Báo The Kyiv Post của Ukraine ngày 12/1 cho biết vào hôm 11/1, các quốc gia Bắc Âu đã “siết chặt hàng ngũ” và thể hiện lập trường cứng rắn trước những đe dọa liên tiếp của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc dùng vũ lực chiếm Greenland nếu Đan Mạch từ chối đạt thỏa thuận và bán lãnh thổ này cho Mỹ.
Phát biểu tại Hội nghị thường niên “Nhân dân và Quốc phòng” do Thụy Điển tổ chức, Thủ tướng Ulf Kristersson than phiền về “những lời lẽ mang tính đe dọa” của ông Trump và khẳng định rằng “Thụy Điển, các nước Bắc Âu, các quốc gia Baltic và một số nước châu Âu lớn đứng cùng các bạn bè Đan Mạch của chúng tôi”.
Người đứng đầu chính phủ Thuỵ Điển nói thêm rằng việc Mỹ tiếp quản Greenland sẽ là “một sự vi phạm luật pháp quốc tế và có nguy cơ khuyến khích các quốc gia khác hành động theo cách y hệt”.
Cũng tham dự hội nghị quốc phòng tại Thụy Điển có Tướng Alexus G. Grynkewich, Tư lệnh Tối cao Đồng minh châu Âu của NATO và là Tướng Không quân Mỹ, người đã có bài phát biểu về các mối đe dọa đối với an ninh của Liên minh quân sự này tại Bắc Cực.
“Khi tôi nhìn ra toàn cầu, Liên bang Nga, Trung Quốc, Iran, Triều Tiên và những nước khác đang gia tăng hợp tác và phối hợp khi lợi ích của họ hội tụ để chống lại chúng ta”, ông Grynkewich nói, đồng thời nhấn mạnh hoạt động của các tàu đến từ Liên bang Nga và Trung Quốc được ghi nhận là tuần tra cùng nhau dọc bờ biển phía Bắc của Liên bang Nga và gần Alaska, Canada.
“Họ không nghiên cứu hải cẩu hay gấu Bắc Cực. Họ đang tiến hành các khảo sát địa hình đáy biển, tìm cách hiểu để đối phó với năng lực của NATO trên và dưới mặt biển”, Tướng Grynkewich cho biết.
Tuy nhiên, Tướng Grynkewich nói rằng ông sẽ không bình luận về “những khía cạnh chính trị của các phát ngôn gần đây”, nhưng các cuộc thảo luận về Greenland đang được tiến hành tại Hội đồng Bắc Đại Tây Dương.
“Những đối thoại đó vẫn tiếp tục ở Brussels. Theo những gì tôi được nghe, đó là các cuộc đối thoại lành mạnh”, Tướng Grynkewich nói với các đại biểu tham dự hội nghị, đồng thời cho biết thêm: “Tôi không nghĩ hiện nay có mối đe dọa tức thời đối với lãnh thổ NATO”.
Phát biểu tại Iceland trước cuộc gặp với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio vào ngày 12/1, Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul thể hiện giọng điệu hòa giải khi trình bày về “những thách thức chiến lược của vùng Viễn Bắc”.
“An ninh ở Bắc Cực đang trở nên ngày càng quan trọng” và “là một phần lợi ích chung của chúng ta trong NATO”, ông Wadephul nói tại cuộc họp báo chung với Ngoại trưởng Iceland Thorgerdur Katrin Gunnarsdottir.
“Nếu Tổng thống Mỹ đang xem xét những mối đe dọa có thể đến từ các tàu hoặc tàu ngầm của Liên bang Nga hay Trung Quốc trong khu vực, thì dĩ nhiên chúng ta có thể cùng nhau tìm ra câu trả lời cho điều đó”, ông Wadephul nói thêm.
Mỹ hiện đã vận hành các tiền đồn quân sự trên hòn đảo lớn nhất thế giới này, trên phần đất được thuê từ chính quyền Greenland.
Khi được hỏi về khả năng tăng cường cam kết của NATO tại Bắc Cực, ông Wadephul cho biết Đức “sẵn sàng đảm nhận những trách nhiệm lớn hơn” tại đây.
Cũng tham dự sự kiện ở Iceland có Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen, người khẳng định dứt khoát rằng đất nước bà đang đối mặt với “một thời khắc mang tính quyết định” trong “cuộc xung đột về Greenland” với Mỹ.
Trên mạng xã hội sau các cuộc gặp vào ngày 11/1, bà Frederiksen viết rằng: “Chúng tôi sẵn sàng bảo vệ các giá trị của mình ở bất cứ nơi nào cần thiết, kể cả tại Bắc Cực. Chúng tôi tin vào luật pháp quốc tế và quyền tự quyết của các dân tộc”.
