Mỹ xác nhận triển khai vũ khí trong không gian
Bộ trưởng Không quân Mỹ Troy Meink ngày 14/9 xác nhận nước này đã đưa vũ khí lên không gian và sẽ sử dụng để bảo vệ các lực lượng Mỹ. Đây là lần đầu tiên Washington công khai thừa nhận sở hữu năng lực như vậy trên quỹ đạo, đồng thời phát đi tín hiệu có chủ ý tới một số quốc gia khác.
Phát biểu tại Hội nghị Không quân, Không gian và Không gian mạng ở bang Maryland, ông Meink nêu bật: “Ngày nay, chúng ta tiếp tục bảo đảm luôn sẵn sàng ứng phó với những thách thức từ các mối đe dọa không ngừng biến đổi, bất kể chúng xuất hiện ở đâu. Đó là lý do Mỹ hiện sở hữu các vũ khí kiểm soát không gian trên quỹ đạo, có khả năng bảo vệ lực lượng liên quân trước các hành động thù địch của đối phương”.
Ông Meink không nêu chi tiết về loại vũ khí này đồng thời từ chối cung cấp thêm thông tin khi được đề nghị làm rõ. Hiện chưa rõ thời điểm các vũ khí này được đưa vào quỹ đạo.
Tổng thống Donald Trump từng ca ngợi Lực lượng Không gian Mỹ, thành lập năm 2019 trực thuộc Không quân, là bước đi mang tính lịch sử nhằm tăng cường năng lực quốc phòng của Mỹ trong bối cảnh cuộc chạy đua vũ trang đang leo thang, khi Trung Quốc và Nga thách thức vị thế thống trị của Mỹ trong không gian.
Lực lượng Không gian Mỹ đăng trên trang web nhấn mạnh: “Trung Quốc phát triển và vận hành năng lực tác chiến không gian và đối phó trong không gian như một phần trong chiến lược hiện đại hóa quân đội. Trong khi đó, Nga coi không gian là lĩnh vực tác chiến và cho rằng ưu thế trong không gian sẽ là yếu tố mang tính quyết định trong các cuộc xung đột tương lai”.
Các quan chức quân sự Mỹ nhiều lần cáo buộc rằng Nga và Trung Quốc đang thử nghiệm những năng lực tấn công mới trong không gian.
Nga và Trung Quốc nêu quan điểm
Trước diễn biến này, vào ngày 15/9, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết, không gian vũ trụ phải được duy trì không có bất kỳ loại vũ khí nào. Ông đồng thời nhấn mạnh Nga sẽ tiếp tục thúc đẩy lập trường này và kỳ vọng cộng đồng quốc tế sẽ đạt được đồng thuận rộng rãi về vấn đề này.
Hãng Sputnik dẫn lời ông Peskov nói với các phóng viên: “Tất nhiên, Nga sẽ tiếp tục thúc đẩy lập trường này. Chúng tôi cho rằng không nên có bất kỳ loại vũ khí nào trong không gian vũ trụ”. Bên cạnh đó, ông chia sẻ rằng Nga “trông đợi sự đồng thuận rộng rãi của cộng đồng quốc tế để tiếp tục nỗ lực và thúc đẩy lập trường ủng hộ việc phi quân sự hóa hoàn toàn không gian vũ trụ”.
Cùng ngày 15/9, Trung Quốc kêu gọi Mỹ "ngừng chuẩn bị cho chiến tranh" trong không gian, sau khi Lầu Năm Góc lần đầu tiên xác nhận triển khai vũ khí lên quỹ đạo. Theo hãng thông tấn AFP (Pháp), Bắc Kinh và Washington là những đối thủ địa chính trị chủ chốt và từ lâu đã tìm cách mở rộng lợi ích cũng như dấu ấn chiến lược của mình trong không gian.
Bộ Ngoại giao Trung Quốc phản đối động thái này, đồng thời cảnh báo về việc "vũ khí hóa không gian, biến nơi đây thành chiến trường và châm ngòi cho một cuộc chạy đua vũ trang tại đó".
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn phát biểu tại họp báo: "Chúng tôi kêu gọi phía Mỹ ngừng mở rộng năng lực quân sự và chuẩn bị cho chiến tranh trong không gian”.
Quân sự hóa không gian là vấn đề xuất hiện từ lâu, gần như song hành với chính cuộc đua vào không gian.
Năm 1967, các siêu cường lớn nhất thế giới cùng nhiều quốc gia khác đã ký Hiệp ước Ngoài Không gian, nhằm giải quyết mối quan ngại lớn nhất lúc bấy giờ veef việc triển khai vũ khí hạt nhân trong không gian.