Nguy cơ mất mùa khi El Nino xô đổ hàng loạt kỷ lục nhiệt độ

SAWS cảnh báo tốc độ nóng lên của bề mặt Thái Bình Dương trong chu kỳ El Nino hiện tại đang ở mức "hết sức bất thường", xô đổ hàng loạt kỷ lục nhiệt độ trước đây và đặt khu vực miền Nam châu Phi vào tình trạng báo động cao về nguy cơ hạn hán, mất mùa.

Cánh đồng lúa bị khô hạn ở Tây Java, Indonesia. Ảnh minh họa: THX/TTXVN phát
Cánh đồng lúa bị khô hạn ở Tây Java, Indonesia. Ảnh minh họa: THX/TTXVN phát

Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, giới chuyên gia khí hậu nhận định đợt El Nino 2026-2027 là "một sự kiện ngoại lệ cả về thời điểm khởi phát lẫn cường độ". Giáo sư khí tượng học Willem Landman thuộc Đại học Pretoria cho biết đợt El Nino gần đây nhất vào mùa Hè 2023-2024 được phân loại ở mức "rất mạnh", nhưng một số khu vực vẫn duy trì được lượng mưa tương đối. Tuy nhiên, cường độ và thời điểm xuất hiện sớm của đợt El Nino năm nay là "thực sự hiếm thấy".

Theo Giáo sư Landman, El Nino được coi là ở mức độ trung bình khi nhiệt độ bề mặt Thái Bình Dương cao hơn mức bình thường 1 độ C, và "mạnh" khi cao hơn 1,5 độ C. Tại mốc cao hơn 2 độ C, El Nino được phân loại là "rất mạnh". Đáng chú ý, trong tháng 8 và tháng 9 vừa qua, nhiệt độ bề mặt đại dương đã chạm mức 32 độ C, cao hơn mức bình thường tới 3,5 độ C.

Theo SAWS, các quan trắc và dự báo hiện tại cho thấy sự kiện này có thể đạt cường độ "chưa từng có trong lịch sử ghi nhận" và dự kiến đạt đỉnh vào cuối năm nay hoặc đầu năm 2027.

Tiến sĩ Christien Engelbrecht, nhà khoa học trưởng tại SAWS, cảnh báo lượng mưa tại khu vực miền Nam châu Phi nhiều khả năng sẽ rơi xuống mức thấp hơn trung bình trong giai đoạn từ tháng 12 tới đến tháng 2/2027, kéo theo nguy cơ cao xảy ra các đợt nắng nóng gay gắt.

Đồng quan điểm, Tiến sĩ Johan Malherbe, nhà nghiên cứu khoa học khí hậu cấp cao tại Hội đồng Nghiên cứu Nông nghiệp (ARC), nhận định năng suất ngô và diện tích đồng cỏ chăn thả sẽ sụt giảm mạnh trong những năm có El Nino. Tình trạng này có thể khiến giá ngô trắng - nguồn lương thực thiết yếu tại miền Nam châu Phi - tăng vọt. Sự sụt giảm nguồn cung ngô trắng do hạn hán không chỉ kích hoạt lạm phát giá thực phẩm mà còn đe dọa trực tiếp đến an ninh lương thực của các nhóm dân cư dễ bị tổn thương nhất, tạo ra thách thức kinh tế - xã hội to lớn đối với chính phủ các nước trong khu vực.

Nhằm giảm thiểu thiệt hại, Tiến sĩ Malherbe khuyến cáo nông dân nên thu hẹp diện tích trồng ngô nếu hạn hán thực sự xảy ra, trong khi các hộ chăn nuôi gia súc cần chủ động bán bớt đàn trước khi đồng cỏ suy kiệt. Các cán bộ khuyến nông cũng được yêu cầu khẩn trương phối hợp với các hộ nông dân tự cung tự cấp và quy mô nhỏ để lên kế hoạch ứng phó kịp thời.

Đặng Huyền/TTXVN

Dành cho bạn