Theo hãng thông tấn TASS, phát biểu tại Nhà Trắng, ông Trump cho biết trước đó, ông đã có các cuộc điện đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin, cũng như với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky.
“Chúng tôi rất muốn thấy cuộc xung đột này kết thúc”, ông Trump chia sẻ khi nói về cuộc xung đột ở Ukraine. Ông cũng tin rằng tình hình đang được giải quyết khá tốt và hy vọng sẽ đạt được kết quả khả quan trong thời gian tới.
Trong cuộc điện đàm ngày 18/3, ông Trump và Tổng thống Putin đã thảo luận về tình hình ở Ukraine, các biện pháp ngừng leo thang và một số vấn đề quốc tế khác. Theo Điện Kremlin, Tổng thống Putin đã đồng ý với đề xuất của nhà lãnh đạo Mỹ về việc các bên tham gia xung đột kiềm chế các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng trong vòng 30 ngày. Theo Nhà Trắng, hai bên cũng thống nhất tiến hành đàm phán kỹ thuật về lệnh ngừng bắn ở Biển Đen. Điện Kremlin nhấn mạnh một điều kiện quan trọng để giải quyết xung đột là “chấm dứt hoàn toàn viện trợ quân sự nước ngoài và cung cấp thông tin tình báo cho Kiev”.
Chỉ một ngày sau khi trao đổi với Tổng thống Putin, ngày 19/3, Tổng thống Trump đã có cuộc điện đàm kéo dài khoảng một giờ với Tổng thống Zelensky. Ông Zelensky cảm ơn sự hỗ trợ của Mỹ và mô tả cuộc trò chuyện là “rất thực chất và thẳng thắn”. Ông cũng xác nhận Ukraine sẵn sàng ngừng tấn công vào các cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga, đồng thời cho biết Ukraine đã chỉ đạo các nhóm giải quyết các vấn đề kỹ thuật liên quan đến việc triển khai và mở rộng lệnh ngừng bắn. Hai bên dự kiến sẽ gặp nhau tại Saudi Arabia trong những ngày tới để tiếp tục đàm phán các bước đi nhằm hướng tới hòa bình.
Theo các nhà quan sát, các cuộc đàm phán gần đây là bước mở đầu cho nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột đã kéo dài hơn 3 năm tại Ukraine. Tuy nhiên, dù được xem là những tín hiệu tích cực, giới chuyên gia vẫn bày tỏ quan điểm thận trọng, cho rằng lệnh ngừng bắn vào cơ sở hạ tầng năng lượng không đồng nghĩa với việc chấm dứt giao tranh ở tiền tuyến.
Ông Mark F. Cancian, cố vấn cấp cao của Bộ Quốc phòng và An ninh tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), cho rằng: “Điểm đáng mừng là các bên đã đối thoại trong một cuộc thảo luận kéo dài mà không có dấu hiệu căng thẳng”.
Theo ông, thỏa thuận ngừng bắn chỉ đang giới hạn ở các mục tiêu năng lượng và cơ sở hạ tầng. Ngoài ra, hai bên đang xem xét khả năng đình chiến trên Biển Đen - đây có thể là tiền đề cho một lệnh ngừng bắn dài hạn hơn. Tuy nhiên, các cuộc tấn công sâu vào các mục tiêu quân sự có khả năng sẽ tiếp diễn và không có gì thay đổi trên thực địa.
Về kết quả của các cuộc điện đàm Nga - Mỹ, nhiều nhà phân tích cho rằng Tổng thống Putin đã giành được thắng lợi về mặt chiến thuật. Dù Nga không có sự nhượng bộ lớn trong các mục tiêu quân sự, nhưng vẫn duy trì được mối quan hệ ổn định với Tổng thống Trump. Lệnh ngừng tấn công vào các mục tiêu năng lượng, mặc dù lý thuyết nhằm giúp Ukraine củng cố hệ thống điện vốn đã bị Nga tấn công trong những năm qua, thực tế lại cũng mang lại lợi ích cho Điện Kremlin. Hơn nữa, với mùa hè đang đến gần và nhu cầu sưởi ấm của Ukraine không còn quá cấp bách, việc Nga tạm ngừng tấn công có thể chỉ là một bước đi chiến thuật, chứ không phải là một nhượng bộ thực sự.
