5 nhóm phương tiện phải chịu phí sử dụng đường bộ cao tốc gồm: Xe dưới 12 ghế ngồi, xe tải có tải trọng dưới 2 tấn và các loại xe buýt vận tải khách công cộng; xe từ 12 - 30 ghế ngồi và xe tải có tải trọng từ 2 - 4 tấn; xe từ 31 ghế ngồi trở lên và xe tải có tải trọng từ 4 - 10 tấn; xe tải có tải trọng từ 10 - 18 tấn và xe chở hàng bằng container 20 feet; xe tải có tải trọng từ 18 tấn trở lên và xe chở hàng bằng container 40 feet.
Theo Cục Đường bộ Việt Nam (Bộ GTVT), dự thảo Nghị định quy định mức phí đối với đường cao tốc đáp ứng đầy đủ các quy định về điều kiện triển khai thu phí áp dụng mức 1 (đường cao tốc có 4 làn xe, có làn dừng khẩn cấp chạy liên tục) và mức 2 (đường cao tốc có 4 làn xe, không có làn dừng khẩn cấp chạy liên tục).
Dự thảo Nghị định cũng quy định các phương tiện được miễn phí sử dụng đường cao tốc gồm: Xe cứu thương; xe cứu hỏa; xe chuyên dùng phục vụ quốc phòng bao gồm các xe mang biển số: Nền màu đỏ, chữ và số màu trắng dập chìm có gắn các thiết bị chuyên dụng quốc phòng (xe xi téc, xe cần cẩu, xe chở lực lượng vũ trang hành quân từ 12 chỗ trở lên, xe vận tải có mui che và được lắp đặt ghế ngồi trong thùng xe, xe kiểm soát, xe kiểm tra quân sự, xe chuyên dùng chở phạm nhân, xe cứu hộ, cứu nạn, xe thông tin vệ tinh và các xe ô tô đặc chủng khác phục vụ quốc phòng); xe chuyên dùng phục vụ an ninh (xe của Bộ Công an, công an tỉnh, thành phố, công an quận, huyện, xe cảnh sát giao thông, xe cảnh sát 113, xe cảnh sát cơ động, xe đặc chủng chở phạm nhân, xe cứu hộ, cứu nạn được gắn biển hiệu nhận biết theo quy định của pháp luật về xe chuyên dùng…); xe chuyên dùng phục vụ tang lễ (xe tang, xe tải lạnh dùng để lưu xác và chở xác); đoàn xe có xe cảnh sát giao thông dẫn đường.
Quan điểm nhất quán của Bộ GTVT là những tuyến cao tốc nào có chất lượng dịch vụ tương ứng với mức thu mới triển khai thu phí. Nhà nước thu phí đường cao tốc nhằm tạo nguồn vốn phục vụ cho công tác bảo trì và đầu tư phát triển các tuyến cao tốc mới.
