Vào ngày 11/5, báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay cho biết tại cuộc họp báo thường kỳ cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghae đã bảo vệ đề xuất hòa bình của Tehran bị Tổng thống Mỹ Donald Trump bác bỏ, nói rằng các yêu cầu của Iran là “hợp lý, có trách nhiệm và hào phóng, không chỉ vì lợi ích quốc gia của Iran mà còn vì lợi ích và sự ổn định của toàn bộ khu vực cũng như thế giới”.
“Chúng tôi không đòi hỏi bất kỳ sự nhượng bộ nào. Điều duy nhất chúng tôi yêu cầu là các quyền hợp pháp của Iran”, ông Baghaei nói, đồng thời liệt kê các yêu cầu của Tehran, gồm: “Chấm dứt chiến tranh trên mọi mặt trận, bao gồm cả Liban và chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ (đối với các tàu và cảng của Iran)”.
Ngoài ra, yêu cầu của Tehran còn bao gồm giải phóng các tài sản của Iran bị đóng băng mà theo ông Baghaei là “bị mắc kẹt bất công trong các ngân hàng nước ngoài do sức ép từ Mỹ”; đảm bảo quyền đi lại an toàn qua eo biển Hormuz; đảo đảm an ninh trong khu vực và tại Liban - điều mà ông Baghaei mô tả là “một đề xuất hào phóng và có trách nhiệm đối với an ninh khu vực”.
Ông Baghaei trực tiếp phản bác mô tả của Tổng thống Trump khi đặt câu hỏi: “Yêu cầu của chúng tôi về quyền đi lại an toàn qua eo biển Hormuz có phải là một yêu cầu quá đáng không? Việc thiết lập an ninh và hòa bình trên toàn khu vực, đặc biệt là Liban, có phải là một yêu cầu vô trách nhiệm không?”
“Iran không phải kẻ bắt nạt, Iran chống lại sự bắt nạt”
Ông Baghaei bác bỏ việc Mỹ mô tả Iran là “kẻ bắt nạt của Trung Đông”, đồng thời chuyển hướng cáo buộc sang Washington: “Iran đã chứng minh rằng mình là một cường quốc có trách nhiệm trong khu vực, và đồng thời, chúng tôi không phải kẻ bắt nạt; chúng tôi chống lại sự bắt nạt. Hãy nhìn vào hồ sơ của chúng tôi”.
Ông Baghaei cho rằng những cáo buộc như vậy “không thể thay đổi thực tế rằng Mỹ đã tự đặt mình vào vị trí là mối đe dọa lớn nhất đối với hòa bình và an ninh quốc tế”.
Pakistan vẫn là bên trung gian chính thức
Trên mặt trận ngoại giao, ông Baghaei xác nhận Pakistan vẫn là bên trung gian chính thức duy nhất.
“Nhiều quốc gia đang liên hệ. Tất cả các nước trong khu vực đều thực sự lo ngại về tình trạng căng thẳng leo thang. Nhưng bên trung gian chính thức vẫn là Pakistan. Phía Qatar cũng có những ý tưởng riêng và sẽ chia sẻ khi cần thiết”, ông Baghaei nói.
Ông Baghaei cho biết thêm rằng ông kỳ vọng Pakistan “sẽ tiến hành công việc của mình một cách chuyên nghiệp và sẽ không để các hành động nghề nghiệp của mình bị ảnh hưởng bởi các bên thứ ba”.
“Bất kỳ sự can thiệp nào cũng sẽ làm tình hình phức tạp hơn”
Ông Baghaei cảnh báo các nước châu Âu, đặc biệt nhắc tới Pháp và Anh, không nên để mình bị cuốn vào cuộc xung đột.
Ông Baghaei cho rằng bất kỳ sự can thiệp nào tại eo biển Hormuz sẽ chỉ “làm tình hình phức tạp thêm” và nhấn mạnh rằng an ninh khu vực phải do chính các quốc gia trong khu vực đảm bảo.
Về tuyên bố của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron rằng sứ mệnh do Pháp đề xuất sẽ được “phối hợp với Iran”, ông Baghaei không xác nhận có bất kỳ sự phối hợp nào.
Ưu tiên của Iran: Chấm dứt chiến tranh trước, hạt nhân tính sau
Ông Baghaei xác nhận rằng đề xuất của Iran tập trung vào các ưu tiên trước mắt thay vì một thỏa thuận toàn diện.
“Điều cấp bách là chấm dứt chiến tranh dưới mọi hình thức, bao gồm cả tại Liban, và bảo đảm an toàn, an ninh hàng hải tại Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz”, ông Baghaei nói.
Theo ông Baghaei, “việc tập trung vào các ưu tiên trong tình hình hiện nay là điều rất hợp lý và có trách nhiệm, thay vì thảo luận những vấn đề mà lịch sử cho thấy đã dẫn tới chiến tranh ít nhất hai lần”.
