Tiến sĩ Moran Hausman Kedem, Trưởng đơn vị Đột quỵ và bệnh mạch máu não trẻ em tại Bệnh viện trẻ em Dana-Dwek của Israel cho biết cứ khoảng 4.000 trẻ sơ sinh thì có một trẻ bị đột quỵ trong hoặc ngay sau khi sinh. Tỷ lệ này thậm chí cao hơn nhiều bệnh di truyền thường được sàng lọc ở trẻ sơ sinh.
Đột quỵ xảy ra khi dòng máu cung cấp cho một vùng não bị gián đoạn đột ngột do tắc mạch hoặc xuất huyết não, làm tổn thương các tế bào thần kinh. Ở trẻ sơ sinh, dấu hiệu thường xuất hiện vào ngày thứ hai sau sinh dưới dạng co giật cục bộ, giật một tay hoặc một chân, hoặc các cơn ngừng thở bất thường. Theo các chuyên gia, nguyên nhân phổ biến nhất là cục máu đông từ nhau thai di chuyển lên não thai nhi. Ngoài ra, các dị tật tim bẩm sinh, rối loạn đông máu, nhiễm trùng hoặc chấn thương khi sinh cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Các bác sĩ nhấn mạnh phần lớn các trường hợp đột quỵ ở trẻ sơ sinh xảy ra ngoài ý muốn và không xuất phát từ bất kỳ hành vi, thói quen hay quyết định nào của người mẹ trong thai kỳ hoặc quá trình sinh nở. Trong đa số trường hợp, đây là biến cố y khoa khó dự báo và không thể phòng ngừa trước. Không giống người lớn, trẻ sơ sinh bị đột quỵ thường không sử dụng thuốc tiêu sợi huyết hoặc thuốc chống đông máu. Điều trị chủ yếu tập trung vào kiểm soát cơn co giật, chăm sóc hỗ trợ và xác định nguyên nhân gây bệnh.
Một ưu điểm lớn của trẻ nhỏ là não bộ có tính dẻo thần kinh rất cao, cho phép các vùng não lành mạnh đảm nhận một phần chức năng của vùng bị tổn thương. Tuy nhiên, khoảng 60-70% trẻ vẫn có thể để lại di chứng thần kinh ở các mức độ khác nhau như yếu liệt một bên cơ thể, rối loạn vận động, chậm phát triển ngôn ngữ, suy giảm thị lực, khó khăn trong học tập hoặc động kinh.
Các chuyên gia khuyến cáo cha mẹ cần đưa trẻ đi cấp cứu ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như co giật khu trú, yếu đột ngột một bên cơ thể, méo miệng, khó nói hoặc mất khả năng đi lại đột ngột. Theo nguyên tắc điều trị đột quỵ, mỗi phút chậm trễ có thể khiến não mất hàng triệu tế bào thần kinh, làm giảm cơ hội phục hồi của người bệnh.
