Ngày 15/1 vừa qua, lần đầu tiên các chiến đấu cơ Na Uy đóng tại Ba Lan được điều động theo lệnh của chỉ huy không quân Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sau khi Liên bang Nga triển khai một “số lượng lớn” máy bay hoạt động chống lại Ukraine.
Chính quyền Ba Lan hôm 15/1 cho biết các chiến đấu cơ đã được điều động sau khi phát hiện “hoạt động hàng không tầm xa cường độ cao” từ Liên bang Nga vào sáng sớm cùng ngày.
Đây là các chiến đấu cơ của Na Uy đóng tại Ba Lan và được điều động theo lệnh của chỉ huy không quân Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Trong một tuyên bố ngắn đưa ra vào hôm 16/1, NATO cho biết đây là lần đầu tiên các chiến đấu cơ của Na Uy được điều động để bảo vệ không phận của Ba Lan.
Lệnh điều động được đưa ra trong bối cảnh vào hôm 15/1, Ukraine báo cáo về các đợt tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV) và tên lửa trên khắp đất nước, bao gồm cả các khu vực phía Tây giáp biên giới với lãnh thổ NATO còn Liên bang Nga thừa nhận đã nhắm mục tiêu Ukraine.
Các cuộc tấn công bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái của Liên bang Nga vào Ukraine đôi khi đã lan sang các quốc gia thành viên NATO như Ba Lan và Romania khi Moskva nhắm vào các khu vực phía Tây của Ukraine.
Mặc dù các quốc gia NATO không coi những sự cố này là tấn công trực tiếp vào thành viên của liên minh - động thái dẫn tới hành động đáp trả của cả khối theo Điều 5 của Hiến chương NATO - nhưng nó làm dấy lên lo ngại rằng xung đột tại Ukraine có thể leo thang.
Trong vài tuần qua, quân đội Ba Lan đã nhiều lần điều động chiến đấu cơ, bao gồm cả vào ngày Giáng Sinh khi Moskva tiến hành các cuộc tấn công lớn trên khắp Ukraine.
Các quốc gia NATO giáp biên giới với Ukraine đôi khi sử dụng máy bay thuộc quân đội các nước khác để phản ứng với hoạt động của Liên bang Nga như trường hợp hai chiếc F-18 của Không quân Tây Ban Nha đã phối hợp cùng chiến đấu cơ F-16 của Romania để phản ứng với một vật thể lạ xâm nhập không phận Romania hồi tháng 10/2024.
Lần này, vào hôm 15/1, theo lệnh của chỉ huy không quân NATO, hai chiếc F-35 hiện đại của Na Uy đóng tại Ba Lan đã được “triển khai để đáp trả số lượng lớn máy bay Liên bang Nga trên không”.
Về phần mình, Bộ chỉ huy quân sự Ba Lan không nêu rõ loại máy bay được điều động vào thời điểm đó, nhưng cho biết hệ thống phòng không mặt đất và radar của họ đã được đặt vào “trạng thái sẵn sàng cao nhất”.
Trong một phát biểu với tờ Newsweek, được đăng tải hôm 17/1, người phát ngôn của Bộ Chỉ huy Tác chiến của Lực lượng Vũ trang Ba Lan cho biết “hoạt động hàng không tầm xa cường độ cao” từ Liên bang Nga đã được phát hiện vào sáng sớm 15/1.
“Hoạt động của Liên bang Nga liên quan đến các cuộc tấn công bằng không quân và tên lửa nhắm vào các mục tiêu trên lãnh thổ Ukraine, đặc biệt là các khu vực phía Tây của nước này”, người phát ngôn trên nói.
Xem video hoạt động chiến đấu của các đơn vị tên lửa phòng không vào ngày 15/1/2025 nhằm đối phó với cuộc tấn công tên lửa quy mô lớn của Liên bang Nga. Nguồn: Bộ Tư lệnh Không quân Miền Tây-Bộ Quốc phòng Ukraine/X
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố Moskva đã tiến hành một “cuộc tấn công quy mô lớn” vào cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này.
Cụ thể, theo Không quân Ukraine, Liên bang Nga đã phát động một cuộc tấn công “kết hợp” qua đêm, sử dụng 74 thiết bị bay không người lái cùng các tên lửa đạn đạo và hành trình. Các tên lửa Kh-22 và Kh-32 được phóng từ máy bay Tu-22M3, còn tên lửa Kh-101 và Kh-55 thì được phóng từ máy bay Tu-95MS, ngoài ra còn có các tên lửa khác được phóng từ máy bay chiến thuật chưa được xác định.
Không quân Ukraine cho biết Moskva đã tập trung vào các cơ sở năng lượng, đặc biệt là cơ sở hạ tầng khí đốt tại các khu vực Đông Bắc Kharkiv, Lviv và Ivano-Frankivsk ở phía Tây, đồng thời xác nhận có “thiệt hại” tại các địa điểm này.
Liên bang Nga tuyên bố đã nhắm vào “cơ sở hạ tầng khí đốt và năng lượng quan trọng” của Ukraine và nói rằng các mục tiêu đã “được đạt được.”
Trong một tuyên bố trên ứng dụng Telegram vào ngày 15/1, Bộ Quốc phòng Liên bang Nga viết: “Sáng nay, Lực lượng Vũ trang Liên bang Nga đã tiến hành một cuộc tấn công nhóm bằng vũ khí chính xác cao và thiết bị bay không người lái vào các cơ sở hạ tầng khí đốt và năng lượng quan trọng đảm bảo hoạt động của tổ hợp công nghiệp quân sự Ukraine. Mục tiêu của cuộc tấn công đã đạt được. Tất cả các cơ sở nêu ra trong kế hoạch đều bị tấn công”.
Tuyên bố trên mạng xã hội X cùng ngày, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết: “Một cuộc tấn công lớn khác từ Liên bang Nga. Giữa mùa đông, mục tiêu của Liên bang Nga vẫn không thay đổi: cơ sở hạ tầng năng lượng của chúng tôi. Trong số các mục tiêu có các cơ sở khí đốt và năng lượng duy trì cuộc sống bình thường cho người dân của chúng tôi”.
Tờ Newsweek nhận định: Các cuộc tấn công trên không của Liên bang Nga vào Ukraine và ngược lại sẽ tiếp tục cho đến khi biết rõ Tổng thống đắc cử Donald Trump sẽ dàn xếp các cuộc đàm phán ngừng bắn giữa Kiev và Moskva như thế nào.
Trong thời gian tới, các cuộc tấn công quy mô lớn của Liên bang Nga ở miền Tây Ukraine có thể lại khiến NATO phải điều động thêm nhiều chiến đấu cơ.
