Sau khi được “mục sở thị” những rắc rối trong tái định cư ở huyện Tân Uyên, phóng viên báo Tin Tức đã có buổi làm việc với lãnh đạo UBND huyện Tân Uyên (tỉnh Lai Châu) để làm rõ hơn những kiến nghị của người dân tái định cư thuộc bản Tân Muôn và xã Trung Đồng, xã Thân Thuộc, thị trấn Tân Uyên.
Vốn dồn cho ổn định đời sống
Ông Bùi Văn Phương, Phó Chủ tịch UBND huyện Tân Uyên cho biết: “Đầu năm 2011, có 110 hộ dân từ xã Tà Mít về tái định cư tại bản Tân Muôn, thị Trấn Tân Uyên. Đến nay, còn một số hộ vẫn chưa đồng thuận với phương án đền bù đất, cho rằng đo sai vị trí, bớt diện tích đất của dân”. Hiện nay, thủy điện Bản Chát đã ngăn dòng để phát điện, diện tích đất của người dân đã ngập nên không thể tháo nước để kiểm đếm lại được. Người dân đòi hỏi như vậy là vô lý.
 Buổi làm việc giữa phóng viên báo Tin Tức và lãnh đạo huyện Tân Uyên. |
Khi thực hiện phương án kiểm đếm đất, UBND huyện đã thành lập Hội đồng gồm cán bộ Ban tái định cư, đại diện chính quyền xã, trưởng bản. Sau khi các hộ ký nhận, đồng ý với kết quả đo đạc, kiểm đếm thì cơ quan chức năng mới được niêm yết và tính toán kinh phí đền bù cụ thể. Đồng thời, huyện phải tính toán phần đất cấp cho các hộ dân ở điểm đến, trừ phần chênh lệch, nếu dương thì dân được nhận tiền đền bù, âm dân cũng không phải đóng góp thêm.
Mặt khác, tại bản cũ, các hộ đã nhận tiền đền bù cây cối, hoa màu, nhà ở nhưng khi chuyển đến nơi ở mới, người dân lại cho rằng còn khoản tiền áp giá tổng thể nên không đồng ý. Có hộ nhầm lẫn khoản tiền đền bù đất là do Nhà nước hỗ trợ nên chỉ đồng ý phương án “nhà tôi được bao nhiêu thì ra chỗ mới phải được thế ấy”. “UBND huyện đã có nhiều cuộc đối thoại với người dân Tân Muôn để vận động, tuyên truyền để bà con hiểu, chấp nhận phương án đền bù, ổn định đời sống”, ông Phương cho biết.
Lý giải về nguyên nhân vì sao nhiều tháng nay, người dân tái định cư ở thị trấn Tân Uyên đang khát nước sinh hoạt, ông Lê Thanh Huy, Giám đốc Ban Quản lý dự án xây dựng cơ bản và hỗ trợ bồi thường di dân tái định cư huyện Tân Uyên cho biết: “Công trình nước đầu mối không tích được nước là do bị cát sỏi bồi lấp, cửa lấy nước bị thu hẹp làm giảm lượng nước dẫn về bể. Đầu mối lấy nước nằm cách xa các hộ được thụ hưởng nên đường ống quá dài, đi qua nhiều địa hình phức tạp, làm cho việc quản lý bảo vệ hết sức khó khăn nên dễ bị hư hỏng. Ban Quản lý dự án sẽ kiểm tra và kịp thời sửa chữa để người dân có nước sử dụng”.
Ông Lê Thanh Huy cho biết thêm: “Thực tế, người dân đang bị nợ hai khoản, đó là tiền cân đối chênh lệch đất và hỗ trợ sản xuất. Do nguồn vốn hạn hẹp nên tất cả nguồn lực đều dồn hết cho ổn định đời sống. Hiện nay, dân đồng ý với phương án đền bù thì chúng tôi sẽ chi trả ngay”.
Cần tạo sự đồng thuận
Ông Bùi Văn Phương cho rằng: “Giải tỏa, đền bù diện tích đất để xây dựng trường THPT xã Trung Đồng và bố trí khu dân cư là chủ trương đúng của UBND tỉnh Lai Châu, của UBND huyện Tân Uyên. Huyện Tân Uyên đã có thông báo và thành lập tổ công tác tiến hành họp dân triển khai tới từng hộ dân, thực hiện đúng quy trình đo đạc, kiểm đếm, định giá…”.
Ông Phương cho biết: “Đến thời điểm này, 19/20 hộ bị ảnh hưởng bởi dự án xây dựng trường cấp III đã đồng ý nhận tiền và bàn giao mặt bằng; 112 hộ dân bị ảnh hưởng giải tỏa xây dựng quỹ đất, bố trí dân cư thì chỉ còn lại 28 hộ chưa đồng tình nên không nhận tiền đền bù, hỗ trợ. Trong 28 hộ chưa đồng ý, có 7 gia đình xây nhà sau thời điểm quy hoạch (14/10/2009) của tỉnh nhưng lại đề nghị khi thu hồi đất thì phải được cấp đất tái định cư tại vị trí bị thu hồi, các hộ đã tự ý xây dựng nhà khi đã có quy hoạch của Nhà nước nên không thể đòi cấp đất tái định cư; 8 hộ được chuyển nhượng đất nông nghiệp từ người khác nhưng lại yêu cầu được cấp đất tái định cư sau thu hồi là không được, vì mọi người mua bán với nhau là đất nông nghiệp; 1 hộ thắc mắc giá đền bù cây cối, hoa màu, vật kiến trúc thấp so với giá thị trường, nhưng đây là giá theo quy định của Nhà nước không thể làm khác được; 12 hộ xây dựng nhà sau thời điểm quy hoạch thì không được bồi thường về nhà, tài sản vật kiến trúc nhưng đòi hỏi phải bồi thường một trăm phần trăm tài sản vật kiến trúc.
“Bản thân tôi rất lo lắng nên trực tiếp đối thoại nhiều lần với người dân để tìm cách tháo gỡ những vướng mắc. Nhiều hộ đã nhận tiền rồi nhưng vẫn chưa chịu bàn giao mặt bằng để nhà thầu thi công. Tuy nhiên, nếu người dân phản ánh có sự chênh lệch, không đúng về chế độ đền bù giữa các hộ thì huyện sẽ tiến hành đối chất, làm rõ vấn đề để mang lại quyền lợi cho dân. Những hộ nào đúng rồi thì cần chấp hành nghiêm túc, thực hiện nghĩa vụ của bản thân và gia đình”, ông Bùi Văn Phương khẳng định.
Cũng theo ông Phương, quan điểm của UBND huyện Tân Uyên là sẽ tiến hành giải quyết thắc mắc của từng gia đình, cương quyết không để người dân phải thiệt thòi. Huyện sẽ tiếp tục tăng cường vận động, tuyên truyền và giải thích để người dân được rõ, đúng Quyết định, Nghị định của Chính phủ, của tỉnh Lai Châu về vấn đề này.
Bài và ảnh:Việt Hoàng - Trọng Thủy
