Lan tỏa tình yêu văn hóa dân tộc từ 'Đám giỗ - nét đẹp văn hóa Nam Bộ'

Chiều 31/3, tại Khu Lưu niệm Chủ tịch Tôn Đức Thắng, Ban Quản lý Di tích tỉnh An Giang phối hợp với UBND xã Mỹ Hòa Hưng thực hiện Chương trình giáo dục di sản văn hóa chuyên đề sân khấu hóa "Đám giỗ - nét đẹp văn hóa Nam Bộ".

Chương trình nhằm tôn vinh nét đẹp văn hóa đa tầng của người Việt, thể hiện lòng thành kính và đạo lý hiếu nghĩa vẹn tròn với tổ tiên. Đồng thời, khơi dậy tinh thần “Uống nước nhớ nguồn”, bồi đắp tình yêu gia đình, ý thức trân trọng cội nguồn dân tộc cho thế hệ trẻ, học sinh, sinh viên trên địa bàn. 

Chú thích ảnh
Hoạt cảnh “Ngày Giỗ chính (Kỵ nhật)”. 

Thông qua các tiết mục dân ca, múa và kịch nói và hoạt cảnh do học sinh thể hiện, chương trình đã tái hiện sinh động không gian văn hóa đám giỗ của người dân Nam Bộ xưa. Từ không khí náo nức, gắn kết nghĩa tình dòng tộc trong ngày “Tiên thường” (Cáo giỗ) đến sự trang nghiêm, trầm mặc khói hương của ngày “Chính giỗ”, mỗi lát cắt đều khơi gợi những giá trị nhân văn sâu sắc; chương trình tôn vinh đạo hiếu, nhắc nhở hậu thế giữ gìn nếp nhà và mạch nguồn "Uống nước nhớ nguồn" bền bỉ của vùng đất phương Nam.

Chú thích ảnh
Hoạt cảnh “Ngày Giỗ chính (Kỵ nhật)”.

Điểm nhấn đặc biệt của chương trình là hoạt cảnh “Ngày giỗ chính” (Kỵ nhật) với sự tái hiện kỳ công và thuyết minh tường tận các nghi thức thờ tự truyền thống. Từ cách bài trí hương án đến trình tự lễ bái đều được thực hiện trang nghiêm, giúp công chúng cảm nhận trọn vẹn diện mạo văn hóa đám giỗ Nam Bộ xưa và nay. Qua đó, phong tục này không chỉ là một nghi lễ tâm linh, còn là nét đẹp đặc trưng của vùng đất phương Nam - nơi tình thân, nghĩa xóm và đạo hiếu gia đình luôn được trân trọng, trao truyền qua bao thế hệ.

Theo ông Nguyễn Quang Khánh, Phó Giám đốc phụ trách Ban Quản lý Di tích tỉnh An Giang, đám giỗ không chỉ là mỹ tục trong đời sống tâm linh mà còn là biểu tượng của đạo lý hiếu kính và tinh thần “Uống nước nhớ nguồn”. Đây chính là sợi dây tâm linh thắt chặt tình thân, gắn kết cộng đồng qua nhiều thế hệ. Trong dòng chảy hối hả của thời đại, việc bảo tồn và lan tỏa những giá trị di sản này - đặc biệt là trong tâm hồn thế hệ trẻ đã trở thành một sứ mệnh cấp thiết hơn bao giờ hết.

Chú thích ảnh
Ông Nguyễn Quang Khánh, Phó Giám đốc phụ trách Ban Quản lý Di tích tỉnh An Giang phát biểu tại chương trình. 

Phó Giám đốc phụ trách Ban Quản lý Di tích tỉnh An Giang Nguyễn Quang Khánh khẳng định, hoạt động này là nỗ lực cụ thể nhằm thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, góp phần kiến tạo môi trường giáo dục nhân văn, gắn liền với bảo tồn bản sắc dân tộc. Qua hình thức sân khấu hóa, những nghi lễ đặc trưng của Nam Bộ đã bước ra từ trang sách, trở nên sinh động và gần gũi, giúp bồi đắp tâm hồn và ý thức trân trọng di sản cho thế hệ trẻ. Ban Tổ chức kỳ vọng cách tiếp cận này sẽ khơi dậy niềm tự hào, định hình một thế hệ tương lai giàu bản sắc, biết trân quý và sẵn sàng gánh vác sứ mệnh gìn giữ, phát huy những giá trị văn hóa vô giá của cha ông.

Chú thích ảnh
Bà Tôn Thị Bạch Tuyết, đại diện thân tộc Chủ tịch Tôn Đức Thắng (phải) trao tặng hình ảnh tư liệu quý về cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Tôn Đức Thắng cho Ban Quản lý Di tích tỉnh An Giang. 

Tham gia giao lưu chia sẽ về ý nghĩa văn hóa, lịch sử và những giá trị truyền thống của đám giỗ của người dân Nam Bộ tại chương trình, ông Nguyễn Duy Linh, Nhà nghiên cứu văn hóa Nam Bộ cho rằng, để giữ được nét đẹp đám giỗ của người dân Nam Bộ trong đời sống hiện đại, điều quan trọng nhất là phải giữ được tinh thần hiếu kính và sự gắn kết gia đình. Hình thức có thể thay đổi nhưng nếu con cháu còn nhớ ngày giỗ, còn tụ họp, còn thắp nhang tưởng nhớ thì giá trị vẫn còn.

“Đám giỗ chỉ thực sự mất đi khi người ta không còn thấy cần phải trở về”- Nhà nghiên cứu văn hóa Nam Bộ Nguyễn Duy Linh nhấn mạnh.

Dịp này, Ban Tổ chức và thân tộc Chủ tịch Tôn Đức Thắng đã trao 30 suất học bổng “Rèn đức, luyện tài – hưởng tới tương lai” tặng học sinh lớp 12 có hoàn cảnh khó khăn, vươn lên trong học tập trên địa bàn xã Mỹ Hòa Hưng, góp phần tiếp thêm động lực để các em vững bước trên con đường phía trước.

Tin, ảnh: Công Mạo (TTXVN)

Dành cho bạn

Đa dạng hoạt động lan tỏa văn hóa Việt Nam qua những trang sách

Đa dạng hoạt động lan tỏa văn hóa Việt Nam qua những trang sách

Hướng đến Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) năm 2026, Đường sách TP Hồ Chí Minh tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật và khuyến đọc với chủ đề “Văn hóa Việt Nam qua những trang sách”, diễn ra từ ngày 18/11 đến 6/12.

Trao đổi kinh nghiệm bảo tồn nghề làm giấy truyền thống

Trao đổi kinh nghiệm bảo tồn nghề làm giấy truyền thống

Ngày 13/11, tại Hà Nội, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam phối hợp với Bảo tàng Dân gian quốc gia Hàn Quốc đồng tổ chức Hội thảo quốc tế với chủ đề "Nghề làm giấy Hanji của Hàn Quốc và giấy Dó của Việt Nam: Bảo tồn, diễn giải và đối thoại văn hóa".

Giữ mạch hồn quê bằng tình yêu ví, giặm

Giữ mạch hồn quê bằng tình yêu ví, giặm

Từ những giờ học âm nhạc, buổi sinh hoạt ngoại khóa đến các câu lạc bộ dân ca trong trường học, những làn điệu ví, giặm đang được thế hệ trẻ Nghệ An đón nhận bằng tình yêu và sự say mê. Khi học sinh không chỉ nghe mà còn trực tiếp cất lên câu hát quê hương, di sản văn hóa truyền thống có thêm cơ hội được trao truyền, tiếp nối và hòa nhịp trong đời sống đương đại.

Nghệ nhân Việt - Hàn trình diễn nghề làm giấy truyền thống

Nghệ nhân Việt - Hàn trình diễn nghề làm giấy truyền thống

Ngày 13/11, tại Hà Nội, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam phối hợp với Bảo tàng Dân gian Quốc gia Hàn Quốc tổ chức hội thảo quốc tế về nghề làm giấy Hanji và giấy dó, nhằm bảo tồn tri thức bản địa, tôn vinh nghệ nhân và thúc đẩy giao lưu văn hóa giữa hai quốc gia.