Hãng Thông tấn Iraq (INA) dẫn lời người phát ngôn Bộ Dầu mỏ Saheb Bazoun nêu rõ Baghdad đã đạt được hiểu biết chung với Washington và Tehran cùng tất cả các bên về đảm bảo hoạt động xuất khẩu dầu của Iraq qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, quan chức này không nêu chi tiết về thỏa thuận cũng như thời điểm các bên đạt được sự nhất trí trên.
Đáng chú ý, tuyên bố được đưa ra sau khi đầu tháng này Iran đã thông báo cho phép các tàu của Iraq đi qua eo biển Hormuz. Xuất khẩu dầu đóng góp tới 90% nguồn thu ngân sách của Iraq và trong tháng 3 vừa qua đã bị sụt giảm hơn 70% so với tháng trước đó.
Xung đột bùng phát tại Trung Đông đang gây ra tình trạng hỗn loạn trên thị trường năng lượng, đặc biệt sau khi Iran siết chặt kiểm soát eo biển Hormuz vốn là tuyến vận chuyển 20% lượng dầu khí toàn cầu. Hôm 8/4, Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạm thời kéo dài 2 tuần và sau đó hai bên tiến hành đàm phán tại Pakistan nhưng không đạt kết quả, dẫn tới việc Mỹ cũng tuyên bố chặn eo biển Hormuz, khiến thị trường năng lượng thế giới càng thêm chao đảo. Trước bối cảnh đó, các nước trên thế giới đều bày tỏ quan ngại và đang nỗ lực thảo luận để tìm cách chấm dứt xung đột nhằm đảm bảo an ninh hàng hải qua tuyến đường biển huyết mạch này.
Trong tuyên bố đưa ra ngày 14/4, Ủy ban châu Âu (EC) cho rằng châu Âu có thể đối mặt với các vấn đề về nguồn cung nhiên liệu bay trong tương lai gần do xung đột tại Trung Đông vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc. Cùng ngày, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết ông đã kêu gọi người đồng cấp Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian nối lại đàm phán để chấm dứt xung đột giữa hai bên. Viết trên mạng xã hội X, nhà lãnh đạo Pháp cho biết ông đã có cuộc điện đàm với 2 nhà lãnh đạo Mỹ và Iran hôm 13/4 để kêu gọi nối lại đàm phán, làm rõ những hiểu lầm và tránh mọi hành động leo thang hơn nữa. Theo Tổng thống Macron, điều quan trọng là các bên, trong đó có cả lực lượng Hezbollah tại Liban, phải tôn trọng lệnh ngừng bắn tạm thời và khơi thông lại hoạt động tại eo biển Hormuz càng sớm càng tốt.
Cũng trong ngày 14/4, Qatar kêu gọi tăng cường ngoại giao khu vực để ổn định thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Iran và Mỹ, đồng thời nhấn mạnh rằng đối thoại vẫn là con đường khả thi duy nhất dẫn đến ổn định lâu dài. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Qatar Majed Al-Ansari nhấn mạnh ưu tiên hiện nay là phải củng cố lệnh ngừng bắn và ngăn chặn leo thang xung đột trở lại, Ông cảnh báo, nếu không có một khuôn khổ chính trị toàn diện, nguy cơ tái diễn giao tranh sẽ xảy ra. Ông cũng nhấn mạnh cuộc khủng hoảng ở eo biển Hormuz phải được giải quyết thông qua cơ chế khu vực có sự tham gia của tất cả các quốc gia ven biển, bởi các giải pháp từ bên ngoài sẽ không hiệu quả. Theo quan chức này, bất kỳ gián đoạn nào trong hoạt động hàng hải ở eo biển Hormuz đều sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho thương mại và ổn định kinh tế toàn cầu.
Trong khi đó, Ngoại trưởng Ai Cập Badr Abdelatty đã tới Washington bắt đầu chuyến thăm và làm việc với các quan chức cấp cao Mỹ, trong đó có Ngoại trưởng Marco Rubio và các thành viên Quốc hội, nhằm thảo luận các biện pháp hạ nhiệt căng thẳng Trung Đông cũng như tăng cường quan hệ song phương. Theo phóng viên TTXVN tại Cairo, chuyến công du của Ngoại trưởng Ai Cập được tiến hành vào thời điểm then chốt, khi các cuộc đàm phán Mỹ - Iran tại Pakistan chưa đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.
Trong thời gian qua, Ai Cập, Pakistan và Thổ Nhĩ Kỳ đã có nhiều nỗ lực làm trung gian nhằm thúc đẩy đối thoại giữa Mỹ và Iran về chấm dứt xung đột.
