Nhìn cách ông Điêu Văn Thuyển (sinh năm 1952), dân tộc Thái, ở thôn Hữu Nghị, thị trấn Phong Thổ (Lai Châu) nâng niu từng trang chữ viết của đồng bào Thái mà ông đã sưu tầm, lưu giữ được mới thấy hết sự đam mê của ông đối với nét chữ của đồng bào mình.
Ông Thuyển rất ham mê đọc và sưu tầm sách. Cuốn sách chữ Thái cổ đầu tiên mà ông tìm được chính là “Gia phả dòng họ Đèo” (một dòng họ lớn trên vùng đất Phong Thổ xưa). Khi ấy, do chủ nhân cuốn sách không đồng ý bán, nên ông đã phải năn nỉ mượn về photocopy. Từ việc tò mò, thích thú tìm hiểu, đến say mê nghiên cứu, ông Thuyển đã “nghiện” chữ Thái cổ lúc nào không hay.
 Ông Thuyển lật giở kho tư liệu chữ Thái cổ viết bằng tay mà ông sưu tầm được. |
Phần lớn thời gian từ khi nghỉ hưu (năm 2008 đến nay), ông Thuyển dành trọn để tìm kiếm các bản sách còn lưu truyền trong dân gian. Kho tư liệu sách Thái cổ của ông đến nay đã lên đến gần 100 đầu sách, chủ yếu là các bản ghi chép bằng tay. Có những bản chữ đã mờ, rách mục, ông lại nghiên cứu để chép, dịch lại và bổ sung những chỗ thiếu khuyết.
 Niềm đam mê sưu tầm chữ Thái cổ hiện rõ trên khuôn mặt ông Thuyển. |
Không chỉ sưu tầm sách, ông còn dịch và viết sách bằng tiếng Thái. Hiện ông Thuyển đã có gần 10 đầu sách dịch đã được in, xuất bản và tái bản, như: “Chuyện thơ Khun lúa nàng Ủa”; “Lang xon cun” (răn dạy người); “Lang cun máư” (những điều răn dạy người đời mới); “Truyện Trạng nguyên”; “Truyện Phạm Công Cúc Hoa”... Ông cũng đã được nhận nhiều giải thưởng của Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam và Hội Văn học nghệ thuật Lai Châu.
Ông Thuyển chia sẻ: “Những người biết chữ cổ không còn nhiều, nên tôi muốn truyền dạy chữ Thái cổ cho lớp trẻ; đồng thời muốn lưu lại những gì mình đã có, đã nghiên cứu, học tập, giúp con cháu sau này biết về nguồn cội”.
Bài và ảnh: Quang Duy
