Theo báo cáo mới của Mạng lưới Giám sát sông băng Thụy Sĩ (GLAMOS) và Ủy ban Quan sát Tầng băng quyển thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Thụy Sĩ, riêng trong năm nay, các sông băng ở nước này đã mất hơn 5% thể tích. GLAMOS cho biết tốc độ tan băng trong giai đoạn 2022-2026 cao hơn gấp đôi so với bất kỳ giai đoạn 5 năm nào từng được theo dõi trước đây.
Các nhà khoa học cho rằng mùa Đông ít tuyết và mùa Hè nóng kỷ lục là những nguyên nhân chính khiến băng tan mạnh. Ba tháng 6, 7 và 8/2026 đều là những tháng nóng nhất từng được ghi nhận tại Thụy Sĩ kể từ khi bắt đầu quan trắc năm 1864. Lớp tuyết bảo vệ trên các sông băng đã biến mất từng phần trong các đợt nắng nóng tháng 6 và hoàn toàn biến mất vào tháng 9, kể cả tại những khu vực ở độ cao lớn. Giám đốc GLAMOS Matthias Huss cảnh báo những năm có mức tan băng cực đoan đang xuất hiện ngày càng thường xuyên, cho thấy tình trạng đáng lo ngại. Theo ông, nếu xu hướng này tiếp diễn, các sông băng ở dãy Alps sẽ khó có thể tồn tại lâu dài.
Báo cáo cho thấy độ dày trung bình của một số sông băng giảm từ 2,5-4 m, trong khi một số khu vực đầu sông băng tiếp xúc nhiều với môi trường bên ngoài mất tới 10 m độ dày trong mùa Hè. Các nhà khoa học thậm chí phải di chuyển một số cọc đo lên vị trí cao hơn do lớp băng tại nơi đặt cọc ban đầu đã tan hết. Mức tan băng năm nay chưa vượt kỷ lục năm 2022, khi bụi từ Bắc Phi phủ lên bề mặt băng, làm giảm khả năng phản xạ ánh sáng và thúc đẩy quá trình tan chảy. Tuy nhiên, 4 sông băng lớn đã ghi nhận mức tan kỷ lục, trong đó có sông băng Rhone và Aletsch - sông băng lớn nhất dãy Alps.
Trong 10 năm qua, Thụy Sĩ đã mất 27% lượng băng, cao gần gấp 3 lần mức giảm 10% ghi nhận trong giai đoạn 1990-2000. Kết quả này được GLAMOS tính toán dựa trên số liệu đo tại 23 sông băng đại diện và ước tính cho gần 1.300 sông băng còn lại trên cả nước.
Sự thu hẹp nhanh chóng của các sông băng cũng làm gia tăng lo ngại về nguồn nước trong tương lai. Riêng từ tháng 7 đến tháng 9 năm nay, lượng nước tương đương khoảng 2,2 nghìn tỷ lít đã được giải phóng do băng tan, tương đương hơn 4 lần lượng nước sinh hoạt hằng năm của các hộ gia đình Thụy Sĩ. Các chuyên gia lưu ý nước do băng tan có thể tạm thời giúp giảm thiếu hụt nước vào mùa Hè, nhưng lợi ích này sẽ giảm dần khi diện tích và thể tích sông băng tiếp tục thu hẹp.
