Theo Báo cáo của WMO về Hiện trạng các nguồn nước toàn cầu năm 2025 công bố ngày 17/9, các dòng sông trên thế giới đã trải qua một trong những năm khô hạn nhất trong hơn 3 thập kỷ qua. Chu trình nước ngày càng thất thường và khó dự đoán, với tình trạng chuyển từ thiếu nước sang dư thừa nước và ngược lại. Trong 7 năm qua, số lưu vực sông có dòng chảy ở mức “bình thường” ở mức thấp nhất kể từ năm 1991.
Trong năm thứ 7 liên tiếp, các lưu vực có điều kiện thủy văn “bình thường” chỉ chiếm 34-38%, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình 46% trong giai đoạn 1991-2020.
WMO cho biết tổng lượng nước được lưu trữ trên đất liền, gồm nước ngầm, hồ, sông, độ ẩm đất, thảm thực vật, băng và tuyết, đã giảm kể từ giữa những năm 2010. Tổng Thư ký WMO Celeste Saulo ví trữ lượng nước của Trái Đất như một “tài khoản tiết kiệm” giúp hấp thụ tác động của những mùa khô và ngăn ngừa khủng hoảng nước. Tuy nhiên, bà cảnh báo “chúng ta đang làm cạn kiệt tài khoản tiết kiệm đó”.
Năm 2025 cũng là năm thứ 4 liên tiếp các sông băng trên toàn cầu mất khối lượng trên diện rộng. Trong giai đoạn 2023-2025, các sông băng đều mất khối lượng qua từng năm, với tổng lượng băng tan tích lũy tương đương khoảng 1.400 tỷ tấn nước, gần bằng 1/3 lượng nước ngọt được khai thác trên toàn cầu trong một năm.
Giám đốc phụ trách Thủy văn và Băng quyển của WMO Wayne Jenkinson cho biết cả 19 khu vực sông băng được theo dõi đều ghi nhận mất băng trong năm 2025, trong đó Trung Á, Iceland, vùng Bắc Cực của Nga và miền Tây Canada và Mỹ nằm trong số những khu vực chịu ảnh hưởng nghiêm trọng. Đây cũng là một trong 3 năm băng tan nghiêm trọng nhất từng được ghi nhận.
WMO lưu ý tình trạng sông băng tan nhanh có thể làm gia tăng nguy cơ lũ lụt trong ngắn hạn, nhưng đồng thời đe dọa nguồn cung nước trong dài hạn. Trong 5 năm qua, các cơ quan khí tượng và thủy văn quốc gia trên thế giới liên tục ghi nhận những trận lũ lụt và hạn hán kỷ lục, thậm chí một số khu vực không có đủ thời gian phục hồi giữa các đợt thiên tai.
Bà Saulo nhấn mạnh các vấn đề về nguồn nước thường có tác động xuyên biên giới. Cân bằng nguồn nước của một lưu vực sông có thể phụ thuộc vào những diễn biến ở quốc gia khác, trong khi sông băng tan chảy có thể làm thay đổi nguồn nước của người dân ở hàng trăm km về phía hạ lưu. Vì vậy, WMO kêu gọi tăng cường chia sẻ dữ liệu, thống nhất tiêu chuẩn và xây dựng hệ thống cảnh báo sớm xuyên biên giới.
