Theo báo cáo tổng hợp do Trưởng ban Tổ chức, Kiểm tra (Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam) Nông Thị Mai Huyền trình bày, sau hơn một tháng triển khai (từ 1/7 đến 31/7/2025), bên cạnh những kết quả tích cực, vẫn còn nhiều khó khăn phát sinh từ thực tiễn.
Ở cấp tỉnh, một số địa phương vẫn giao biên chế riêng cho MTTQ và từng tổ chức chính trị - xã hội thay vì giao biên chế chung cho cơ quan Ủy ban MTTQ tỉnh. Điều này khiến việc xây dựng quy chế làm việc, ban hành chức năng - nhiệm vụ, điều hành bộ máy, quản lý và điều động cán bộ giữa các ban gặp khó khăn. Công tác quản lý cán bộ làm việc tại văn phòng dùng chung còn bất cập, chưa có hướng dẫn cụ thể từ Trung ương về cơ chế quản lý, phân công nhiệm vụ, đánh giá cán bộ, chế độ lương, phụ cấp.
Ở cấp xã, việc phân công nhiệm vụ trong Ban Thường trực sau sáp nhập vẫn lúng túng, chưa xác định rõ vai trò, trách nhiệm từng thành viên. Một số địa phương thiếu cán bộ chuyên trách; nhiều cán bộ điều động sau sáp nhập chưa có kinh nghiệm công tác Mặt trận. Thêm vào đó, do chưa kiện toàn nhân sự tại các tổ chức thành viên nên nhiều tổ chức chưa hoạt động độc lập, hạn chế phối hợp với MTTQ xã.
Báo cáo cũng chỉ rõ: chưa có hướng dẫn thống nhất về cơ chế phối hợp giữa MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội ở cấp tỉnh, cấp xã; việc số hóa dữ liệu, triển khai phần mềm quản lý và ứng dụng công nghệ thông tin còn thiếu đồng bộ, cơ sở hạ tầng, thiết bị phục vụ chuyển đổi số chưa đáp ứng yêu cầu. Đặc biệt, tại khu dân cư, nhiều Trưởng ban Công tác Mặt trận tuổi cao, khả năng tiếp cận công nghệ còn hạn chế.
Ngoài ra, khó khăn về cơ chế, chính sách, kinh phí hoạt động và cơ sở vật chất vẫn hiện hữu, chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.
Từ thực tiễn trên, các địa phương kiến nghị Trung ương nghiên cứu thành lập Đảng bộ MTTQ Việt Nam cấp tỉnh trực thuộc tỉnh ủy để bảo đảm sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện; sớm ban hành hướng dẫn cụ thể về mô hình tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, cơ chế phối hợp, phương thức hoạt động của MTTQ các cấp theo bộ máy mới, làm rõ mối quan hệ “trực thuộc” và tính “độc lập tương đối” của các tổ chức chính trị - xã hội trong mô hình liên thông.
Nhiều ý kiến đề nghị sớm hoàn thiện Đề án sắp xếp, tinh gọn, hợp nhất các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ; chấm dứt hoạt động các hội không hiệu quả; hợp nhất những hội có chức năng, nhiệm vụ trùng lặp. Về công tác cán bộ, kiến nghị cho phép bổ nhiệm chuyên trách một số vị trí trưởng ban, đặc biệt ở những ban có khối lượng công việc lớn, yêu cầu kiến thức - kinh nghiệm chuyên sâu; đồng thời, hướng dẫn tiêu chuẩn, định hướng nhân sự phó chủ tịch các tổ chức chính trị - xã hội cấp xã.
Các đại biểu cũng đề xuất Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ để cán bộ nắm bắt kịp thời nhiệm vụ mới; chỉ đạo các tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương, cấp tỉnh phối hợp chặt chẽ, thống nhất hoạt động với MTTQ các cấp. Bên cạnh đó, cần hỗ trợ trang thiết bị, bảo đảm điều kiện làm việc tối thiểu cho cán bộ cấp xã, kể cả bố trí nhà công vụ cho cán bộ không phải người địa phương công tác ở vùng khó khăn.
Hội nghị cũng thống nhất đề nghị Trung ương sớm có hướng dẫn chung, thống nhất toàn quốc về phân cấp đơn vị dự toán đối với MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội cấp tỉnh, cấp xã để việc triển khai ở cơ sở thuận lợi, đồng bộ, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống Mặt trận trong giai đoạn mới.
