Thời gian qua, thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, thực hành tiết kiệm trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Theo đại biểu Nguyễn Thị Sửu (thành phố Huế), mặc dù Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí đã được ban hành nhưng việc thực thi chưa thực sự phát huy hiệu quả. Nguyên nhân một phần do chưa có cơ chế đồng bộ đi kèm.
Đại biểu cho rằng, cần phải xây dựng cơ chế đồng bộ từ trên xuống dưới. Tất cả các bộ, ban, ngành đều có trách nhiệm và nghĩa vụ thực hành tiết kiệm, chống lãng phí như nhau, không phân biệt cơ quan, tổ chức trung ương hay địa phương. Các cấp cùng thực hiện nghiệm, cấp dưới không có tâm lý trông chờ cấp trên.
Thực tế cho thấy, tại một số đơn vị tồn tại thực tế cán bộ cấp dưới không xác định rõ trách nhiệm, nghĩa vụ của mình trong thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Những cán bộ này cho rằng đây là phần trách nhiệm của cán bộ cấp trên nên có tâm lý trông chờ cấp trên thực hiện rồi mới làm theo. Hoặc đơn vị này nhìn đơn vị khác thực hiện như thế nào, sau đó mới thực hiện mà không cần vượt trội, thực hiện chủ yếu mang tính chất cầm chừng… Như vậy, vô hình chung, công tác tiết kiệm, chống lãng phí bị phân biệt trong thực hiện hoặc được thực hiện với tư duy bình quân chủ nghĩa. Từ đó dẫn đến thực trạng công tác tiết kiệm, chống lãng phí không phát huy hiệu quả như mong muốn.
Cũng theo đại biểu, mặc dù đã có những cơ chế để giúp cho việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí hiệu quả hơn nhưng các cơ chế này chưa thực sự chặt chẽ và chưa quy định rõ ràng trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị, tổ chức để xảy ra tình trạng lãng phí hoặc để xảy ra tình trạng vi phạm pháp luật liên quan đến công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Do vậy, cần có các quy định chặt chẽ, quy trách nhiệm rõ ràng đối với người đứng đầu, cơ quan, đơn vị, tổ chức để xảy ra tình trạng lãng phí, gây thiệt hại cho Nhà nước.
Thêm vào đó, cần xây dựng cơ chế rõ ràng trong việc bảo vệ người dám tố giác, đấu tranh với tình trạng lãng phí tại cơ sở. Thực tế tại nhiều đơn vị cho thấy, có nhiều người thẳng thắn, dám đấu tranh, tố giác các hành vi lãng phí, tiêu cực nhưng lại bị quy chụp vào các cáo buộc khác, bị trù dập trong quá trình công tác... Do vậy, đại biểu Nguyễn Thị Sửu cho rằng cần có cơ chế rõ ràng để bảo vệ những người dám đấu tranh, tố giác các hành vi lãng phí, tiêu cực. Có như vậy, công tác tiết kiệm, chống lãng phí mới thực sự phát huy hiệu quả.
Ngoài các cơ chế trên, đại biểu cho rằng, cần phải quy định thêm các tiêu chuẩn, tiêu chí cụ thể, coi đây như thước đo để định vị, đánh giá rõ đâu là hành vi gây lãng phí, đặc biệt là trong công tác quản lý tài sản công. Các quy định này phải có tầm bao quát và phân định rõ ràng trách nhiệm quản lý các loại tài sản như tài sản hữu hình và tài sản vô hình, tài sản được quản lý trung hạn, dài hạn; phải định hình được tiêu chí quản lý cho từng loại tài sản nhưng đồng thời phải định hình cho mô hình hoạt động của các cơ quan, tổ chức quản lý tài sản đó và phải tính đến các yếu tố khác tác động đến tài sản. Có như vậy, Luật Tiết kiệm, chống lãng phí khi được xem xét, thông qua mới thực sự phát huy hiệu quả - đại biểu chia sẻ.
