“Vũ điệu hoa quỳnh” của tác giả Nguyễn Thuỳ Trang, do NSND Nguyễn Tiến Dũng đạo diễn, kể một câu chuyện đầy tính nhân văn: Do mắc tội “quá xinh đẹp”, nên hoa quỳnh bị con bướm cùng lũ sâu độc ác bắt nàng đem nộp cho chúa đất, vốn là một tên độc ác khét tiếng trong vùng. Nhưng rồi, trước vẻ đẹp thanh tú, trong trắng của hoa quỳnh cùng những vũ điệu đẹp đến mê hồn của nàng đã cảm hoá được chúa đất. Từ một kẻ độc ác, chúa đất trở thành người bảo vệ cho hoa quỳnh…
 Vẻ đẹp trong trắng của hoa quỳnh đã cảm hoá chúa đất. |
Câu chuyện đơn giản nhưng đầy tính nhân văn đã được đạo diễn, NSND Nguyễn Tiến Dũng “kể” lại một cách sinh động qua những mảng miếng tinh tế, độc đáo của nghệ thuật múa rối. Chính vì thế, những nhân vật ở đây không đơn giản là một con rối có thể cử động theo dây mà còn có tâm trạng, nỗi niềm. Nhất là "Nàng hoa quỳnh" đẹp mong lộng lẫy đầy cuốn hút bằng những vũ điệu uyển chuyển, nhịp nhàng. Động tác tinh tế có sức hấp dẫn quyến rũ tự thân của mỗi con rối, không hề dựa vào sự hỗ trợ nào của âm thanh, ánh sáng. Không chỉ đẹp và sinh động, “Vũ điệu hoa quỳnh” còn gửi đến người xem một thông điệp đầy tính nhân văn: Lấy cái đẹp để cảm hóa cái xấu, cái ác đã, đang và luôn tồn tại trong xã hội.
 Những "nàng hoa quỳnh" đẹp lộng lẫy. |
Không chỉ có nội dung hấp dẫn, cách thể hiện nhẹ nhàng, tinh tế, “Vũ điệu hoa quỳnh” còn được thêm điểm cộng ở việc sử dụng chất liệu tạo hình con rối. Tất cả các con rối trong vở diễn đều được làm bằng chất liệu mây, tre. NDND Nguyễn Tiến Dũng cho biết, anh chọn tre làm chất liệu tạo hình con rối, bởi hình ảnh cây tre hết sức gần gũi, thân thuộc với người Việt Nam, mang đậm hồn cốt Việt Nam. Chính vì vậy, mặc dù biết việc tạo hình các con rối bằng mây, tre khó hơn rất nhiều so với những chất liệu cũ như mút, gỗ..., nhưng anh vẫn mạnh dạn đưa chất liệu này vào sử dụng trong vở diễn và đã thành công.
 Chất liệu tạo hình bằng mây, tre mang đậm hồn cốt Việt Nam. |
Khi ý tưởng của anh được thực hiện, những con rối dưới sự điều khiển tài tình của các nghệ sỹ trong vở “Vũ điệu hoa quỳnh” đã hút hồn khán giả. Những bông hoa quỳnh trắng trong hé nở, một đàn công đẹp đến diệu kỳ, một cô bướm và đám sâu bọ gân guốc, khúc khuỷu… đã truyền tải đầy đủ được những dụng ý về mặt nghệ thuật của đạo diễn trên sân khấu một cách tốt nhất.
NSND Nguyễn Tiến Dũng cho biết, một con rối ít nhất cũng mang đến cả 10 sợi dây mà nhiều nhất thì lên đến gần 30 sợi dây. Có lúc trên sân khấu 10 con rối xuất hiện - đồng thời phải có trên 10 diễn viên điều khiển. Phải đứng khuất sau tấm rèm đen và điều khiển rối từ trên cao nên không hề dễ dàng. Song, các nghệ sĩ trẻ của Nhà hát Múa rối Việt Nam đã biểu diễn rất xuất sắc, rất điêu luyện, đặc biệt là với những những động tác xoay, nghiêng, rất uyển chuyển… đã làm nên thành công của vở diễn.
“Vũ điệu hoa quỳnh” là vở rối đã đoạt Huy chương Vàng duy nhất tại Liên hoan Múa rối quốc tế lần thứ IV vừa qua. Vở diễn được Ban giám khảo đánh giá cao bởi những sáng tạo mới đặc sắc trong cách tạo hình con rối, cách kể chuyện vừa logic vừa tinh tế… Sự thành công của "Vũ điệu hoa Quỳnh" còn mang lại cho đạo diễn - NSND Nguyễn Tiến Dũng giải đạo diễn xuất sắc nhất và họa sỹ - NSƯT Vương Tất Lợi giải họa sỹ tạo hình xuất sắc nhất.
