Phát biểu trước các nghị sĩ châu Âu, Ủy viên Ngân sách EU Piotr Serafin cho biết đề xuất tăng thêm 300 triệu euro cho quỹ dự phòng nông nghiệp năm 2026 sẽ được dùng để hỗ trợ nhóm nông dân chịu tác động nặng nề nhất trong bối cảnh thế giới nhiều bất ổn trong năm nay. Khoản kinh phí này sẽ được bổ sung vào gói hỗ trợ trị giá 200 triệu euro mà Ủy ban châu Âu (EC) trước đó đã cam kết giải ngân cho cùng mục đích.
Tuy nhiên, đề xuất vẫn cần nhận được sự phê chuẩn của toàn bộ 27 quốc gia thành viên EU cũng như Nghị viện châu Âu trước khi chính thức có hiệu lực.
Nhận định về động thái trên, Confagricoltura - tổ chức vận động chính sách nông nghiệp tại Italy bày tỏ hi vọng Nghị viện châu Âu sẽ nhanh chóng thông qua biện pháp bổ sung kinh phí nêu trên. Bên cạnh đó, Confagricoltura cùng nhiều hiệp hội nông nghiệp khác tại châu Âu còn đề nghị EU tạm hoãn áp dụng Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM) đối với mặt hàng phân bón. Tuy nhiên, đến nay Brussels vẫn chưa chấp thuận đề xuất này.
Hiện Brussels đối mặt với áp lực ngày càng lớn trong việc giảm thiểu tác động của xung đột Trung Đông đối với lĩnh vực nông nghiệp. Giới chức EU lo ngại giá phân bón leo thang sẽ kéo theo chi phí sản xuất tăng cao, từ đó làm gia tăng giá lương thực và thực phẩm trên toàn khối.
Một trong những nguyên nhân chính khiến thị trường phân bón toàn cầu biến động mạnh là tình trạng gián đoạn tại eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược nơi khoảng 35% lượng phân bón vận chuyển bằng đường biển trên thế giới trung chuyển để tiếp cận thị trường quốc tế. Tuyến vận tải này gần như bị tê liệt suốt thời gian dài do xung đột tại Trung Đông. Diễn biến trên đã đẩy giá phân bón tăng cao, tạo thêm gánh nặng cho nông dân châu Âu. Trước đó, ngành nông nghiệp EU vốn phải đối mặt với chi phí đầu vào gia tăng sau khi Brussels áp đặt các mức thuế cao đối với phân bón nhập khẩu từ Nga.
Giá phân đạm - loại phân bón được sản xuất chủ yếu từ khí đốt tự nhiên - hiện đã tăng lên khoảng 460 euro/tấn tại thị trường EU, so với mức 380 euro/ tấn hồi mùa Đông năm ngoái.
Theo số liệu hiện nay, EU phải nhập khẩu từ 30% -70% nhu cầu phân bón trong nước, tùy thuộc vào từng loại sản phẩm. Thực trạng này khiến thị trường khối trở nên đặc biệt nhạy cảm trước các cú sốc địa chính trị và những gián đoạn trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
