El Niño định hình lại hoạt động bão nhiệt đới trên toàn cầu

Hiện tượng El Niño đang tác động rõ rệt đến hoạt động của các hệ thống bão nhiệt đới trên toàn cầu, góp phần khiến mùa bão Đại Tây Dương năm 2026 đặc biệt yên ắng, trong khi làm gia tăng hoạt động xoáy thuận nhiệt đới tại một số khu vực ở Thái Bình Dương.

bao.png
Hình ảnh vệ tinh mắt bão Polo tăng cường độ thành bão Cấp 5 vào chiều 22/9 . Ảnh chụp màn hình: NOAA.

Theo Trung tâm Dự báo Khí hậu thuộc Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA), tính đến ngày 23/9, Bắc Đại Tây Dương mới ghi nhận 6 cơn bão nhiệt đới và chưa có cơn nào mạnh lên thành bão. Đây là mức hoạt động thấp bất thường vào thời điểm mùa bão thường đạt đỉnh, với chỉ số năng lượng xoáy thuận tích lũy (ACE) ở mức thấp kỷ lục đối với thời điểm này trong năm.

Các chuyên gia cho rằng El Niño là một trong những nguyên nhân chính. Hiện tượng này xảy ra khi nhiệt độ nước biển tại khu vực trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương tăng bất thường, làm thay đổi hoàn lưu khí quyển, độ ẩm và hướng gió trên phạm vi toàn cầu. Đặc biệt, El Niño làm gia tăng hiện tượng đứt gió theo chiều thẳng đứng ở Đại Tây Dương, khiến các hệ thống bão khó hình thành và phát triển mạnh.

Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) dự báo El Niño sẽ tiếp tục mạnh lên trong những tháng tới và gần như chắc chắn kéo dài đến tháng 2/2027. Cơ quan này cảnh báo một El Niño rất mạnh có thể làm thay đổi đáng kể chế độ mưa và nhiệt độ, gia tăng nguy cơ hạn hán, lũ lụt và nắng nóng cực đoan tại nhiều khu vực.

Trái ngược với Đại Tây Dương, El Niño thường tạo điều kiện thuận lợi hơn cho bão nhiệt đới ở khu vực trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương. Nước biển ấm cung cấp thêm nhiệt và hơi ẩm cho các hệ thống bão, trong khi đứt gió yếu hơn giúp bão duy trì và phát triển lâu hơn. Bão Polo, hình thành ngoài khơi Mexico trong tuần này, đã mạnh lên thành một trong những xoáy thuận nhiệt đới mạnh nhất tại khu vực trong nhiều năm.

El Niño cũng có thể làm thay đổi đường đi của bão tại phía Tây Thái Bình Dương. Các hệ thống bão có xu hướng hình thành xa hơn về phía Đông và dịch chuyển theo hướng Bắc, qua đó làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đối với Guam, quần đảo Bắc Mariana, Nhật Bản và bán đảo Triều Tiên.

Lòng hồ khô cạn do hạn hán tại làng Bandai, huyện Pali, Ấn Độ. Ảnh: AFP/TTXVN (không được phép khai thác, sử dụng bởi bên thứ ba).
Lòng hồ khô cạn do hạn hán tại làng Bandai, huyện Pali, Ấn Độ. Ảnh: AFP/TTXVN (không được phép khai thác, sử dụng bởi bên thứ ba).

Tại Ấn Độ Dương, El Niño mạnh thường làm suy yếu gió mùa và có thể làm gia tăng nguy cơ hạn hán ở tiểu lục địa Ấn Độ. Đồng thời, hoạt động xoáy thuận nhiệt đới ở một số khu vực, trong đó có Tây Nam Ấn Độ Dương, có xu hướng giảm khi El Niño đạt cường độ mạnh.

Các chuyên gia lưu ý những tác động trên mang tính xu hướng, không đồng nghĩa mọi khu vực đều trải qua thời tiết cực đoan theo cùng một cách. Diễn biến cụ thể còn phụ thuộc vào nhiệt độ đại dương, hoàn lưu khí quyển và các yếu tố khí hậu khác.

Phương Hoa/TTXVN

Dành cho bạn

Lực lượng an ninh và cảnh sát được triển khai bên ngoài nhà riêng của nghi phạm vụ xả súng tại thành phố Krakow, Ba Lan ngày 7/11/2026. Ảnh: PAP/TTXVN phát

Lãnh đạo thế giới lên án 'tội ác chấn động' tại thành phố Krakow của Ba Lan

Vụ xả súng tại Quảng trường Chợ Chính ở thành phố Krakow, Ba Lan ngày 7/11 khiến ít nhất 6 người thiệt mạng và 16 người bị thương, gây chấn động dư luận quốc tế. Lãnh đạo nhiều quốc gia cùng Liên minh châu Âu (EU) đã lên án vụ tấn công, gửi lời chia buồn và bày tỏ tình đoàn kết với người dân Ba Lan.