Ở độ cao khoảng 429 m so với mực nước biển, khu vườn không chỉ gây ấn tượng bởi bộ sưu tập thực vật đến từ những vùng khí hậu khắc nghiệt trên thế giới, mà còn bởi vị trí gần như “treo” trên sườn núi, mở ra tầm nhìn ngoạn mục xuống Địa Trung Hải. Từ đây, trong những ngày trời quang, du khách có thể phóng tầm mắt về phía dãy Esterel và vịnh Saint-Tropez.
Theo phóng viên TTXVN đưa tin từ Nice, điều làm nên sức hấp dẫn của Jardin Exotique d’Èze trước hết nằm ở sự kết hợp hiếm có giữa thiên nhiên, lịch sử và kiến trúc. Khu vườn được xây dựng trên nền một pháo đài Trung cổ từng đứng sừng sững trên đỉnh núi. Những dấu tích của thành cổ vẫn còn hiện diện giữa cây cối, đá núi và các lối đi quanh co, tạo cho khu vườn một không gian vừa hoang sơ vừa giàu chiều sâu lịch sử.
Lịch sử của địa điểm này còn lâu đời hơn những bức tường thành còn sót lại. Theo tư liệu về khu vườn, con người đã cư trú trên mỏm đá Èze từ thời Đồ sắt, khoảng thế kỷ III trước Công nguyên. Đến nửa sau thế kỷ XII, một lâu đài được xây dựng tại đây và trở thành điểm phòng thủ quan trọng. Năm 1706, trong Chiến tranh Kế vị Tây Ban Nha, vua Louis XIV ra lệnh phá hủy lâu đài. Những gì còn lại sau đó trở thành chứng tích của một thời kỳ mà ngôi làng Èze giữ vị trí chiến lược trên vùng Riviera.
Sau Chiến tranh Thế giới thứ hai, chính trên những tàn tích ấy, một ý tưởng tưởng như khá táo bạo đã được hiện thực hóa: Xây dựng một khu vườn dành cho các loài cây thích nghi với khí hậu khô nóng. Thị trưởng Èze khi đó, André Gianton, cùng Jean Gastaud - người gắn với sự hình thành Jardin Exotique de Monaco - đã khởi xướng dự án. Hàng chục người phải vận chuyển đất và vật liệu bằng tay lên đỉnh núi để tạo dựng những nền đất mới giữa các phế tích.
Điều kiện tự nhiên của Èze đặc biệt phù hợp với ý tưởng này. Khu vực được cao nguyên Revère che chắn phần nào khỏi gió Bắc, trong khi độ dốc của sườn đá tạo khả năng thoát nước tốt - những điều kiện lý tưởng cho các loài cây mọng nước và cây chịu hạn như xương rồng, agave hay lô hội.
Ngày nay, khu vườn được tổ chức thành hai không gian có đặc điểm gần như đối lập. Ở phía Nam, nơi hướng ra biển và nhận nhiều ánh nắng, du khách bắt gặp hàng chục loài cây mọng nước và cây chịu hạn có nguồn gốc từ nhiều châu lục, đặc biệt từ những vùng sa mạc của Bắc Mỹ, Mexico và Nam Phi. Hình dáng đa dạng của những cây xương rồng, agave, euphorbia hay các loài mọng nước khiến khu vườn giống như một bảo tàng thực vật ngoài trời.
Các bảng thông tin giúp du khách nhận biết và phân biệt những loài thực vật vốn khá dễ nhầm lẫn. Hệ thống thông tin hiện đại còn cho phép tìm hiểu sâu hơn về từng loài thông qua mã QR, cung cấp thông tin về nguồn gốc, họ thực vật và đặc điểm sinh học. Vì vậy, khu vườn không chỉ dành cho những người yêu cảnh đẹp mà còn có giá trị giáo dục và nghiên cứu đáng kể.
Nếu phía Nam là thế giới của ánh nắng và cây chịu hạn, phía Bắc lại đem đến một trải nghiệm hoàn toàn khác. Được che bóng và có độ ẩm cao hơn, khu vực này quy tụ các loài thực vật Địa Trung Hải như sim, cistus, dâu Arbutus hay một số loài euphorbia, đồng thời kết hợp với các loài ngoại lai thích hợp với môi trường ẩm như dương xỉ thân gỗ New Zealand, agapanthus Nam Phi và hosta Trung Quốc.
Sự thay đổi đột ngột về khí hậu vi mô tạo nên một trong những nét thú vị nhất của Jardin Exotique d’Èze. Chỉ trong một hành trình ngắn, du khách có thể chuyển từ không gian khô nóng của vùng bán sa mạc sang một “ốc đảo” mát mẻ với hang đá, nước chảy và thác nhỏ. Khu vực này được thiết kế để tận dụng chính địa hình tự nhiên của sườn núi, biến các hang đá thành những điểm dừng chân đầy bất ngờ.
Khu vườn cũng là một không gian nghệ thuật. Dọc các lối đi có 14 tác phẩm điêu khắc của nghệ sĩ Jean-Philippe Richard. Những bức tượng hòa vào cảnh quan thiên nhiên tạo thêm sắc thái thi vị cho hành trình khám phá. Du khách có thể vừa ngắm thực vật, vừa thưởng ngoạn những tác phẩm nghệ thuật và dừng chân ở các điểm quan sát để chiêm ngưỡng biển Địa Trung Hải.
Một không gian Zen mới cũng được bổ sung, với thác nước, hệ thống phun sương, cây cối cận nhiệt đới và những ghế nghỉ hướng ra cảnh quan. Đây là nơi thích hợp để du khách tạm dừng nghỉ sau khi vượt qua những con dốc và bậc đá của ngôi làng cổ.
Không ngạc nhiên khi Jardin Exotique d’Èze được trao nhãn “Jardin Remarquable” - Vườn đáng chú ý của Pháp, đồng thời nhận Giải đặc biệt cấp vùng về hoa và cảnh quan. Khu vườn cũng liên tục nhận Chứng nhận xuất sắc của Tripadvisor trong nhiều năm, phản ánh sức hút lâu dài đối với khách du lịch.
Với du khách, Jardin Exotique d’Èze không đơn thuần là một vườn thực vật. Đó là một cuộc hành trình qua nhiều lớp không gian: từ dấu tích của pháo đài Trung cổ đến những loài cây của sa mạc Mexico và Nam Phi; từ sườn đá đầy nắng đến những hang ẩm có thác nước; từ các tác phẩm điêu khắc đến đường chân trời xanh thẳm của Địa Trung Hải.
Nằm ở vị trí đặc biệt trên đỉnh Èze, Jardin Exotique vì thế có thể được xem như một trong những nơi hội tụ rõ nhất vẻ đẹp đặc trưng của Côte d’Azur: một bên là lịch sử hàng nghìn năm, một bên là thiên nhiên được chăm chút, và phía trước là biển Địa Trung Hải trải rộng đến tận đường chân trời. Đến Èze mà bỏ qua khu vườn này đồng nghĩa với việc bỏ lỡ một trong những góc nhìn ấn tượng nhất của Riviera.
