Chiều 17/4, tại Hà Nội, diễn ra Hộinghị Tổng kết công tác phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn năm 2016,triển khai nhiệm vụ năm 2017.
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc cùngPhó Thủ tướng, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Tìm kiếm cứu nạn Trịnh Đình Dũng đãtới dự và phát biểu chỉ đạo.
 Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu chỉ đạo hội nghị. Ảnh: Vũ Sinh/TTXVN |
Năm 2016, thiên tai xảy ra dồn dập từ đầu năm đến cuối năm, trên khắp cácvùng miền trong cả nước với cường độ lớn, phạm vi rộng, đồng thời thể hiện tínhcực đoan, bất thường như: rét hại, băng giá ở các tỉnh Bắc Bộ và hạn hán, xâmnhập mặn ở các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long, Nam Trung Bộ, Tây Nguyên đã đạtmức lịch sử. Thiên tai trong năm 2016 đã làm 264 người chết và mất tích.Tổng thiệt hại về kinh tế khoảng 39.726 tỉ đồng. Thiệt hại do thiên tai gây ra làmsản xuất bị đình trệ, sức khỏe dân cư vùng thiên tai bị ảnh hưởng nghiêm trọngvà là nguyên nhân chính làm ngành nông nghiệp bị tăng trưởng âm trong 6 thángđầu năm 2016 dẫn đến làm giảm tăng trưởng quốc gia.
Theo Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn,Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai Nguyễn Xuân Cường, nếukhông quan tâm lồng ghép phòng chống thiên tai vào quy hoạch, kế hoạch, đầu tưxây dựng... sẽ làm gia tăng nguy cơ rủi ro thiên tai cho xã hội và phảitrả giá lớn cho các hoạt hoạt động này.
"Đốiphó với thiên tai là công việc phức tạp, nhiều khó khăn, ảnh hưởng trực tiếpđến tính mạng và tài sản, có thể dẫn tới thảm họa. Vì vậy, cần xây dựng lựclượng chuyên nghiệp, ngoài việc đáp ứng các nhiệm vụ nhanh chóng, kịpthời, hiệu quả còn hạn chế lực lượng cần huy động và giảm kinh phícho công tác phòng chống thiên tai". Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường nhấnmạnh.
Nâng cao hiệu quả hoạt động, kiện toàn bộ máy
Theo Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng, những bất cập hiện nay củacông tác phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn là dự báo còn thiếu chínhxác; có sự bị động, nhiều yếu tố không lường trước được mức độ nặng nề và có sựchủ quan; phương tiện hạn chế. Bên cạnh đó, việc khai thác cát ở các lòng sôngcũng tác động nghiêm trọng khi xảy ra thiên tai.
Để chủ động ứng phó với các tình huống thiên tai, gópphần phát triển bền vững đất nước, Phó Thủ tướng cho rằng cần bổ sung cơ chếchính sách để huy động nguồn lực xã hội, dịch vụ công tham gia vào côngtác phòng chống thiên tai; tiêu chuẩn, quy chuẩn, chế tài để giám sát các hoạtđộng của xã hội đảm bảo an toàn hơn trước thiên tai.
Luật phòng chống thiên tai có hiệu lực từ 1/5/2014 mà đến nay vẫn chưa xâydựng xong Kế hoạch phòng chống thiên tai cấp quốc gia do một số địaphương, bộ, ngành chưa quan tâm đúng mức xây dựng kế hoạch, phương án phòngchống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn; chưa cụ thể hóa được các tình huống, kịch bảnsát thực tế để có phương án ứng phó phù hợp; chưa kịp thời điều chỉnh, cập nhậtcác tình huống thiên tai cực đoan; nhất là phương châm “4 tại chỗ” nhiều nơichuẩn bị còn mang tính hình thức, nên khi thực tiễn xảy ra thì lúngtúng. Vì vậy, Thủ tướng đề nghị khẩn trương ban hành kế hoạchtrong năm 2017.
Để có kế hoạch phòng chống thiên tai cấp quốc gia tốt,Thủ tướng lưu ý không chỉ dựa vào các chuyên gia và nguồn vốn nước ngoài màphải biết cách huy động các chuyên gia trong nước, huy động các bộ, ngành, địaphương cùng chung sức, không chỉ cho kế hoạch này mà còn chuẩn bị cho tổng kết10 năm thực hiện Luật Đê điều.
Thủ tướng nêu lên 4 ví dụ cho thấycông tác quản lý nhà nước còn nhiều bất cập. Trong đó có việc một số công trìnhthủy điện, giao thông khu dân cư khi đầu tư xây dựng, quản lý, vận hành cònthiếu kiểm tra, thiếu giám sát từ khâu lập quy hoạch; chưa quan tâm đến việcphòng ngừa các tác động thiên tai, làm gia tăng rủi ro khi thiên tai trongkhu vực, Thủ tướng yêu cầu phải rà soát và sửa đổi công tác quản lý.
Thủ tướng cũng nêu thực tế làQuỹ phòng chống thiên tai do xã, phường thu, nhưng sau đó nộp về tỉnh,thành phố, sau đó phường xã lại đi xin như thời bao cấp. Như vậy đãtạo cơ chế “xin-cho”. Bên cạnh đó, công tác dự báo do chưa đáp ứngđược yêu cầu, nhiều dự báo còn “gây bất ngờ lớn” nên cần nâng caochất lượng công tác dự báo.
 Quang cảnh hội nghị. Ảnh: Vũ Sinh/TTXVN |
Lồng ghép vào quy hoạch, kế hoạchphát triển ngành, kinh tế - xã hội
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Thủtướng nêu rõ, Việt Nam là đất nước chịu nhiều thiên tai, “sáng chắn bão giông,chiều ngăn nắng lửa”. Năm 2016 là năm đặc biệt về thiên tai và nhân tai.Nhiều thiên tai lịch sử xảy ra gây thiệt hại lớn về tính mạng, tài sản và tácđộng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế. Thiên tai đã khiến nhiều người chết, mấttích và GDP mất đi gần 1%.
Trong bối cảnh đó, Thủ tướng đánhgiá cao các cơ quan chức năng và địa phương đã chỉ đạo quyết liệt, kịp thời vàtrách nhiệm. Sau thiên tai, công tác cứu hộ cứu nạn khá kịp thời, giảm thiệthại về người và tài sản. Thủ tướng đánh giá cao sự hỗ trợ của lực lượng vũtrang, công an, quân đội, thanh niên và các đoàn thể xã hội, các tổ chức quốctế, góp phần đảm bảo đời sống nhân dân, không để người dân đói cơm, đứtbữa, “màn trời chiếu đất”. Nhân dịp này, Thủ tướng cảm ơn và đánh giá caocác tổ chức quốc tế đã kịp thời hỗ trợ xử lý những vấn đề sau thiên tai ở ViệtNam.
Đặc biệt, Thủ tướng đánh giácao một số địa phương đã có mô hình phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạntốt như: Mô hình cải tạo cánh đồng sau thiên tai ở Lào Cai, Quỹ Hỗ trợ phòngtránh thiên tai miền Trung...
Nhắc đến câu nói “thủy, hỏa, đạotặc”, Thủ tướng nhấn mạnh phải coi lũ lụt, cháy nổ như giặc, nhưng nhiều nơichưa nhận thức tốt điều này khiến chủ quan trong chỉ đạo điều hành nên thiêntai xảy ra đã gây thiệt hại lớn.
Để triển khai thực hiện có hiệu quảcác nhiệm vụ trọng tâm năm 2017, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đề nghịBan Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai triển khai thực hiện kế hoạchcông tác của Ban Chỉ đạo; chủ động triển khai đối với lĩnh vực được phân công,trong đó đặc biệt tăng cường chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra nội dung lồng ghépphòng chống thiên tai vào quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành, kinh tế - xãhội của các địa phương và coi đây là nhiệm vụ trọng tâm góp phần giảm nhẹ rủiro thiên tai.
"Tổ chức triển khai sâu rộngviệc lồng ghép nội dung phòng, chống thiên tai vào quy hoạch, kế hoạch pháttriển ngành, phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, đặc biệt là các quyhoạch, kế hoạch chịu tác động mạnh bởi các thiên tai lớn, phạm vi rộng như bão,lũ lụt, hạn hán, xâm nhập mặn". Thủ tướng nêu rõ.
Thủ tướng yêu cầu triển khai ngayviệc rà soát công trình phòng chống thiên tai, khu dân cư, vùng kinh tế trọngđiểm, cơ sở hạ tầng bị ảnh hưởng hoặc tăng nguy cơ rủi ro thiên tai, công trìnhđang thi công để chỉ đạo, xây dựng phương án, bố trí vật tư, nhân lực tổ chứcxử lý đảm bảo an toàn trước mùa mưa lũ năm 2017. Chỉ đạo việc đề xuất hỗ trợứng phó khẩn cấp đúng theo quy định của Chính phủ đã ban hành; rà soát, xâydựng thực hiện kế hoạch di dời dân vùng có nguy cơ cao rủi ro thiên tai; chuyểnđổi sản xuất cho phù hợp với đặc điểm tự nhiên của khu vực và tình hình thiêntai.
Thủ tướng chỉ đạo đẩy mạnh việc sửdụng công nghệ để hỗ trợ chỉ đạo điều hành được kịp thời, chính xác vàhiệu quả nhằm giảm thiểu tác động của thiên tai, đảm bảo an toàn tính mạng, tàisản của nhà nước và nhân dân.
Tại buổi làm việc, Thủ tướng giao BộKhoa học và Công nghệ chủ trì phối hợp với các bộ, ngành, địa phương ưu tiênnguồn lực phát triển các ứng dụng khoa học vào thực tiễn phòng chống thiên tai,nhất là lĩnh vực giám sát thiên tai và giải pháp xử lý sạt lở bờ sông, bờbiển. Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địaphương rà soát điều chỉnh các quy trình vận hành liên hồ chứa đã được Thủ tướngChính phủ phê duyệt, trong đó cần làm rõ các tình huống điều hành thuộctrách nhiệm của các Bộ, ngành, địa phương và các điều kiện đảm bảo để thực hiệnquy trình (các thông tin dự báo, cảnh báo, quan trắc phía thượng lưu, hạ lưuđập, hệ thống camera giám sát…). Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiêntai chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra và tổng hợp kết quả thực hiện của các Bộ, ngànhvà địa phương báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
