...Loài vật này hiền lành, đáng yêu vô cùng. Chỉ to hơn cộng rạ và dài bằng ngón tay người lớn nhưng rươi khoác trên mình một bộ cánh sặc sỡ đủ màu sắc. Những đường xanh, đỏ hồng dọc thân duyên dáng. Nhiều con mũm mĩm thích mắt lắm. Khi rươi bơi, thân hình mềm mại như vũ nữ. Hai hàng chân nhỏ tý dày đều hai bên mình khua nước khiến ta liên tưởng đến hội đua thuyền ở Cát Bà. Có lẽ vì thế mà quê tôi gọi rươi là "rồng đất".
Mùa rươi đến khiến tôi nhớ về những mùa rươi của tuổi thơ. Sung sướng nhất là giờ phút nghe tiếng mấy người làm đồng khi phát hiện có rươi liền chạy về gọi í ới: “Vớt rươi bà con ơi!”. “Vô tuyến truyền mồm” lan đi thật nhanh, thế là cả làng đổ ra đồng. Tay chậu hay nồi nhôm cùng chiếc vợt (trước đây bằng vải màn, bây giờ bằng lưới nilon) chạy một mạch ra cánh đồng. Nước phù sa hồng hồng lưng ống chân, những chú rươi từ đất ngoi lên bơi lội tung tăng. Lúc đầu còn ít, sau đó rươi lên rất đông.
Có mùa, rươi dày đặc, vớt sướng tay. Đặc biệt những chỗ ruộng nứt nẻ, khi nước vào liu riu, sủi bong bóng, chỉ chờ có thế, rươi đua nhau chui lên, toàn con mập tha hồ uốn lượn“mừng nước” như vũ hội. Thế là nhẹ tay vớt vào nồi hay chậu. Bây giờ, người ta đơm rươi bằng lưới ở cửa sông có khi được hàng tạ nhưng lẫn nhiều rác. Người tinh và sành ăn thì chỉ mua rươi vớt tay, chọn con mập và còn sống. Rươi là món khoái khẩu không chỉ của người dân vùng biển mà là của những người sành ăn, biết ăn. Rươi làm được nhiều món như chả rươi, rươi kho, làm mắm, rươi rang muối, nem rươi, cuốn lá lốt …Song được nhiều người mê nhất là món chả rươi.
Làm món chả rươi không cầu kỳ, nhưng lại hấp dẫn. Ai ăn một lần rồi cũng “nghiền”. Khi rửa cần nhẹ tay với nước ấm cho sạch, rồi để ráo nước. Rươi đổ vào bát đánh đều cho ra sữa. Chuẩn bị gia vị gồm: trứng vịt hay trứng gà (chỉ dùng lòng đỏ), lá lốt, thì là, rau dăm, lá gừng và hành tươi, chút vỏ quýt ta, một ít thịt nạc xay nhỏ (có nơi cho lá sung non). Tất cả thái nhỏ cho vào bát rươi, đánh đều lại. Rươi rán cần cho nhiều mỡ, rán vàng, ăn nóng mới ngon. Chả rươi nóng ăn với bún ngon tuyệt vời!
Rươi kho niêu đất cũng rất ngon chinh phục cả những thực khách sành ăn nhất. Chọn rươi to, tươi và giữ rươi không vỡ. Sau đó cho lớp lá gừng dưới đáy niêu, tiếp đến là lớp khế, củ cải thái lát, vỏ quýt, thì là, lá gấc cùng ớt băm. Nêm gia vị cho vừa rồi đun nhỏ lửa. Khi nước cạn là rươi chín, tỏa mùi thơm nức mũi. Khi ăn, ta cảm nhận được vị thanh của vỏ quýt, vị cay nồng của ớt.
Mùa rươi đã đến, bạn hãy tìm mua rươi về ăn thử nhé. Nó không chỉ cho gia đình một bữa thưởng thức đặc sản chỉ xuất hiện theo mùa mà còn khẳng định tài nghệ bếp núc của bạn nữa đấy! Còn tôi luôn tự hào vì quê mình có “quái sản”. Tôi luôn mong đến mùa rươi để được về quê ăn rươi rán do đôi tay của mẹ làm, để được sống lại những ngày thơ ấu đi vớt rươi trên cánh đồng nuôi tôi lớn khôn!
