Chặng cuối hành trình, đoàn công tác chúng tôi đến nhà giàn DK1/15 khá hiện đại. Trời yên biển lặng nên cả đoàn lên nhà giàn khá thuận tiện.
Những tấm gương hy sinh
Phó đô đốc Trần Thanh Huyền, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân chủng Hải quân cho biết: Vùng biển DK1 thuộc thềm lục địa phía Nam của Tổ quốc ghi dấu những cán bộ, chiến sĩ hải quân đã anh dũng hy sinh vì sự bình yên và toàn vẹn chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc. Trước yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo trong giai đoạn mới, ngày 5/7/1989, Cụm Kinh tế- Khoa học- Dịch vụ trên thềm lục địa phía Nam được thành lập và thường được gọi là nhà giàn DK. Gần 23 năm qua, các thế hệ cán bộ, chiến sỹ Hải quân trực, chốt, vượt qua khó khăn, gian khổ và khắc nghiệt để bảo vệ vững chắc chủ quyền.
 Nhà giàn DK1/15. |
Tuy nhiên, những năm 1990, 1996, 1998 và 2000, do sự tàn phá khủng khiếp của bão đã làm đổ một số nhà giàn, nhiều cán bộ, chiến sĩ đã hy sinh. Như sự hy sinh của cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1/6 Phúc Nguyên, khi cơn bão số 8 có sức gió trên cấp 12 đổ vào khu vực Nam Biển Đông ngày 14/12/1998. Mặc mưa gió, cán bộ chiến sĩ kiên quyết bám trụ chống chọi với bão tố. Có những lúc những cơn sóng lớn, đỉnh sóng cao 14-15m đánh trùm qua cả sàn công tác nhà giàn, cùng sức gió giật mạnh làm nhà giàn bị rung lắc dữ dội. Vào lúc 3 giờ sáng, thời điểm cơn bão số 8 với sức gió và sóng lên tới đỉnh điểm, cũng là lúc nhà giàn DK1/6 bị đổ, cả 9 cán bộ, chiến sĩ bị hất xuống biển và 3 đồng chí đã hy sinh gồm: Trạm trưởng Vũ Quang Chương và 2 cán bộ Lê Đức Hồng, Nguyễn Văn An.
Và còn nhiều tấm gương dũng cảm của cán bộ chiến sĩ như Phạm Tảo, Trần Văn Là, Lê Tiến Cường, Tạ Ngọc Tú, Hồ Văn Hiền.... đã chấp hành nghiêm mệnh lệnh, dũng cảm hy sinh thân mình tìm kiếm, cứu vớt đồng đội bị nạn.
Những tấm gương hy sinh của những cán bộ chiến sĩ tại thềm lục địa phía Nam Tổ quốc trở thành biểu tượng cao đẹp của người chiến sỹ hải quân trong thời kỳ mới, nhưng cũng đặt ra vấn đề phải hiện đại hóa, nâng cấp nhà giàn.
Tiếp nối truyền thống
Nhà giàn DK15 Phúc Nguyên chúng tôi có dịp đến là một trong hai nhà giàn mới đưa vào sử dụng. Từ tàu, màu vàng của nhà giàn 3 tầng nổi bật giữa mênh mông biển trời. Sóng yên biển lặng, tàu nhỏ cập nhà giàn thuận lợi hơn cả mong đợi nhưng các chiến sĩ trên tàu bảo: Nhà giàn DK1/15 được coi là một trong những nơi sâu nhất tính từ san hô lên mặt biển khoảng 20 m nên dòng nước xoáy. Đi 10 m cầu thang bộ, mặt bằng tầng một với hệ thống kho hàng khép kín nhưng ấn tượng nhất là những bể inốc. Mọi người thốt lên, “Vậy là có nước sạch rồi”. Trung úy Nguyễn Văn Thuận cho biết: Chỉ có nhà giàn mới mới có đủ diện tích để bể inốc này.
Sự rộng rãi của nhà giàn mới còn được thấy ở nơi ở của cán bộ. Bước vào phòng ở của trung úy Nguyễn Văn Thuận, chúng tôi có cảm giác ngồi ở căn phòng trên đất liền rộng trên 10 m2, sàn lát gạch men, có tủ đứng. “So với nơi ở trước của nhà giàn cũ rộng gấp đôi. Sự cải thiện về điều kiện sinh hoạt còn thấy ở hội trường, phòng làm việc rộng rãi hơn”, anh Nguyễn Văn Thuận cho biết. Nơi ấn tượng nhất là nhà bếp rộng khoảng 15 m2, ốp gạch men trắng sáng loáng, có tủ lạnh, tủ đông thực phẩm, 4 bình lọc nước và có tới 2 tủ kính inốc đựng bát và thực phẩm… Không như trước kia, anh em phải tranh thủ chế biến làm ở hành lang của nhà giàn, nhiều khi dao thớt, bếp để ở ngoài. “Bếp ở nhà giàn còn sạch và đẹp, tiện nghi hơn cả đảo chìm”, họa sĩ Minh Tâm, thành viên đoàn thốt lên, “Đồ dùng, dụng cụ và bài trí trên nhà giàn mới mang lại cảm giác như đang sống ở một ngôi nhà trên đất liền. Đây đúng nghĩa là nhà. Chứ trước khi ra đây, có xem qua trên mạng thấy nhiều người ra trước đó ví nhà giàn như tổ chim trên biển”.
Nhận xét đó không sai với nhà giàn cũ. Với hệ thống nhà giàn cũ khi gió bão lớn, mọi người luôn trong tư thế sẵn sàng, mặc áo phao, đem theo tài liệu khí tài cần thiết chờ lệnh. Nếu gió bão mạnh cấp 11, 12 đi đúng vào khu vực đóng quân có thể phải nhảy xuống biển trước đó để bơi tới tàu trực gần đó, đợi bão qua rồi quay lại nhà giàn.
Mùa biển êm chỉ được khoảng 3-4 tháng (từ tháng 4-tháng 6). Còn mùa biển động mới là thử thách. Đại tá Đỗ Văn Thành, Cục trưởng Cục Hậu cần quân chủng Hải quân nói: Bám trụ tại nhà giàn quan trọng nhất là tinh thần, sóng gió mạnh nổi lên, các nhà giàn đứng chênh vênh trên biển, nó giống như ta đứng trên thang nhưng dưới có người rung. Phải có tinh thần vững mới trụ được. Có những hôm biển động sóng đánh cao cả chục mét, đảo chìm nhiều khi sóng trùm cả đảo, nhà giàn thì sóng đánh dồn dập. nhà giàn cũ, sóng đánh tới mép tầng trệt. Anh em cập nhật thường xuyên dự báo bão để có phương án xử lý kịp thời. Bên cạnh đó, anh em sống ở nhà giàn không tiếp xúc mặt đất, dễ bị phù nề nên gạo cung cấp cho anh em không xát trắng quá, hay còn gọi là gạo lức để có nhiều chất chống phù nề; bổ sung B1 và tăng cường tập thể thao.
Thiếu tá Nguyễn Văn Thương, chỉ huy trưởng trạm DK1/15 cho biết: Hiện nơi ăn ở sinh hoạt, làm việc nghiên cứu của cán bộ nhà giàn được bố trí tại nhà giàn mới. Nhà giàn cũ được nối với nhà giàn mới bằng cầu thang vững chắc và vẫn được bảo quản để làm nơi tăng gia sản xuất, và tăng diện tích “hứng” năng lượng mặt trời. Trong năm qua, nhà giàn DK 15 đạt 714 kg rau xanh, ủ giá đỗ 120 kg, nước mắm 104 lít; câu cá hơn 1.200 kg.
Từ ngày có nhà giàn mới, nơi sinh hoạt và điều kiện công tác của cán bộ chiến sĩ cải thiện hơn rất nhiều. nhà giàn mới đưa vào sử dụng gần 1 năm, chiều cao từ mặt nước lên sân thượng khoảng 22m với kết cấu công trình vững chắc. Từ khi đi vào sử dụng, công trình trải qua nhiều đợt sóng to, gió lớn; có lúc gió mạnh cấp 6, cấp 7, sóng đánh cao 8-10m, công trình vẫn đảm bảo sự vững chắc.
Việc xây dựng những nhà giàn mới cho thấy sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và nhân dân với điều kiện công tác và sinh hoạt của cán bộ, chiến sĩ để họ tiếp bước truyền thống hào hùng của dân tộc trong việc bám biển, là điểm tựa cho ngư dân.
Bài và ảnh: Xuân Cường
