Theo truyền thông quốc tế ngày 1/9, hai quan chức cấp cao trong chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết COSCO sử dụng thiết bị được giấu trên các tàu của hãng để theo dõi hoạt động liên lạc quân sự gần bờ biển nhiều quốc gia, trong đó có Mỹ.
Theo các quan chức này, COSCO đã duy trì quan hệ hợp tác kéo dài nhiều thập niên với chính phủ Trung Quốc trong hoạt động thu thập thông tin.
Mạng lưới tàu biển rộng khắp của COSCO được cho là giúp Bắc Kinh thu thập tín hiệu liên lạc từ tàu thuyền và máy bay hoạt động tại châu Âu, Bắc Mỹ và châu Á. Một quan chức cho biết các thiết bị này nhằm tìm hiểu công nghệ liên lạc quân sự cũng như những bước phát triển mới trong lĩnh vực mã hóa.
Hoạt động trên còn được cho là giúp Trung Quốc theo dõi những tuyến hàng hải quan trọng đối với thương mại và hoạt động quân sự. Thông tin thu được có thể được Bắc Kinh sử dụng để tăng cường năng lực trinh sát trên biển, cảnh báo sớm về mục tiêu quân sự nước ngoài và củng cố vị thế trong các tranh chấp lãnh thổ.
Các quan chức Mỹ không tiết lộ cụ thể loại thiết bị được phát hiện trên tàu COSCO, nhưng khẳng định đây là những hệ thống thu thập tình báo tín hiệu tinh vi, không phải thiết bị liên lạc hàng hải thông thường.
COSCO chưa có phản hồi chính thức, trong khi Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington bác bỏ cáo buộc của phía Mỹ.
Người phát ngôn đại sứ quán Liu Chang khẳng định chính phủ Trung Quốc không yêu cầu bất kỳ công ty hoặc cá nhân nào thu thập hay cung cấp dữ liệu, thông tin và tình báo ở nước ngoài trái với luật pháp sở tại. Bắc Kinh đồng thời phản đối việc sử dụng những cáo buộc thu thập tình báo để bôi xấu Trung Quốc.
Một báo cáo do Trường Chiến tranh Hải quân Mỹ (NWC) công bố vào tháng 4/2025 nhận định quân đội Trung Quốc có khả năng đang tận dụng các đội tàu cá và tàu thương mại của nước này để phục vụ hoạt động tình báo, giám sát.
Tháng 1/2025, Lầu Năm Góc đưa COSCO vào danh sách những doanh nghiệp bị cáo buộc có liên hệ với quân đội Trung Quốc. Quyết định này không đồng nghĩa với áp đặt lệnh trừng phạt, nhưng gây tổn hại đáng kể về uy tín và khiến doanh nghiệp bị hạn chế tham gia các hợp đồng mua sắm của chính phủ Mỹ.
Chính quyền Tổng thống Trump từng lên kế hoạch áp hàng tỷ USD phí cảng đối với các hãng vận tải biển Trung Quốc, bao gồm COSCO, nhằm phục hồi ngành đóng tàu và hàng hải Mỹ. Kế hoạch sau đó được tạm dừng khi ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đạt thỏa thuận đình chiến thương mại kéo dài một năm vào tháng 10 năm ngoái.
Thỏa thuận sẽ hết hiệu lực vào tháng 11. Khả năng gia hạn dự kiến được đưa ra thảo luận khi hai nhà lãnh đạo gặp nhau tại Washington vào cuối tháng 9, bên cạnh nhiều vấn đề nhạy cảm khác về an ninh và thương mại.
Ông Isaac Kardon, chuyên gia về chiến lược hàng hải Trung Quốc tại Đại học Johns Hopkins, nhận định Washington sẽ khó xử lý dứt điểm những lo ngại về an ninh do COSCO đã tham gia quá sâu vào hoạt động thương mại của Mỹ. Theo ông, loại tập đoàn này khỏi chuỗi cung ứng và mạng lưới vận tải có thể gây tổn hại nghiêm trọng cho chính nền kinh tế Mỹ.
Trong bối cảnh lãnh đạo hai nước chuẩn bị gặp nhau, cáo buộc nhằm vào COSCO có thể gia tăng sức ép lên quan hệ Mỹ - Trung và làm phức tạp thêm các cuộc thảo luận về an ninh, thương mại.
