#ô nhiễm nhựa

Các nhà nghiên cứu cảnh báo vi nhựa có thể tồn tại trong phân hữu cơ và theo đó xâm nhập đất nông nghiệp.

Đạo luật buộc các doanh nghiệp “khai tử” nhựa sử dụng một lần của bang California (Mỹ) đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ, sau khi 17 bang tại Mỹ đồng loạt nộp đơn kiện vì cho rằng những quy định áp đặt quá mức này sẽ bóp nghẹt chuỗi cung ứng và đẩy áp lực tăng giá về phía người tiêu dùng.

Trong hơn 20 năm, rác thải nhựa từ các khu đô thị âm thầm tích tụ dọc theo đường bờ biển ngày càng thu hẹp của Biển Chết, tạo nên một dấu ấn trực quan và môi trường độc đáo tại điểm thấp nhất trên Trái Đất.

Nhiều nhà nghiên cứu tại Vương quốc Anh cho rằng đầu lọc thuốc lá không chỉ không mang lại lợi ích sức khỏe mà còn là nguồn gây ô nhiễm nhựa nghiêm trọng, do đó cần sớm bị cấm.

Vi hạt nhựa đã được phát hiện trong máu, phổi, nhau thai và thậm chí trong não người, đặt ra nhiều câu hỏi về ảnh hưởng tiềm ẩn đối với sức khỏe con người, từ hệ tiêu hóa đến tâm thần.

Dù đã phải kéo dài thêm 1 ngày so với dự kiến ban đầu, giai đoạn hai vòng đàm phán thứ năm của Ủy ban Đàm phán liên chính phủ (INC 5.2) về xây dựng một hiệp ước nhựa toàn cầu đã khép lại tại Geneva (Thụy Sĩ) mà chưa đạt được đồng thuận. Sự thất bại sau 11 ngày thảo luận căng thẳng một lần nữa cho thấy tính phức tạp và nhạy cảm của một trong những thách thức môi trường lớn nhất thế kỷ XXI: khủng hoảng ô nhiễm nhựa.

Các cuộc đàm phán nhằm xây dựng hiệp ước ràng buộc pháp lý toàn cầu đầu tiên về xử lý ô nhiễm nhựa đang đứng trước nguy cơ khép lại mà không đạt được thỏa thuận, khi các quốc gia chạy đua tìm kiếm một phương án dung hòa trong ngày đàm phán cuối cùng tại Geneva (Thụy Sĩ).

Giáo sư Richard Thompson, chuyên gia hàng đầu về rác thải biển, kêu gọi các đại biểu đàm phán hiệp ước ô nhiễm nhựa ở Geneva đạt một thỏa thuận toàn cầu ràng buộc và tham vọng, nhằm bảo vệ sức khỏe con người và môi trường cho thế hệ tương lai.

Trung bình mỗi năm Việt Nam có hơn 1,8 triệu tấn rác thải nhựa thải ra môi trường, được xem là một đất nước gây ô nhiễm nhựa lớn.

Đến năm 2050, số lượng cá ở các đại dương trên thế giới có thể sẽ ít hơn lượng nhựa trong môi trường này khi mà có đến 11 triệu tấn rác thải nhựa  xâm nhập các đại dương mỗi năm.

Ngày Môi trường Thế giới 5/6/2025 do Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (UNEP) phát động với chủ đề “Chống ô nhiễm nhựa” (Beat Plastic Pollution), nhằm kêu gọi cộng đồng toàn cầu hành động quyết liệt để giải quyết rác thải nhựa - một trong những thách thức môi trường cấp bách nhất hiện nay.

Một báo cáo mới cho biết ngành công nghiệp nhựa đã tích cực quảng bá công nghệ tái chế tiên tiến như một giải pháp trọng tâm cho vấn đề ô nhiễm nhựa, mặc dù đã nhận thức rõ các hạn chế về kỹ thuật, hiệu quả kinh tế và tác động môi trường trong nhiều thập kỷ qua.

Một nhóm nghiên cứu tại Đại học Hawaii (Mỹ) đang huấn luyện một loại nấm biển có khả năng phân hủy nhanh polyurethane, một trong những loại nhựa phổ biến nhất hiện nay.

Rác thải nhựa không tích tụ ở một chỗ mà có sự di chuyển từ trong đất liền ra bờ biển. Ô nhiễm nhựa đang gây ra những tác động về kinh tế đối với cộng đồng sinh sống ven biển, nặng nhất là thiệt hại trong khai thác và du lịch ven bờ.

Tính đến hết ngày 29/11, các cuộc đàm phán tại kỳ họp thứ 5 của Ủy ban đàm phán liên chính phủ về ô nhiễm nhựa (INC-5) tại Busan, Hàn Quốc, về cơ bản không đạt được nhiều tiến triển khi thời hạn chót kết thúc kỳ họp (ngày 1/12) đang cận kề.

Các cuộc đàm phán tại kỳ họp thứ 5 của Ủy ban đàm phán liên chính phủ về ô nhiễm nhựa (INC-5) tại Busan được đánh giá là không đạt được nhiều tiến triển cho đến hết ngày 29/11, khi chỉ còn hai ngày nữa là đến thời hạn chót kết thúc kỳ họp. Kỳ họp bắt đầu vào ngày 25/11 và dự kiến kết thúc vào ngày 1/12.

Trong bối cảnh ô nhiễm nhựa đang trở thành một trong những thách thức cấp bách nhất của nhân loại, gần 60 quốc gia đã tái khẳng định cam kết mạnh mẽ trong việc chấm dứt tình trạng này.

Các chuyên gia ước tính có 251 triệu tấn rác thải nhựa được tạo ra hàng năm trên toàn cầu. Trong đó, 52,1 triệu tấn (khoảng 1/5) "không được quản lý" và thải trực tiếp ra môi trường. Rác thải nhựa "không được quản lý" bao gồm rác không được thu gom, trở thành nguồn ô nhiễm hệ sinh thái toàn cầu hoặc bị đốt ngoài trời. Việc đốt rác tạo ra các hạt mịn và khí độc, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người.

Vài tháng nữa, các cuộc đàm phán quan trọng về một hiệp ước ràng buộc đầu tiên trên thế giới nhằm giảm quyết tình trạng ô nhiễm nhựa sẽ diễn ra vào cuối tháng 11 tại Busan (Hàn Quốc).

Mới đây, các nhà khoa học ở Đức đã xác định được một loại nấm có khả năng phân hủy nhựa tổng hợp, mở ra một “vũ khí” tiềm năng mới trong cuộc chiến chống ô nhiễm nhựa toàn cầu.