Bình luận với hãng thông tấn độc lập UNIAN (Ukraine), Taras Zagorodniy, nhà khoa học chính trị, đối tác quản lý của Nhóm chống khủng hoảng quốc gia Ukraine cho rằng, hội nghị thượng đỉnh NATO tại Hague (diễn ra từ ngày 24-25/6 tới), dưới sự chủ trì của Tổng thư ký Mark Rutte, dự kiến sẽ được tổ chức theo hình thức rút gọn để phù hợp với lịch trình của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Trong bối cảnh đó, Ukraine đang đặt ra những mối quan tâm đặc biệt, tập trung vào các hình thức hỗ trợ cụ thể thay vì những tuyên bố chung chung.
Ưu tiên hỗ trợ tài chính và quân sự
Với lập trường hiện tại về giải pháp cho cuộc chiến với Nga, Ukraine không kỳ vọng quá nhiều vào những đột phá mang tính toàn cầu từ Hội nghị thượng đỉnh lần này. Thay vào đó, mối quan tâm lớn nhất của Ukraine là hỗ trợ tài chính và quân sự cụ thể từ các quốc gia châu Âu. Một điểm đáng chú ý khác là khả năng phân bổ tiền của châu Âu để mua vũ khí từ Mỹ. Nếu đạt được sự đồng thuận về vấn đề này, Ukraine tin rằng đó sẽ là một bước tiến đáng kể.
Thông tin sơ bộ cho thấy các quốc gia thành viên NATO có kế hoạch coi Nga là một thách thức lâu dài, nhưng câu hỏi đặt ra là các nước thành viên sẽ có hành động cụ thể nào. Có một nhận thức chung trong Liên minh Bắc Đại Tây Dương rằng NATO đang mất dần ảnh hưởng, và các quốc gia có biên giới với Nga cảm nhận rõ rệt nhất sự thay đổi này.
Ngoài ra, vấn đề tăng chi tiêu quốc phòng lên 5% GDP của mỗi quốc gia thành viên NATO đã được thảo luận từ lâu. Tuy nhiên, theo quan điểm của Ukraine, việc đầu tư tối thiểu 3% đã là đáng kể, và vấn đề chính là làm thế nào để sử dụng số tiền này một cách hiệu quả.
Thực tế đã chứng minh rằng mức 5% GDP mà Tổng thống Trump từng kêu gọi không phải là sự đảm bảo tuyệt đối về khả năng bảo vệ của Washington đối với NATO. Do đó, Ukraine cho rằng sẽ hợp lý hơn nếu chuyển khoản chi tiêu quốc phòng tăng thêm sang Ukraine.
Trong bối cảnh này, một cấu hình an ninh mới đang được hình thành, dựa trên các liên minh song phương. Logic của các liên minh này là sự hợp tác không đòi hỏi sự đồng thuận từ tất cả các quốc gia, đặc biệt là những nước có thể bị can thiệp bởi lợi ích hợp tác với Nga. Điều này cho phép các quốc gia có nguy cơ cao hơn được chủ động hơn trong việc đảm bảo an ninh của mình.
Tóm lại, tại Hội nghị thượng đỉnh NATO lần này, Ukraine sẽ tập trung vào việc kêu gọi hỗ trợ tài chính và quân sự trực tiếp, đồng thời thúc đẩy ý tưởng về việc chuyển hướng chi tiêu quốc phòng của các thành viên NATO sang Ukraine để tăng cường khả năng trước Nga. Ukraine coi mình là "tấm lá chắn" cho an ninh châu Âu, và những cuộc đối thoại tại Hague sẽ là cơ hội để khẳng định vai trò then chốt đó.
