Trung Quốc vừa đưa vào vận hành một cơ sở thí điểm quốc gia dành cho các ứng dụng robot tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) tại thành phố Hàng Châu (tỉnh Chiết Giang), trong bối cảnh nước này đẩy mạnh tham vọng trở thành cường quốc robot và AI toàn cầu.
Theo Global Times, cơ sở mang tên “Cơ sở thử nghiệm quốc gia về các ứng dụng AI” được khai trương ngày 16/5, quy tụ hơn 130 robot hoạt động trong hơn 30 tình huống nghề nghiệp khác nhau. Các robot này có thể phục vụ nhà hàng, vận hành cửa hàng bán lẻ không người lái, biểu diễn tại sự kiện, kiểm tra đường dây điện, hái trái cây hay tham gia các hoạt động kỹ thuật dưới lòng đất.
Hàng Châu hiện được xem là một trong những trung tâm công nghệ robot lớn nhất Trung Quốc, nơi đặt trụ sở của nhiều doanh nghiệp nổi tiếng như Unitree - hãng phát triển robot bốn chân và robot hình người đang thu hút sự chú ý trên thị trường quốc tế.
Theo ông Li Xingteng, Phó tổng giám đốc công ty vận hành cơ sở thí điểm, mục tiêu của dự án là xây dựng một nền tảng hợp tác sâu rộng giữa các doanh nghiệp robot trên toàn quốc cùng các công ty trong chuỗi cung ứng, từ đó kết nối các thế mạnh riêng lẻ thành năng lực tổng hợp.
Ông Li cho biết hiện ngành robot của Trung Quốc vẫn tồn tại tình trạng phân mảnh, khi nhiều doanh nghiệp chỉ mạnh ở từng mảng riêng như điều khiển chuyển động hay chế tạo cánh tay robot thông minh. Việc hình thành trung tâm quốc gia sẽ giúp thúc đẩy phối hợp và phát triển đồng bộ trong lĩnh vực AI.
Sự phát triển của robot hình người được xem là bước chuyển quan trọng đưa AI từ không gian ảo sang các ứng dụng thực tế. Công nghệ này đang nhanh chóng rời khỏi phòng thí nghiệm để trở thành sản phẩm công nghiệp quy mô lớn tại Trung Quốc.
Robot hình người và AI hiện thân cũng đã được đưa vào Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc giai đoạn 2026 - 2030 như một ngành tương lai cần được đầu tư chiến lược.
Giới chức địa phương cho biết Hàng Châu hiện tập trung hơn 700 doanh nghiệp trong chuỗi công nghiệp robot AI, với tổng giá trị sản xuất đạt khoảng 106,8 tỷ nhân dân tệ (tương đương gần 15,7 tỷ USD) trong năm 2025.
Đáng chú ý, thành phố này chiếm hơn 80% số doanh nghiệp robot bốn chân của Trung Quốc và hơn một nửa số công ty robot hình người trên cả nước.
Ông Li Xingteng cho biết Trung Quốc đang hướng tới các đột phá công nghệ ở nhiều cấp độ, bao gồm chip nền tảng, hệ điều hành và công cụ phát triển, nhằm xây dựng lợi thế hệ sinh thái toàn diện cho ngành robot AI hiện thân.
Trong khi đó, ông Wang Yaonan, thành viên Viện Hàn lâm Kỹ thuật Trung Quốc và cũng là thành viên hội đồng học thuật của cơ sở quốc gia này, nhận định sự kết hợp giữa các bước tiến công nghệ liên tục cùng hệ sinh thái ngành ngày càng hoàn thiện sẽ tạo động lực lớn cho đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực robot và trí tuệ nhân tạo AI trong những năm tới.
Điểm đáng chú ý từ mô hình của Hàng Châu là việc phát triển robot không chỉ dựa vào một vài doanh nghiệp dẫn đầu, mà cần sự liên kết giữa nghiên cứu, phần cứng, phần mềm, dữ liệu và các đơn vị sử dụng công nghệ. Đây cũng là vấn đề Việt Nam cần tính đến khi phát triển robot và AI hiện thân, đặc biệt trong sản xuất, logistics, nông nghiệp và dịch vụ. Thay vì đầu tư dàn trải, việc hình thành các trung tâm thử nghiệm và mạng lưới hợp tác giữa trường đại học, doanh nghiệp và cơ quan quản lý có thể giúp rút ngắn quá trình đưa công nghệ từ phòng thí nghiệm ra thị trường, phù hợp với định hướng của Nghị quyết 57-NQ/TW.
