Kể từ ngày 7/10/2023, nhu cầu của thanh thiếu niên Israel đối với các chương trình chuẩn bị trước khi nhập ngũ đã tăng khoảng 50%. Hàng nghìn người trẻ đăng ký các chương trình tình nguyện, dành một năm phục vụ cộng đồng, tham gia các cơ sở đào tạo tiền quân sự và chủ động chuẩn bị cho nghĩa vụ quân sự, trong đó nhiều người mong muốn được thực hiện những nhiệm vụ có ý nghĩa trong quân đội.
Đối với thế hệ này, chiến tranh không còn là câu chuyện chỉ xuất hiện trong sách giáo khoa hay lịch sử. Họ đã chứng kiến các cộng đồng dân cư phải sơ tán, những gia đình có người bị bắt làm con tin, các lễ tang và lực lượng dự bị liên tục được gọi trở lại chiến trường.
Những trải nghiệm đó dường như đang tác động rõ rệt đến cách họ lựa chọn con đường phía trước. Theo số liệu được công bố, kể từ khi chiến tranh bắt đầu, Israel đã thành lập thêm 32 cơ sở hoặc chi nhánh đào tạo tiền quân sự.
Khoảng một phần ba trong số này được đặt tại các khu vực gần biên giới Gaza, biên giới phía Bắc, Thung lũng Jordan và những vùng xa trung tâm. Hiện Israel có 69 cơ sở đào tạo tiền quân sự với tổng cộng 122 chi nhánh, thu hút khoảng 6.700 nam, nữ thanh niên.
Ngoài ra, khoảng 3.700 người tham gia các chương trình phục vụ một năm trước khi nhập ngũ, 2.400 người tham gia các chương trình kéo dài 6 tháng và khoảng 2.600 người theo học tại các trường tôn giáo kết hợp giữa học kinh Torah và phục vụ quân đội.
Tính chung, khoảng 14.000 thanh niên Israel hiện tham gia các chương trình chuẩn bị cho nghĩa vụ quân sự hoặc phục vụ quốc gia. Nhu cầu tăng mạnh cũng khiến việc đăng ký vào những chương trình được ưa chuộng trở nên cạnh tranh. Tại một số cơ sở, số lượng hồ sơ đăng ký lên tới hàng nghìn, cao gấp nhiều lần số chỗ được tiếp nhận.
Đáng chú ý, nhiều thanh niên lựa chọn đến chính những khu vực từng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi chiến tranh. Trong khi nhà nước phải sơ tán người dân khỏi các khu vực biên giới để bảo đảm an toàn, một bộ phận người trẻ lại chủ động tìm đến đây để tình nguyện, hỗ trợ cộng đồng và tham gia các hoạt động phục hồi.
Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến quân đội Israel phải cân đối giữa nhu cầu nhân lực trước mắt và mong muốn của thanh niên được chuẩn bị kỹ hơn trước khi nhập ngũ. Sau gần 3 năm chiến tranh, nhu cầu nhân lực của Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF), đặc biệt đối với các đơn vị chiến đấu, vẫn rất lớn.
Vì vậy, mặc dù có hàng chục nghìn đề nghị hoãn nhập ngũ, khả năng chấp thuận các yêu cầu này bị hạn chế. Việc hàng nghìn thanh niên trì hoãn nhập ngũ đồng nghĩa với việc quân đội thiếu thêm nhân lực trong ngắn hạn.
Trước thực tế đó, IDF đã triển khai một mô hình đào tạo mới dành cho những thanh niên muốn chuẩn bị trước khi nhập ngũ nhưng không thể hoặc không muốn trì hoãn nghĩa vụ trong cả một năm. Các chương trình được gọi là “Launch” kéo dài từ 3-8 tuần, tập trung vào những kỹ năng cần thiết trước khi bước vào quân ngũ.
Trong năm thí điểm đầu tiên, khoảng 450 thanh niên tham gia. Đến năm nay, con số đã vượt 1.200 người và dự kiến tiếp tục tăng. Trong thời gian đào tạo, các học viên tham gia huấn luyện thể lực, rèn luyện khả năng định hướng, tìm hiểu về các đơn vị và vị trí công tác trong quân đội, gặp gỡ các chỉ huy, đồng thời được trang bị kỹ năng về tâm lý và khả năng thích ứng với môi trường quân sự.
Một số liệu đáng chú ý là tỷ lệ thanh niên lựa chọn phục vụ trong các đơn vị chiến đấu đã tăng lên kể từ khi chiến tranh bùng nổ. Trong số những học viên tốt nghiệp các chương trình “Launch” đã nhập ngũ, 96,5% được xếp vào các vị trí được đánh giá là có ý nghĩa trong quân đội, trong đó 47% phục vụ tại các vị trí chiến đấu.
Sự gia tăng tham gia các chương trình tiền quân sự diễn ra trong bối cảnh xã hội Israel đang trải qua những chia rẽ và tranh luận gay gắt về chiến tranh, chính sách của chính phủ và tương lai đất nước. Tuy nhiên, xu hướng trong giới trẻ cho thấy một bộ phận đang lựa chọn thể hiện trách nhiệm không bằng những khẩu hiệu chính trị mà bằng hành động cụ thể.
Họ dành thêm thời gian cho hoạt động cộng đồng, đến các khu vực ngoại vi, hỗ trợ người dân tại biên giới phía Bắc và khu vực giáp Gaza, đồng thời chủ động rèn luyện để chuẩn bị cho nghĩa vụ quân sự. Nhìn rộng hơn, sự phát triển của các chương trình tiền quân sự không chỉ phản ánh nhu cầu chuẩn bị cho quân đội trong thời chiến mà còn cho thấy một xu hướng xã hội đáng chú ý trong thế hệ trẻ Israel.
Sau những mất mát và biến động kể từ ngày 7/10/2023, nhiều thanh thiếu niên đang tìm cách xác định vị trí của mình trong một đất nước vẫn phải đối mặt với những thách thức an ninh nghiêm trọng. Thay vì đứng ngoài những biến động đó, họ lựa chọn tham gia vào các hoạt động mà họ cho rằng có thể đóng góp cho cộng đồng và đất nước.
Điều này không có nghĩa mọi vấn đề trong xã hội Israel đã được giải quyết. Những tranh luận chính trị, bất đồng xã hội và những hệ quả của chiến tranh vẫn còn đó. Nhưng giữa một xã hội mệt mỏi và chia rẽ, sự chủ động của hàng nghìn người trẻ cho thấy một khía cạnh khác của Israel sau gần 3 năm chiến tranh: một thế hệ đang tìm cách đảm nhận trách nhiệm của mình theo cách riêng.