Theo ghi nhận của phóng viên, trên đoạn sông Đáy thuộc địa bàn xã Thanh Tân, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam có hàng chục các cầu cảng, máng rót tự phát được xây dựng chỉ cách nhau khoảng vài chục mét. Khi những xe chở đất đá, vật liệu xây dựng đổ xuống thuyền, sà lan để chở đi các địa phương đều phát tán ra một lượng lớn bụi ra môi trường xung quanh do các bến bãi, máng rót này hầu như không có máng chụp cũng như sử dụng giải pháp phun nước để hạn chế bụi. Cùng với đó, các phương tiện vận chuyển đất đá từ các mỏ ra các bến bãi, cảng rót tự phát lại không có bạt che phủ, không đảm bảo đúng tải trọng nên cũng phát tán lượng bụi lớn. Dọc theo thôn Nam Công, Tân Lập, xã Thanh Tân, hầu hết các nhà dân đều sử dụng các giải pháp hạn chế bụi như mành, rèm, lắp cửa kính… thế nhưng đồ dùng, vật dụng trong nhà luôn bị phủ một lớp bụi.
Ông Đinh Văn Tần ở thôn Tân Lập, xã Thanh Tân, huyện Thanh Liêm bức xúc: "Từ khi có cái máng rót tự phát hoạt động, đổ đá gây bụi bặm, xe vận chuyển vật liệu xây dựng ra các máng rót ảnh hưởng đến nhà dân. Mỗi khi đổ đá mạt thì bụi bay vào trong nhà dân. Nhà dân nào cũng phải mua rèm cửa, thế nhưng trong nhà cũng như ở ngoài sân. Đề nghị các cấp có thẩm quyền cần dẹp bỏ các máng rót tự phát này, chứ người dân ở quanh đây không thể chịu được”.
Theo ông Đinh Văn Đoàn, Chủ tịch UBND xã Thanh Tân, hiện trên địa bàn xã có 28 cầu cảng, máng rót của 18 công ty, hộ cá nhân. Trong đó có 2 công ty là Công ty khai thác khoáng sản Nam Hà và Công ty Ngọc Việt đã được cấp giấy phép hoạt động bến thủy nội địa do Cảng vụ đường sông cấp, nhưng giấp phép của Công ty Ngọc Việt cũng đã hết hạn. Tất cả các vị trí còn lại đều chưa được các cơ quan có thẩm quyền cấp phép hoạt động. UBND xã có ký hợp đồng cho các doanh nghiệp, cá nhân này thuê đất bờ sông Đáy để làm bãi chứa vật liệu xây dựng xuống đường sông với thời hạn đến hết năm 2016, và chỉ có 1 hợp đồng có thời hạn đến hết năm 2017.
Ông Đinh Văn Đoàn cũng thừa nhận: “Những năm gần đây, các doanh nghiệp kinh doanh, khai thác, chế biến khoáng sản phát triển, tổ chức khai thác bằng máy móc nên sản lượng, sản phẩm ra nhiều. Do vậy hình thành các máng phao, máng rót. Trên địa bàn xã Thanh Tân có 26 máng rót tự phát hoạt động. Với sự hoạt động thường xuyên của các máng rót cùng với lượng xe vận tải lớn nên gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng trong khu dân cư".
Mặc dù với số tiền thuê đất tại xã Thanh Tân chỉ chưa đến 100 triệu đồng/năm, thế nhưng các bến thủy, máng rót tự phát này đã gây ảnh hưởng đến đời sống của nhân dân địa phương, cũng như vi phạm nhiều quy định của nhà nước như môi trường, giao thông, đê điều…
