Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng, lợi dụng quy định này, các đối tượng lừa đảo đang gia tăng thủ đoạn giả danh công ty chứng khoán, cơ quan quản lý để chiếm đoạt thông tin và tài sản của nhà đầu tư.
Việc triển khai quy định liên kết, xác thực định danh điện tử đối với tài khoản giao dịch chứng khoán là một trong những giải pháp góp phần nâng cao độ tin cậy, bảo đảm an toàn thông tin và hạn chế tình trạng giả mạo danh tính trên thị trường. Đây cũng là hướng đi phù hợp với tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW về thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Theo cảnh báo của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), theo quy định tại Nghị định số 69/2024/NĐ-CP, được bổ sung bởi Nghị định số 320/2026/NĐ-CP, tài khoản giao dịch chứng khoán trên nền tảng số phải liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử. Các tài khoản đã tạo trước khi Nghị định 320 có hiệu lực phải hoàn thành xác thực trước ngày 31/12/2026.
Quy định nhằm ngăn chặn việc sử dụng tài khoản không chính chủ, tăng cường an toàn cho thị trường. Tuy nhiên, các đối tượng xấu có thể lợi dụng chính sách này để phát tán thông tin giả, gây hoang mang và dụ nhà đầu tư thực hiện các thao tác thiếu an toàn.
Theo UBCKNN, yêu cầu liên kết, xác thực tài khoản theo quy định pháp luật là có thật nhưng không phải mọi cuộc gọi, tin nhắn hay đường dẫn tự nhận là hướng dẫn xác thực đều đến từ các đơn vị chính thức.
Các đối tượng có thể giả danh nhân viên công ty chứng khoán, bộ phận chăm sóc khách hàng hoặc cán bộ cơ quan quản lý để thông báo tài khoản chưa hoàn thành xác thực, sắp bị khóa hoặc hạn chế giao dịch nếu không thực hiện ngay. “Từ đó, chúng yêu cầu nhà đầu tư truy cập đường dẫn, quét mã QR, cung cấp thông tin cá nhân, mã OTP, mật khẩu hoặc thực hiện xác thực khuôn mặt trên các website, ứng dụng không rõ nguồn gốc”, đại diện UBCKNN cho hay.
Một số thủ đoạn khác, hướng dẫn nhà đầu tư cài đặt ứng dụng giả mạo, phần mềm hỗ trợ kỹ thuật hoặc yêu cầu chia sẻ màn hình, cấp quyền điều khiển thiết bị. Các đối tượng còn sử dụng tên, hình ảnh, biểu tượng, tài liệu và giao diện gần giống công ty chứng khoán, cơ quan quản lý để tạo lòng tin. Thậm chí, chúng có thể biết trước một số thông tin cá nhân, thông tin giao dịch của khách hàng, khiến những yêu cầu giả mạo trở nên đáng tin cậy hơn.
Khi chiếm được thông tin đăng nhập, mã xác thực hoặc quyền kiểm soát thiết bị, kẻ gian có thể truy cập trái phép tài khoản, thực hiện giao dịch, thay đổi thông tin liên hệ, chiếm đoạt tài sản và tiếp tục khai thác dữ liệu cá nhân của nhà đầu tư.
Cùng với việc triển khai các giải pháp công nghệ và xác thực điện tử, bảo đảm an toàn cho thị trường chứng khoán đòi hỏi sự chủ động của mỗi nhà đầu tư trong bảo vệ thông tin cá nhân và tài sản.
UBCKNN khuyến nghị: Nhà đầu tư chỉ thực hiện liên kết, xác thực tài khoản thông qua ứng dụng, website và các kênh giao dịch chính thức của công ty chứng khoán. Khi nhận được thông báo bất thường, cần chủ động gọi đến số điện thoại được công bố trên website chính thức của đơn vị để kiểm tra, không sử dụng số điện thoại hoặc đường dẫn do người lạ cung cấp.
Đặc biệt, nhà đầu tư tuyệt đối không cung cấp mật khẩu đăng nhập, mã PIN, mã OTP, mã khôi phục hoặc thông tin bảo mật tài khoản cho bất kỳ cá nhân nào qua điện thoại, tin nhắn hay mạng xã hội. Không gửi hình ảnh giấy tờ tùy thân, dữ liệu sinh trắc học cho các địa chỉ, ứng dụng chưa được xác minh.
Nhà đầu tư cũng cần thận trọng với các đường dẫn, mã QR và ứng dụng được gửi từ số điện thoại, tài khoản không rõ nguồn gốc; chỉ tải ứng dụng từ kho ứng dụng chính thức, kiểm tra đúng tên nhà phát triển và đơn vị cung cấp. Không chia sẻ màn hình, cài đặt phần mềm điều khiển từ xa hoặc trao quyền kiểm soát thiết bị cho người tự xưng là nhân viên hỗ trợ xác thực.
Trong trường hợp đã truy cập đường dẫn đáng ngờ, cung cấp thông tin bảo mật, cài đặt ứng dụng lạ hoặc phát hiện tài khoản có dấu hiệu bị chiếm quyền kiểm soát, nhà đầu tư cần nhanh chóng liên hệ công ty chứng khoán nơi mở tài khoản để đề nghị kiểm tra, áp dụng biện pháp bảo vệ và phối hợp xử lý. Nếu có nguy cơ mất tiền, cần liên hệ ngay ngân hàng hoặc tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán liên quan để được hỗ trợ ngăn chặn giao dịch theo quy định.
Đồng thời, nhà đầu tư nên sử dụng thiết bị an toàn để thay đổi mật khẩu, thu hồi các phiên đăng nhập đáng ngờ; lưu giữ tin nhắn, số điện thoại, đường dẫn, tài khoản nhận tiền và những bằng chứng liên quan để thông báo cho cơ quan công an nơi gần nhất. Đặc biệt, không tiếp tục trao đổi hoặc chuyển tiền cho những đối tượng tự nhận có khả năng “thu hồi tiền bị lừa” bởi đây có thể là một thủ đoạn lừa đảo tiếp theo.
Phát hiện 14 người nước ngoài nghi lừa đảo qua sàn chứng khoán ảo
Trong đợt cao điểm rà soát người nước ngoài cư trú, hoạt động trái phép tại Việt Nam, Công an TP Hồ Chí Minh phối hợp Công an phường Tân Mỹ vừa phát hiện 14 người nước ngoài cùng hàng trăm thiết bị điện tử, tài liệu nghi liên quan đường dây lừa đảo qua sàn chứng khoán ảo.
Theo điều tra ban đầu, các đối tượng lập sàn chứng khoán ảo mô phỏng sàn uy tín, dùng WhatsApp tiếp cận, dụ dỗ nạn nhân đầu tư. Sau khi nạn nhân chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng do nhóm quản lý cung cấp, chúng điều chỉnh lợi nhuận ảo để tạo lòng tin, dụ tiếp tục rót vốn rồi chiếm đoạt tài sản.
