Từ tháng 7/2014, quả núi phía đầu bản Đông Pao 1, xã Bản Hon, huyện Tam Đường (Lai Châu) xuất hiện hai điểm sạt lở lớn, cách nhau khoảng 50m. Điểm sạt lở thứ nhất ở phía taluy âm, dội đúng vào đầu nguồn khe nước của bản nên khi mưa lũ về, nước, đất, đá tràn vào gầm sàn nhà hàng chục hộ dân của bản.
 Điểm sạt lở lớn phía taluy âm. |
Bùn đất, đá còn bịt kín mương nước, rãnh thoát nước, đường đi lại giữa bản Đông Pao 1. Đất, đá từ điểm sạt lở theo nước lũ tràn vào một số diện tích ao cá, ruộng lúa của bà con. Điểm sạt lở thứ hai nơi đầu bản, phía taluy dương. Hàng trăm mét khối đất, đá từ đây đã tràn xuống tỉnh lộ San Thàng - Đông Pao, ngay cạnh bản. Đến thời điểm hiện tại, việc đi lại vẫn rất khó khăn, chỉ đi được bằng xe máy và đi bộ… Đặc biệt, tại khu vực điểm sạt lở này còn xuất hiện nhiều vết nứt núi, có vết kéo dài hàng chục mét. Nhiều vết trượt sạt sâu cả mét và rộng gần một mét. Các vết nứt này có nguy cơ trượt thẳng xuống nhà hàng chục hộ dân của bản ở phía taluy âm. Bà Lò Thị Chay, 49 tuổi, ở bản Đông Pao 1, cho biết: Đến mùa mưa là người dân ăn không ngon ngủ không yên, đêm có mưa là phải thức. Dân bản đã lấy cát cho vào bao tải, đắp ngăn không cho nước vào nhà nhưng vẫn “không ngăn nổi cái hạt mưa, hạt nước”. Cho rằng nguyên nhân của tình trạng trên là do tuyến đường San Thàng - Đông Pao mới mở đi khu vực bản, bà Chay nói: Trước đây, khe nước chảy không gây ảnh hưởng. Từ khi có dự án mở đường qua bản, dù dân không nhất trí nhưng vẫn cứ làm nên đến mùa mưa, nước chảy vào trong bản, nhà nào cũng ngập. Mùa mưa năm trước, nước chỉ chảy vào nhà dân, mùa mưa năm nay bà con dân bản Đông Pao 1 bị ảnh hưởng nặng nề hơn. Bùn đất, đá, nước không chỉ tràn vào gầm sàn nhà mà còn tràn ngập cả ruộng của bà con. Đoạn đường giữa bản bây giờ cũng bị tắc khiến dân bản bức xúc. Bà con mong Nhà nước tạo điều kiện làm lại con mương phục vụ cánh đồng lúa cho bản. Ông Nguyễn Văn Thuận, Chủ tịch UBND xã Bản Hon cho biết, từ tháng 7/2014, do mưa lũ kéo dài, trên địa bàn xã xảy ra vài điểm sạt lở. Tại khu vực bản Đông Pao 1 và Đông Pao 2, hàng trăm mét khối đất, đá sạt lở đã tràn vào gầm sàn nhiều hộ dân, trôi vào ruộng, lấp mương nước tưới cho cánh đồng của dân… Xã đã kiểm tra đồng thời vận động bà con tự nạo vét, khắc phục. Tuy nhiên, do mưa kéo dài, lượng đất đá tràn xuống rất lớn, người dân đã nạo vét nhiều lần nhưng vẫn không xuể. Tại khu vực sạt lở còn xuất hiện một số vết nứt, nếu tiếp tục có mưa lũ thì nguy cơ sạt lở ảnh hưởng đến 26 hộ dân. Bà con rất lo lắng. Chủ tịch UBND xã Bản Hon cũng khẳng định đã báo cáo sự việc này với huyện để xin ý kiến tỉnh. Sở Giao thông và Vận tải Lai Châu đã kiểm tra thực tế khu vực sạt lở này, xác định nguyên nhân ngoài do mưa lũ kéo dài còn do tuyến đường San Thàng - Đông Pao mới mở đi qua. Xã Bản Hon đề nghị huyện, tỉnh xem xét hỗ trợ các hộ dân bị ảnh hưởng do đất đá lùi lấp và kiểm tra xác định cụ thể để có phương án di dời các hộ nằm trong vùng có nguy cơ sạt lở cao đến nơi ở mới an toàn. Bài và ảnh: Nguyễn Công Hải
