Tại một cánh đồng gần Kibbutz Dafna ở miền Bắc Israel, những khối bê tông lớn từng được dựng lên để đề phòng nguy cơ Hezbollah tấn công qua biên giới vẫn còn nằm bên đường. 2 năm trước, chúng là một phần của hệ thống phòng thủ được tăng cường giữa lúc căng thẳng bao trùm khu vực biên giới với Liban. Giờ đây, khi cuộc sống dần trở lại bình thường, những khối bê tông ấy lại trở thành nơi trẻ em leo trèo, vui chơi.
Hình ảnh tưởng như bình thường đó phần nào cho thấy sự thay đổi tại miền Bắc Israel sau hơn 2 năm biến động. Từ một khu vực từng phải sơ tán phần lớn cư dân và thường xuyên hứng chịu tên lửa, thiết bị bay không người lái trong cuộc xung đột với Hezbollah, các cộng đồng phía Bắc đang dần đông đúc trở lại, cùng với sự trở lại của khách du lịch và các hoạt động thường ngày.
Sự thay đổi thể hiện khá rõ tại thung lũng Hula và các cộng đồng gần biên giới Liban. Năm 2024, đây từng là một vùng chiến sự. Toàn bộ cư dân thành phố Kiryat Shmona phải sơ tán, trong khi Metula và một số cộng đồng khác gần như vắng bóng dân thường. Tên lửa và thiết bị bay không người lái của Hezbollah thường xuyên được phóng qua biên giới, pháo binh Israel đáp trả. Vụ rocket rơi xuống thị trấn Druze Majdal Shams trên Cao nguyên Golan ngày 27/7/2024, khiến 12 trẻ em thiệt mạng gần một sân bóng đá, cho thấy mức độ nguy hiểm mà cư dân phía Bắc phải đối mặt trong giai đoạn này.
Thỏa thuận ngừng bắn tháng 11/2024 mở đường cho người dân từng bước trở về. Gần 2 năm sau, nhiều nơi từng gần như bỏ trống đã lấy lại phần nào nhịp sống trước chiến tranh. Kibbutz Dafna là một ví dụ. Cộng đồng khoảng 1.000 dân nằm bên dòng Dan những ngày cuối tháng 9 đông khách trong kỳ nghỉ Sukkot. Khách sạn, bể bơi và các điểm vui chơi hoạt động trở lại. Du khách lại lựa chọn những hoạt động quen thuộc như chèo thuyền trên sông Jordan, tham quan Kiryat Shmona hay đi bộ trên Cao nguyên Golan. Tại các cộng đồng lân cận, nhà hàng và cơ sở dịch vụ cũng đông khách trở lại.
Sự phục hồi của du lịch cho thấy cảm giác an toàn tại miền Bắc Israel đã được cải thiện đáng kể. Những tuyến đường mà trong năm 2024 phần lớn chỉ có lực lượng quân sự và các đội an ninh địa phương qua lại giờ xuất hiện ngày càng nhiều xe của các gia đình và khách du lịch. Các điểm tham quan thiên nhiên quanh Metula, thung lũng Hula và Cao nguyên Golan cũng dần đón khách trở lại.
Tuy nhiên, dấu vết chiến sự vẫn hiện diện. Dọc các tuyến đường là những vị trí phòng thủ được xây dựng hoặc gia cố sau ngày 7/10/2023. Nhiều ngôi nhà được bổ sung phòng kiên cố, bên cạnh những hầm trú ẩn đã tồn tại qua các giai đoạn xung đột trước đây. Vào ban đêm, tiếng trực thăng, tiếng nổ hoặc tiếng pháo từ xa vẫn có thể vọng qua thung lũng. Những âm thanh này có thể xuất phát từ hoạt động quân sự tại Syria, các cuộc diễn tập trên Cao nguyên Golan hoặc hoạt động của quân đội Israel tại miền Nam Liban.
Môi trường an ninh xung quanh khu vực vì thế vẫn còn nhiều yếu tố bất ổn. Các diễn biến tại miền Nam Liban và Syria tiếp tục được Israel theo dõi chặt chẽ. Ngày 29/9, nhà chức trách Syria thông báo bắt giữ một nhóm khủng bố tại khu vực lưu vực Yarmouk, nằm giữa Cao nguyên Golan và Jordan, cho thấy các nguy cơ an ninh trong khu vực chưa hoàn toàn biến mất.
Với các cộng đồng phía Bắc, sự trở lại bình thường hiện nay vì thế không có nghĩa mọi mối đe dọa đã chấm dứt. Sự thay đổi dễ nhận thấy hơn nằm trong đời sống thường ngày khi cư dân trở về nhà, khách sạn và nhà hàng mở cửa, khách du lịch quay lại những dòng suối và cung đường từng vắng bóng người trong thời gian chiến sự.
Tại cánh đồng gần Kibbutz Dafna, những khối bê tông phòng thủ vẫn nằm nguyên ở đó. Nhưng thay vì đứng giữa một khu vực gần như vắng bóng dân thường như 2 năm trước, giờ đây chúng trở thành nơi trẻ em vui chơi - một hình ảnh cho thấy cuộc sống đang từng bước trở lại vùng biên giới phía Bắc Israel.
