Do địa hình chủ yếu là đồi núi, nên đất sản xuất nông nghiệp luôn là vấn đề quan trọng số một đối với đồng bào ở Pác Nặm. Khắc phục điều này bằng sự cần cù và sáng tạo của mình, các dân tộc ở đây đã bạt đất đá, tạo thành những thửa ruộng bậc thang uốn quanh các sườn đồi. Vì vậy, ở đây, những thửa ruộng bậc thang vừa là nơi cung cấp nguồn lương thực chủ yếu, vừa mang lại vẻ đẹp cho mỗi vùng quê.
 Cánh đồng ruộng bậc thang ở Pác Nặm. |
Đi theo tỉnh lộ 258B, ngay ở cửa ngõ của huyện Pác Nặm, du khách đã được chiêm ngưỡng những cung ruộng bậc thang kỳ vĩ mang vẻ đẹp của núi rừng Tây Bắc. Đặc biệt, tại đỉnh đèo Kéo Điếp, phóng tầm mắt xuống du khách mới thấy hết sự kỳ vĩ và nên thơ của những thửa ruộng bậc thang ôm trọn những quả đồi. Ruộng bậc thang ở Pác Nặm đã có từ rất lâu và nhiều đời nay, người dân nơi đây vẫn canh tác và không ngừng mở rộng các thửa ruộng. Ông Ma Văn Tuấn, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Pác Nặm cho biết: Nhờ tận dụng, khai phá đất đai tốt cộng với thâm canh tăng vụ nên sản lượng lương thực của huyện đạt hơn 20.200 tấn, bình quân lương thực đạt 633 kg/người/năm. Bình quân hàng năm tỷ lệ hộ nghèo của huyện giảm từ 4% trở lên.
 Ruộng bậc thang ôm lấy những quả đồi. |
Do địa hình cao, nếu san cả một quả đồi chỉ bằng sức người để làm ruộng là điều không thể. Vì thế, người dân vùng cao đã nghĩ ra cách bạt đất theo bậc tam cấp để làm ruộng. Mỗi hòn đất, mỗi thửa ruộng chứa biết bao mồ hôi, công sức, thể hiện trí tuệ, trình độ canh tác lúa nước của người dân vùng cao. Việc làm bậc tam cấp giúp người dân tận dụng tối đa diện tích triền đồi và giảm hiện tượng rửa trôi, cũng như sạt lở đất canh tác.Anh Lý Văn Sinh, dân tộc Mông, xã Công Bằng cho biết: Gia đình có hơn 2 ha chủ yếu là ruộng bậc thang, những thửa ruộng này được cha ông để lại, mỗi năm cấy một vụ lúa cũng đủ ăn. Nhiều gia đình còn trồng ngô, đậu đỗ trên những thửa ruộng bậc thang. Người dân ở đây rất quý trọng và giữ gìn những thửa ruộng bậc thang của mình.Vào mùa lúa chín, giữa mênh mông núi rừng hình ảnh các sơn nữ nhanh tay gặt những bông lúa chín vàng bên những cung ruộng bậc thang uốn lượn tạo nên vẻ đẹp riêng của miền sơn cước Pác Nặm.Theo ước tính của lãnh đạo phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Pác Nặm, toàn huyện có hơn 1.500 ha đất trồng lúa thì đất ruộng bậc thang chiếm khoảng 50 - 60%. Với sự hỗ trợ của máy móc việc khai hoang tạo ruộng bậc thang của người dân Pác Nặm đã bớt vất vả. Các chính sách hỗ trợ sản xuất, tập huấn kỹ thuật đã giúp nâng cao năng suất, hiệu quả kinh tế của ruộng bậc thang. Người dân Pác Nặm coi trọng và tự hào về những thửa ruộng bậc thang mà mình đang có. Những thửa ruộng bậc thang không chỉ là nơi cung cấp lương thực mà còn cho thấy ý chí vươn lên, khát vọng ấm no và trình độ, sự sáng tạo trong lao động sản xuất của người dân vùng cao.
