Việc triển khai thí điểm xây dựng cửa khẩu thông minh ở cặp cửa khẩu quóc tế Móng Cái (Việt Nam) - Đông Hưng (Trung Quốc) đã có chủ trương thống nhất bằng văn bản, nhất quán từ Trung ương đến cấp tỉnh, phù hợp với xu hướng phát triển chung của thế giới; đã được bàn bạc, đề cập trong nhiều cuộc làm việc của lãnh đạo 2 Đảng, Nhà nước, Chính phủ, cấp tỉnh-khu của Việt Nam và Trung Quốc.
Hiện Tổng Công ty cổ phần Bưu chính viễn thông Viettel đã phối hợp với chính quyền thành phố Móng Cái và các ngành liên quan xây dựng phương án cụ thể (cải tạo, nâng cấp hệ thống, bổ sung phần mềm quản lý người, hàng hóa…) để triển khai xây dựng trung tâm logistic tại khu vực cửa khẩu Móng Cái, thí điểm xây dựng cửa khẩu thông minh. Ngay khi thống nhất, chính quyền thành phố Móng Cái (Việt Nam) sẽ khẩn trương hội đàm với phía Đông Hưng (Trung Quốc) để cùng thống nhất thực hiện theo hướng “Quy hoạch đồng bộ, xây dựng đồng bộ, vận hành đồng bộ” và đây cũng là cơ sở để Tổ công tác cấp tỉnh – khu hai nước Việt- Trung nghiên cứu, hội đàm, thống nhất.
Hiện nay, thành phố Móng Cái (Việt Nam) đã hoàn thiện nhiều hạng mục hạ tầng tại khu vực cửa khẩu Bắc Luân I, Bắc Luân II và đang triển khai thử nghiệm một số ứng dụng công nghệ như kiểm soát tự động, hệ thống quét mã QR, nhận diện khuôn mặt cho người qua lại; đẩy mạnh số hóa thủ tục hải quan, kết nối hệ thống dữ liệu để liên thông nhanh chóng giữa các cơ quan quản lý.
Thành phố Đông Hưng (Trung Quốc) đã cơ bản hoàn thành các hạng mục chính trong dự án cửa khẩu thông minh, bao gồm làn kiểm soát tự động cho người và phương tiện, hệ thống AI nhận diện biển số xe và khuôn mặt; đưa vào thử nghiệm mô hình “một cửa một điểm dừng” tại cửa khẩu Đông Hưng để giảm thời gian thông quan.
Hai bên đang trong giai đoạn kết nối kỹ thuật, đồng bộ hóa quy trình để đưa vào vận hành thử nghiệm, tiến tới chính thức vận hành mô hình cửa khẩu thông minh song phương với các tính năng như: Kiểm soát an ninh thông minh, xử lý thủ tục điện tử, hệ thống giám sát giao thông tích hợp. Hai bên cũng thống nhất duy trì kết nối chặt chẽ, cập nhật thông tin, trao đổi kịp thời, để hai Bên có thể “Quy hoạch đồng bộ, xây dựng đồng bộ, vận hành đồng bộ”.
Việc xây dựng cửa khẩu thông minh tại cặp cửa khẩu Móng Cái (Việt Nam)- Đông Hưng (Trung Quốc) góp phần hiện đại hóa hạ tầng biên giới gắn với kết hợp giữa công nghệ số và quy hoạch hạ tầng; đẩy mạnh thu hút đầu tư và tạo động lực phát triển vùng biên giới phía Bắc.
