại lớn đến nỗi việc xây dựng lại cây cầu có thể khó khăn hơn so với xây mới hoàn toàn.

Vòm thép, có chiều cao tương đương một tòa nhà khoảng 15 tầng, đã sập xuống nước cùng với phần mặt cầu và một số cấu kiện đỡ.

“Không cần có bằng kỹ sư kết cấu cũng hiểu điều đó có nghĩa là gì. Công trình đã bị phá hủy hoàn toàn”, ông Caprani nhận định.

Các mảnh vỡ hiện nằm dưới nước. Đòn tấn công có thể đã gây ảnh hưởng tới cả trụ cầu và nền móng. Theo chuyên gia, một số phần còn lại có thể phải phá dỡ trước khi bắt đầu quá trình xây dựng lại.

Kỹ sư kết cấu Ukraine Dmytro Makogon cũng đưa ra nhận định tương tự. “Có thể coi kết cấu cây cầu đã bị phá hủy, bởi nhịp cầu chính và phần vòm – cấu kiện phức tạp nhất của công trình – đã bị phá hủy. Tôi nghi ngờ cây cầu có thể được khôi phục trong thời gian chiến tranh”, ông Makogon nói.

Vòm thép nặng khoảng 5.000 tấn được sản xuất tại nhà máy Voronezhstalmost của Nga. Quá trình chế tạo bắt đầu từ tháng 5/2016, đến tháng 10/2017 hoàn tất lắp đặt. Sáu tháng sau, Tổng thống Putin đích thân lái xe tải KamAZ qua cầu trong lễ khánh thành.

Khôi phục có thể mất hơn một năm

Andrii Ryzhenko, cựu Đại tá Hải quân Ukraine và chuyên gia quân sự, ước tính riêng việc xây dựng lại đoạn đường bộ bị sập cùng phần vòm có thể mất hơn một năm.

“Đối với việc khôi phục mặt cầu cùng phần vòm, tôi cho rằng nhiều khả năng sẽ mất hơn một năm”, ông Ryzhenko nói với RBC-Ukraine.

Ông nhấn mạnh thời gian ước tính này chỉ áp dụng cho phần bị hư hại, không có nghĩa toàn bộ tuyến cầu sẽ bị đóng cửa trong suốt khoảng thời gian đó.

Trước mắt, vấn đề lớn nhất là giải phóng luồng hàng hải qua eo biển Kerch. Phần vòm kim loại, được ước tính nặng khoảng 6.000 tấn, đã rơi xuống khu vực luồng tàu có thể đi qua.

Theo ông Ryzhenko, Nga nhiều khả năng sẽ phải tháo dỡ các mảnh vỡ và chế tạo cấu kiện thay thế, thay vì đưa phần kết cấu bị hư hỏng trở lại vị trí cũ. Ông cho rằng có thể sử dụng phương pháp nổ dưới nước để xử lý các mảnh vỡ.

Quá trình này có nguy cơ khiến hoạt động hàng hải bị đình trệ trong nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng, ảnh hưởng tới việc tiếp cận các cảng của Nga và những khu vực thuộc Ukraine do Nga kiểm soát ở biển Azov.

Dmytro Pletenchuk, người phát ngôn Hải quân Ukraine, chỉ ra một trở ngại khác: Nga có thể khó triển khai công tác sửa chữa nếu các nhân lực và thiết bị tiếp tục nằm trong tầm tấn công của Ukraine. Ông Pletenchuk cho rằng sáu tháng tới sẽ là giai đoạn đặc biệt khó khăn đối với hoạt động khôi phục do thời tiết nhiều bão. Các tàu phục vụ sửa chữa cũng có thể trở thành mục tiêu của vũ khí Ukraine.

Tuyến tiếp tế cho Crimea đứng trước sức ép

Emil Kastehelmi, chuyên gia thuộc nhóm phân tích quân sự Black Bird Group của Phần Lan, cho biết ông không kỳ vọng cây cầu đường bộ sẽ được khôi phục trước khi xung đột kết thúc.

Theo chuyên gia này, các tuyến tiếp tế của Nga tới Crimea đang đối mặt nguy cơ, trong khi những đoạn cầu sập đã cản trở hoạt động hàng hải qua eo biển Kerch.

Nhà phân tích quân sự Clément Molin nhận định Crimea gần như bị cô lập khỏi Nga, khi tuyến đường bộ R-280 Novorossiya hiện là tuyến tiếp tế trên đất liền duy nhất còn lại.

Tuy nhiên, tuyến đường này cũng không hoàn toàn an toàn. “Ngay từ đầu năm, hàng trăm xe tải Nga đã bị UAV tầm trung của Ukraine tấn công”, ông Molin viết.

Nga đã triển khai hàng nghìn binh sĩ trang bị súng máy gắn trên xe bán tải để bảo vệ tuyến đường, như một lớp phòng thủ cuối cùng trước các cuộc tấn công đường không.

Phà vẫn là một lựa chọn khác, nhưng phương tiện này cũng nhiều lần trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công bằng UAV Ukraine.

Thiệt hại đối với cây cầu còn có thể gây ảnh hưởng vượt ra ngoài Crimea.

Kênh đào Kerch-Yenikale, nơi phần vòm cầu sập xuống, là tuyến hàng hải duy nhất nối biển Azov với Biển Đen. Theo Andrey Sizov, Giám đốc điều hành công ty tư vấn nông nghiệp SovEcon, từng có tới 25% lượng ngũ cốc xuất khẩu của Nga đi qua tuyến này.

Hoạt động hàng hải qua eo biển Kerch vốn đã bị đình chỉ từ tháng 7/2026 trong bối cảnh các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine. Thiệt hại mới khiến triển vọng nối lại hoạt động vận tải càng trở nên phức tạp, ông Sizov nhận định.

Ông ước tính việc dọn dẹp các mảnh vỡ khỏi luồng hàng hải có thể mất từ một đến ba tháng. Khoảng thời gian tương tự từng được cần đến để khôi phục hoạt động vận tải trên sông Patapsco ở Baltimore, Mỹ, sau khi một nhịp cầu dài 366 m sập vào năm 2024.

Khả năng Nga tiến hành xây dựng lại cây cầu

Yigal Levin, nhà phân tích quân sự và cựu sĩ quan Lực lượng Phòng vệ Israel, đặt câu hỏi liệu Nga có lựa chọn xây dựng lại cây cầu hay không. Ông lập luận rằng công trình vẫn nằm trong tầm tấn công của tên lửa và UAV Ukraine, trong khi các hệ thống phòng không Nga chưa ngăn chặn được những đòn tấn công trước đó. Vì vậy, đầu tư xây dựng lại có thể không mang lại hiệu quả tương xứng.

Tuy nhiên, trái với những nhận định từ phía Ukraine và một số chuyên gia phương Tây, Moskva khẳng định công trình sẽ được khôi phục.

Theo hãng thông tấn nhà nước Nga TASS ngày 17/11, trong cuộc trả lời phỏng vấn báo Izvestia, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov khẳng định cầu Crimea sẽ được khôi phục sau cuộc tấn công mới đây của Ukraine và “sẽ còn tốt hơn trước”.

Phó Thủ tướng Nga Marat Khusnullin cho biết các nguồn lực và nhân lực đang được tập hợp để triển khai công tác khắc phục. Nga cũng thông báo hoạt động đường sắt qua cầu đã được nối lại, trong khi giao thông đường bộ vẫn bị gián đoạn.

Các cơ quan chức năng Nga cũng đã mở cuộc điều tra hình sự về vụ tấn công, coi đây là hành động khủng bố.

Thu Hằng/Báo Tin tức và Dân tộc (Tổng hợp)

Dành cho bạn

Gian hàng của Nvidia trong khu vực công nghệ số tại Triển lãm Chuỗi cung ứng quốc tế Trung Quốc (CISCE) lần thứ 3 ở thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc ngày 14/7/2025. Ảnh: Tân Hoa xã

Nvidia ngừng bán chip AI cho Trung Quốc dù được Mỹ cấp phép

Tập đoàn công nghệ Nvidia của Mỹ đã ngừng vận chuyển các dòng chip trung tâm dữ liệu Hopper sang Trung Quốc, mặc dù trước đó chính quyền Tổng thống Donald Trump đã cho phép doanh nghiệp này xuất khẩu một phiên bản của dòng chip trên sang thị trường này.

Ảnh minh hoạ do AI thực hiện

Mạng xử lý thông tin mật của NSA bị gián đoạn giữa loạt sự cố công nghệ tại Mỹ

Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) xác nhận một số hệ thống nội bộ bị gián đoạn tạm thời trong quá trình bảo trì định kỳ, song khẳng định các hoạt động thiết yếu vẫn được duy trì. Sự cố xảy ra giữa lúc nhiều dịch vụ công nghệ, hàng không và tài chính tại Mỹ liên tiếp gặp trục trặc.