Trong khuôn khổ "Lễ Khao lề Thế lính Hoàng Sa và Tuần Văn hóa biển đảo Quảng Ngãi năm 2013”, sáng 28/4, tại huyện đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi) đã diễn ra Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa và Lễ đón nhận Bằng di tích Quốc gia đình làng An Vĩnh; Bằng Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia với Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa.
 Lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trao bằng Bằng di tích Quốc gia Đình làng An Vĩnh và Bằng di sản văn hóa phi vật thể Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa cho các họ tộc trên đảo. |
Đúng 7 giờ 30 phút tại bến cảng Lý Sơn, hàng ngàn người dân và các họ tộc trên huyện đảo đã có mặt tại đây để rước Bằng di tích Quốc gia Đình làng An Vĩnh và Bằng di sản văn hóa phi vật thể Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa. Tại đình làng An Vĩnh, đại diện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã công bố quyết định và và Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Tuấn Anh đã trao bằng cho các tộc họ trên huyện đảo.
 Người dân và các họ tộc trên đảo Lý Sơn rước Bằng di tích Quốc gia Đình làng An Vĩnh và Bằng di sản văn hóa phi vật thể Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa. |
Phát biểu tại buổi lễ, ông Trần Ngọc Nguyên - Chủ tịch UBND huyện đảo Lý Sơn cho biết, đình làng An Vĩnh được xây dựng vào thế kỷ 18, là một trong những ngôi đình được xây dựng sớm nhất tỉnh Quảng Ngãi. Trải qua chiến tranh và thiên tai, Đình làng An Vĩnh bị xuống cấp, hư hỏng nặng nề. Năm 2009, đình làng này được Nhà nước đầu tư trùng tu, tôn tạo phục hồi nguyên trạng.
Đình làng An Vĩnh là di tích có giá trị lịch sử to lớn trong việc chứng minh chủ quyền của Việt Nam trên 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Nơi đây, trước khi đội Hoàng Sa làm lễ xuất binh đi Hoàng Sa, họ làm lễ báo với thần linh, với tổ tiên nhiệm vụ vâng lệnh triều đình ra khai thác sản vật và cắm mốc chủ quyền trên quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa… Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, chính quyền, người dân và đặc biệt là các thế hệ của 13 dòng họ trên huyện đảo Lý Sơn đã hết lòng gìn giữ, bảo vệ ngôi đình.
 Thực hiện lễ Chánh tế Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa. |
Cụ Võ Hiển Đạt, người chủ trì Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa cho biết, ông thấy rất vui và tự hào khi thấy đình làng An Vĩnh được công nhận là Di tích Quốc gia và Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.
 Thực hiện lễ Chánh tế Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa. |
Cụ Võ Hiển Đạt kể, ngay từ khi còn nhỏ, ông đã được tham dự Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa. Lễ thường được tổ chức vào đầu tháng 2 cuối tháng 3, tùy theo từng tộc họ. Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa là một nghi lễ trang trọng, được bao đời ngư dân và chính quyền tại Lý Sơn gìn giữ, bảo tồn. Binh phu khi đi Hoàng Sa là đi vào nơi vô cùng nguy hiểm, đi dễ mà khó về. Mong muốn người ra đi trở về, người dân làng An Vĩnh, An Hải và nhiều nơi khác dọc ven biển Quảng Ngãi làm lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa nhằm khao quân, tế sống và cả làm các nghi lễ thế mạng cho những người sắp xuống thuyền đi thực thi nhiệm vụ triều đình giao phó, đồng thời tế lễ và tưởng nhớ những người lính đi thực thi nhiệm vụ tại Hoàng Sa, Trường Sa đã khuất.
 Lễ Thả thuyền lễ và hình nhân thế mạng. |
Khi buổi lễ tế lính Hoàng Sa kết thúc, người lính coi như “đã một lần chết” và “hình binh” ấy có quyền tin tưởng rằng mình sẽ không còn phải chết nữa, sẽ trải qua những khó khăn bất trắc trên biển khơi. Chính vì vậy, lễ Khao lề thế lính từ lâu đã trở thành một biểu tượng minh chứng cho lòng yêu nước, ý thức về chủ quyền lãnh thổ của cha ông thời xa xưa.
Cùng với các nghi lễ chính trong Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa, tại buổi lễ, du khách còn được xem hát múa bả trạo tái hiện đoàn hùng binh đi Hoàng Sa chuẩn bị xuất quân, cúng khao lề, thả các mô hình thuyền, trên thuyền đặt các hình nhân tượng trưng cho người lính trong Hải đội Hoàng Sa năm xưa…
Bài: Phương Lan- Ảnh: Anh Tuấn - TTXVN
