Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện thông tin về khả năng tổ chức hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Trong chuyến thăm Oslo, ông Zelensky cũng cho biết đã nhận được những tín hiệu tích cực từ Washington liên quan đến các bảo đảm an ninh, khôi phục hệ thống cảnh báo sớm tên lửa và tăng cường hỗ trợ quân sự.
Ngày 20/10, Tổng thống Volodymyr Zelensky cảnh báo mọi nỗ lực của các nhà lãnh đạo Mỹ, Nga và Trung Quốc nhằm thảo luận về tương lai Ukraine mà không có sự tham gia của Kiev đều không thể chấp nhận được. Ông nhấn mạnh Ukraine phải tham gia mọi cuộc thảo luận liên quan đến chủ quyền quốc gia và kết cục của cuộc xung đột.
Phát biểu tại cuộc họp báo chung ở Oslo với Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Støre và Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb, ông Zelensky đề cập đến thông tin cho rằng ông Trump và ông Putin đang cân nhắc tổ chức hội nghị thượng đỉnh ba bên với ông Tập Cận Bình. Cuộc gặp này có thể bao gồm các cuộc thảo luận về việc chấm dứt cuộc xung đột tại Ukraine.
Trả lời câu hỏi của phóng viên báo The New York Times về việc liệu cuộc gặp như vậy có thể được chấp nhận hay không, ông Zelensky phân biệt rõ giữa đối thoại giữa ba cường quốc và các cuộc đàm phán liên quan đến tương lai Ukraine.
“Trước hết, tôi từng đề cập đến một cuộc gặp ba bên ở cấp lãnh đạo giữa Mỹ, Ukraine và Nga”, ông Zelensky nói.
“Tôi không rõ liệu cuộc gặp ba bên đó có diễn ra giữa Mỹ, Trung Quốc và Nga hay không; đó là quyết định của họ. Nhưng tất nhiên, nếu vấn đề liên quan đến Ukraine và tương lai của chúng tôi, thì điều đó chỉ có thể chấp nhận được khi chúng tôi có mặt tại bàn đàm phán. Điều này hoàn toàn rõ ràng”, ông nhấn mạnh.
Phát biểu của ông Zelensky được đưa ra một ngày sau khi ông Trump bày tỏ sẵn sàng gặp ông Putin và ông Tập Cận Bình tại Trung Quốc vào tháng tới. Cuộc gặp dự kiến không có sự tham gia của ông Zelensky. Khi đó, Tổng thống Trump cũng gợi ý Ukraine nên cử người khác đại diện trong các cuộc đàm phán.
Theo báo Kyiv Post, ngày 19/10, ông Trump cho biết hội nghị thượng đỉnh tiềm năng với ông Putin và ông Tập Cận Bình sẽ tập trung chủ yếu vào vấn đề giải trừ vũ khí hạt nhân, song cũng có thể đề cập đến xung đột tại Ukraine.
Khi được hỏi liệu cuộc họp ngày 20/10 có giúp giải tỏa những lo ngại về việc Washington gây sức ép buộc Ukraine đầu hàng hay không, ông Zelensky cho biết liên lạc giữa Kiev và các quan chức Mỹ đã có những cải thiện.
“Buổi sáng hôm nay bắt đầu bằng những tín hiệu tích cực từ phía Mỹ”, ông nói, đề cập đến cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio.
“Hiện tại, chúng tôi đang có một cuộc đối thoại rất mang tính xây dựng”, ông Zelensky nói thêm, đồng thời nhấn mạnh Ukraine, châu Âu và Mỹ đều mong muốn hòa bình.
Tuy nhiên, ông cho rằng giai đoạn đàm phán tiếp theo sẽ mang tính quyết định.
Cuộc họp tại Oslo có sự tham gia của ông Zelensky, các nhà lãnh đạo Bắc Âu và đặc phái viên của Tổng thống Trump, ông Steve Witkoff. Ông Witkoff dự kiến tới St. Petersburg ngày 21/10 để thảo luận với các quan chức Nga.
Theo thông tin từ chính phủ Na Uy, ông Witkoff sẽ trình bày các đề xuất do đại diện Ukraine, Mỹ và châu Âu cùng xây dựng. Những đề xuất này có thể tạo nền tảng cho các cuộc đàm phán ở cấp lãnh đạo.
Các nội dung thảo luận bao gồm bảo đảm an ninh cho Ukraine, vấn đề lãnh thổ, các biện pháp trừng phạt, công cuộc tái thiết sau chiến tranh và trật tự an ninh châu Âu trong tương lai.
