Mức tăng đột biến này diễn ra sau khi đã tăng 98,4% trong tháng 4/2025 và tăng 92,1% so với cùng kỳ trong tháng 3/2025. Giá gạo Nhật Bản đã trở thành tâm điểm chú ý gần đây, buộc chính phủ phải xả kho dự trữ khẩn cấp nhằm bình ổn giá mặt hàng lương thực thiết yếu này.
Mức tăng của giá gạo xảy ra đồng thời với việc tỷ lệ lạm phát cơ bản của Nhật Bản, không bao gồm chi phí thực phẩm tươi sống, tăng lên 3,7% trong tháng 5/2025, mức cao nhất kể từ tháng 1/2023. Con số này cao hơn mức dự báo 3,6% của các nhà kinh tế do Reuters khảo sát và cũng vượt mức 3,5% của tháng 4/2025.
Trong khi đó, lạm phát toàn phần ở mức 3,5%, thấp hơn so với mức 3,6% của tháng 4/2025. Đây đã là tháng thứ 38 liên tiếp lạm phát tại Nhật Bản duy trì trên mức mục tiêu 2% của Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ). Tỷ lệ lạm phát lõi, không tính giá thực phẩm tươi sống và năng lượng và được BoJ theo dõi chặt chẽ, đã tăng lên 3,3% so với mức 3% của tháng trước.
Bà Marcella Chow, chiến lược gia Thị trường Toàn cầu tại JP Morgan Asset Management, lưu ý rằng gạo chiếm khoảng 50% trong rổ tính lạm phát cơ bản của Nhật Bản. Bà nhận định xu hướng lạm phát trong tương lai sẽ phụ thuộc nhiều vào giá lương thực, đặc biệt là giá gạo. Trả lời CNBC, bà Chow cho rằng các biện pháp gần đây của chính phủ nhằm giảm giá gạo có thể thúc đẩy chi tiêu hộ gia đình trong nền kinh tế thực, nếu việc giảm giá này lan sang cả các thực phẩm chế biến từ gạo và giúp giá cả tại nhà hàng giảm theo.
Trong một diễn biến khác, ông Kei Okamura, nhà quản lý danh mục đầu tư tại Neuberger Berman, cho rằng các số liệu lạm phát không nằm ngoài dự đoán do giá lương thực tăng cao. Tuy nhiên, ông dự đoán sức ép từ giá lương thực thực phẩm sẽ giảm bớt trong vài tháng tới. Ngoài ra, căng thẳng địa chính trị gia tăng ở Trung Đông có thể tác động đến giá năng lượng.
Số liệu lạm phát được công bố trong bối cảnh Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ) đã quyết định giữ nguyên lãi suất ở mức 0,5% sau cuộc họp chính sách tiền tệ đầu tuần này. Tuy nhiên, trong tuyên bố của mình, BoJ cho biết các động thái chuyển chi phí tăng lương vào giá bán vẫn tiếp diễn, góp phần đẩy lạm phát cơ bản lên cao.
Tuần trước, Thống đốc BoJ Kazuo Ueda cho hay ngân hàng trung ương sẽ tiếp tục tăng lãi suất "một khi chúng tôi có thêm niềm tin rằng lạm phát cơ bản sẽ tiến gần hoặc dao động quanh mức 2%".
Dù vậy, BoJ dự báo lạm phát sẽ giảm dần trong thời gian tới, đồng thời cho biết "lạm phát CPI cơ bản có khả năng chững lại, chủ yếu do sự giảm tốc của nền kinh tế".
Cũng theo số liệu mới công bố, GDP của Nhật Bản đã giảm 0,2% trong quý kết thúc vào tháng 3/2025 so với quý trước đó, do xuất khẩu sụt giảm. Đây là lần đầu tiên sau một năm nền kinh tế nước này ghi nhận tăng trưởng âm theo quý.
