Quyền bầu cử là quyền cơ bản của công dân được Hiến pháp, pháp luật quy định. Hiến pháp năm 2013 nêu rõ: Công dân đủ mười tám tuổi trở lên có quyền bầu cử và đủ hai mươi mốt tuổi trở lên có quyền ứng cử vào Quốc hội, Hội đồng nhân dân.
Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân 2015 cũng quy định, mọi công dân có quyền bầu cử đều được ghi tên vào danh sách cử tri và được phát thẻ cử tri. Mỗi công dân chỉ được ghi tên vào một danh sách cử tri ở nơi mình thường trú hoặc tạm trú.
 Các đại biểu bỏ phiếu bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII. Ảnh: TTXVN |
Chuẩn bị cho cuộc bầu cử sắp tới, qua các cuộc tiếp xúc cử tri tại các địa phương trên cả nước, cử tri đều bày tỏ nguyện vọng sẽ tìm được đại biểu xứng đáng là đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND; xứng đáng là người đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân. Vì thế, đối với mỗi cử tri, ngày 22/5 tới đây, khi cầm lá phiếu đi bầu cử không chỉ là niềm vinh dự, thực hiện quyền công dân mà Hiến pháp đã hiến định mà còn là trách nhiệm, nghĩa vụ của mình.
Trong các cuộc tiếp xúc cử tri cũng như qua hội nghị hiệp thương lần thứ nhất, nhiều cử tri bày tỏ băn khoăn khi thời gian qua có đại biểu Quốc hội chưa thật sự làm tròn trách nhiệm của mình. Việc hai đại biểu Quốc hội bị bãi nhiệm do vi phạm pháp luật cũng là điều rất đáng tiếc và cần rút kinh nghiệm sâu sắc, là bài học cho việc lựa chọn đại biểu nhiệm kỳ tới. Do đó, trong lần bầu cử sắp tới, cử tri càng cần phải cân nhắc thật kỹ lưỡng trước khi quyết định sẽ bầu ai để là người xứng đáng đại diện cho chính mình.
Tuy nhiên, cử tri không chỉ thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình khi điền vào lá phiếu mà còn thể hiện trách nhiệm trước đó tại hội nghị cử tri và khi Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp lấy ý kiến của cử tri nơi đại biểu cư trú tại hội nghị hiệp thương lần thứ hai. Tại hội nghị cử tri, cử tri đối chiếu với tiêu chuẩn của đại biểu Quốc hội, nhận xét, bày tỏ sự tín nhiệm đối với người ứng cử đại biểu Quốc hội bằng cách giơ tay hoặc bỏ phiếu kín theo quyết định của hội nghị.
Điều quan trọng nữa là, sau khi lựa chọn được đại biểu dân cử xứng đáng, cử tri cần tiếp tục thực hiện trách nhiệm của mình là người giám sát đại biểu sẽ thực hiện chương trình hành động đã trình bày khi tiến hành vận động bầu cử ra sao.
