OpenAP 2026: Giải quyết các thách thức từ khoảng cách số và công nghệ

Sự kiện quy tụ khoảng 450 đại biểu cùng 30 diễn giả quốc tế, tạo ra diễn đàn quan trọng để định hình chiến lược giáo dục không rào cản trong kỷ nguyên số hóa và trí tuệ nhân tạo.

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Huỳnh Thành Đạt, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh, nhân loại đang sống trong kỷ nguyên biến động sâu sắc, nơi tri thức và công nghệ lan tỏa với tốc độ chưa từng có. Tuy nhiên, tiến trình này cũng đồng thời làm gia tăng các thách thức phi truyền thống như khoảng cách giàu nghèo, bất bình đẳng trong tiếp cận tri thức và nguy cơ đứt gãy số.

Trong bối cảnh đó, khái niệm "Tương lai mở" đòi hỏi sự cam kết mang tính chiến lược về một nền giáo dục không rào cản. Tại đây, tài nguyên tri thức được chia sẻ tự do, đồng thời các công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI) hay giáo dục số được tối ưu hóa nhằm thu hẹp khoảng cách thay vì làm sâu sắc thêm sự khác biệt.

Đồng quan điểm trên, GS.TS Hoàng Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội chỉ rõ rằng giáo dục đại học trong tương lai không chỉ đơn thuần là số hóa hay ứng dụng công nghệ. Giáo dục mở thực chất là mở ra cơ hội phát triển cho con người, đòi hỏi một môi trường học tập nhân văn, đề cao tư duy phản biện, sự sáng tạo và tinh thần trách nhiệm đạo đức.

Hội thảo OpenAP 2026 tập trung thảo luận sâu vào 6 nhóm chủ đề trọng tâm, phản ánh toàn diện các xu thế và thách thức cấp thiết của giáo dục mở hiện nay: Tập trung vào xây dựng, chia sẻ, bản địa hóa, tái sử dụng học liệu và các cơ chế cấp phép mở bảo đảm vấn đề bản quyền; Đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát huy tính chủ động, sự tham gia đồng sáng tạo của người học và nâng cao năng lực đội ngũ giảng viên; Nhận diện các rào cản về địa lý, ngôn ngữ, văn hóa, khoảng cách số và giải pháp hỗ trợ các nhóm người học yếu thế; Xây dựng chiến lược giáo dục mở cấp quốc gia, khu vực và nâng cao năng lực quản trị bền vững; Đánh giá vai trò các nền tảng số, công cụ AI gắn liền với yêu cầu về đạo đức, chất lượng và trách nhiệm; Thúc đẩy nghiên cứu mở, kết nối cộng đồng thực hành và phát triển mạng lưới hợp tác giữa các trường đại học, viện nghiên cứu toàn cầu.

TS. Trần Văn Tùng, Chủ tịch Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASTI) nhận định, việc xây dựng hệ sinh thái tri thức mở đòi hỏi sự liên kết chặt chẽ giữa nhà trường, viện nghiên cứu, thư viện, doanh nghiệp và các đối tác quốc tế. Việt Nam không chỉ tiếp nhận tri thức thế giới mà cần chủ động đóng góp các kết quả nghiên cứu, sáng kiến vào mạng lưới tri thức chung của khu vực và toàn cầu.

Sự kiện do Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp cùng Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Câu lạc bộ Phần mềm Tự do Nguồn mở Việt Nam (VFOSSA) tổ chức. Thông qua các phiên thảo luận chuyên sâu và chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, hội thảo kỳ vọng đề xuất những khuyến nghị chính sách thiết thực cho Chính phủ, các bộ ngành và các cơ sở giáo dục. Qua đó, sự kiện góp phần lan tỏa nhận thức, thúc đẩy các giải pháp giúp người học tại khu vực Châu Á – Thái Bình Dương tiếp cận giáo dục đại học ngày càng chất lượng, công bằng và bao trùm hơn.