Phát biểu tại hội thảo, Đại tá, Tiến sĩ Lê Thanh Bài, Phó Viện trưởng Viện Lịch sử Quân sự, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội nhân dân Việt Nam nhấn mạnh, tháng 3/1945, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy lâm thời Quảng Ngãi, những chiến sỹ cách mạng trung kiên ở “Căng an trí” Ba Tơ đã phát động đồng bào các dân tộc trong huyện làm nên cuộc khởi nghĩa Ba Tơ thành công vào ngày 11/3/1945. Đây là sự kiện lịch sử có ý nghĩa quan trọng, cuộc khởi nghĩa vũ trang từng phần đầu tiên trong cả nước do Đảng ta lãnh đạo và giành thắng lợi; đánh dấu mở đầu thời kỳ cao trào tiền khởi nghĩa, giành chính quyền từng địa phương tiến lên tổng khởi nghĩa giành chính quyền toàn quốc khi thời cơ chín muồi. Khởi nghĩa Ba Tơ đã đi vào lịch sử như bản anh hùng ca về chủ nghĩa anh hùng cách mạng của nhân dân Việt Nam.
Ban Tổ chức đã nhận được gần 40 báo cáo tham luận khoa học của lãnh đạo các cơ quan Trung ương; Quân khu V; lãnh đạo Tỉnh ủy, UBND, các sở, ban, ngành và các địa phương trong tỉnh; tướng lĩnh, sĩ quan; nhà khoa học… Các tham luận đã đề cập toàn diện, phong phú, sâu sắc, làm rõ hơn về ý nghĩa lịch sử từ lý luận đến thực tiễn, góp phần bồi đắp lòng yêu nước cho cán bộ, chiến sỹ, nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.
Thượng tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Võ Tiến Trung cho biết, đêm 9/3/1945, Nhật đảo chính, hất cẳng Pháp độc chiếm Đông Dương, Ban Thường vụ Trung ương Đảng họp ra Chỉ thị “Nhật, Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta”. Tuy chưa nhận được Chỉ thị này từ Trung ương nhưng Chi bộ Đảng ở “Căng an trí” Ba Tơ đã vận dụng linh hoạt, sáng tạo tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8. Trưa 10/3/1945, Tỉnh ủy lâm thời mở cuộc họp bất thường do Bí thư Tỉnh ủy lâm thời Trương Quang Giao chủ trì. Hội nghị nhất trí “phải chớp thời cơ trong lúc Nhật chưa lên được Ba Tơ, bộ máy tay sai ở đây đã quá hoang mang” và quyết định “phải hành động ngay vào sáng sớm 11/3/1945”. Cuộc Khởi nghĩa Ba Tơ giành thắng lợi nhanh chóng đã chứng minh quyết định này là hoàn toàn đúng đắn.
Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi Bùi Thị Quỳnh Vân khẳng định, Khởi nghĩa Ba Tơ khẳng định tinh thần, ý chí quyết chiến, quyết thắng của các chiến sỹ du kích Ba Tơ; sự sáng tạo, nghệ thuật chỉ đạo khởi nghĩa của Đảng bộ tỉnh. Đó là chớp thời cơ, tấn công cục bộ, khởi nghĩa từng phần, kết hợp đấu tranh vũ trang, chính trị và công tác binh vận; tư tưởng cách mạng tiến công, phát huy sức mạnh đoàn kết toàn dân làm suy yếu, chiến thắng kẻ thù. Phát huy truyền thống yêu nước để xây dựng quê hương, Ba Tơ đã vun đắp tình đoàn kết các dân tộc, là huyện đi đầu trong công cuộc đổi mới. Đây cũng là huyện đầu tiên của tỉnh xóa 100% nhà tạm, nhà dột nát cho nhân dân. Đảng bộ, chính quyền và đồng bào các dân tộc huyện Ba Tơ đã được trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động trong thời kỳ đổi mới.
Dịp này, thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, lãnh đạo Tỉnh ủy Quảng Ngãi đã trao Huân chương Lao động hạng Ba cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc huyện Ba Tơ.
Sáng cùng ngày, Đoàn công tác của Bộ Quốc phòng, Quân khu V, Tỉnh ủy Quảng Ngãi đã dâng hoa tại Tượng đài Khởi nghĩa Ba Tơ; khánh thành công trình thư viện số (được đầu tư 5 tỷ đồng) do Công ty Cổ phần lọc hóa dầu Bình Sơn tài trợ.
