Hỗ trợ tìm kiếm thông tin, di chuyển hài cốt liệt sĩ, đính chính bia mộ và chăm lo đời sống thân nhân là những hoạt động được Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam triển khai nhiều năm qua. Trao đổi với phóng viên Báo Tin tức và Dân tộc, Trung tướng Trần Tấn Hùng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam, cho biết Hội đang tiếp tục đồng hành cùng các gia đình với trách nhiệm cao nhất, góp phần đưa các liệt sĩ trở về quê hương.
Thưa Trung tướng, trong quá trình đồng hành với thân nhân liệt sĩ, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm nào?
Với tinh thần cao nhất là hỗ trợ thân nhân liệt sĩ, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam tập trung thực hiện nhiều nhiệm vụ, trước hết là thu thập, tìm kiếm thông tin về liệt sĩ và hài cốt liệt sĩ.
Hiện nay, Hội chúng tôi có 14 tổ chức hội tại các tỉnh, thành phố trên cả nước. Các tổ chức này cùng phối hợp hỗ trợ thân nhân trong việc tìm kiếm thông tin, xác minh nơi hy sinh, nơi an táng cũng như những thông tin liên quan đến phần mộ của liệt sĩ.
Bên cạnh công tác tìm kiếm, Hội còn hỗ trợ gia đình thực hiện việc đính chính thông tin về liệt sĩ, đính chính thông tin trên bia mộ trong những trường hợp có sai lệch hoặc cần bổ sung, hoàn thiện hồ sơ.
Một nhiệm vụ rất quan trọng khác là hỗ trợ di chuyển hài cốt liệt sĩ từ các nghĩa trang trên khắp các vùng, miền của đất nước trở về quê hương theo nguyện vọng của gia đình.
Trong toàn bộ quá trình đó, chúng tôi xác định phải làm việc với tinh thần trách nhiệm cao nhất, bởi phía sau mỗi thông tin về liệt sĩ là sự mong chờ của một gia đình, có khi kéo dài hàng chục năm.
Việc triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm tập trung tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ đã được Hội tham gia, hỗ trợ các gia đình như thế nào, thưa ông?
Từ khi bắt đầu Chiến dịch 500 ngày đêm tập trung tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ theo chỉ đạo của Chính phủ, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam cùng các tổ chức hội trong cả nước đã tích cực tham gia hỗ trợ các gia đình.
Đến nay, chúng tôi đã hỗ trợ trên 30 trường hợp. Trong số đó, nhiều trường hợp đã hoàn thành việc tìm kiếm, xác minh thông tin và thực hiện các bước cần thiết để đưa hài cốt liệt sĩ trở về quê hương. Một số trường hợp hiện vẫn đang tiếp tục hoàn thiện thủ tục và tiến hành các bước di chuyển hài cốt liệt sĩ.
Có những trường hợp sau rất nhiều năm, gia đình mới có đủ thông tin và điều kiện để đón người thân trở về. Vì vậy, mỗi lần tham gia đón và đưa hài cốt liệt sĩ về quê hương đối với chúng tôi đều mang một ý nghĩa rất đặc biệt.
Được trực tiếp có mặt trong những thời khắc đó, chúng tôi cảm nhận rất rõ niềm xúc động của thân nhân. Đó không đơn thuần là việc di chuyển một phần mộ, mà còn là việc thực hiện tâm nguyện đau đáu qua nhiều năm của một gia đình, một dòng họ.
Ngoài tìm kiếm, quy tập và hỗ trợ di chuyển hài cốt liệt sĩ, công tác chăm lo đời sống thân nhân liệt sĩ được Hội triển khai ra sao, thưa ông?
Đây cũng là một nội dung được Hội và các tổ chức hội đặc biệt quan tâm. Cùng với hỗ trợ tìm kiếm thông tin về liệt sĩ, chúng tôi tập trung giúp đỡ những gia đình liệt sĩ có hoàn cảnh khó khăn bằng nhiều hình thức thiết thực.
Hội đã triển khai xây dựng, trao tặng nhà tình nghĩa; tặng sổ tiết kiệm, tặng quà cho các gia đình. Vào các ngày lễ lớn của đất nước, của quân đội và dân tộc, các tổ chức hội đều tổ chức thăm hỏi Mẹ Việt Nam Anh hùng, thân nhân liệt sĩ.
Điều chúng tôi mong muốn là sự tri ân không chỉ thể hiện trong những dịp kỷ niệm mà trở thành một hoạt động thường xuyên, lâu dài. Đối với những gia đình còn khó khăn về nhà ở hoặc đời sống, sự hỗ trợ kịp thời có ý nghĩa rất lớn cả về vật chất lẫn tinh thần.
Trong công tác xây dựng nhà tình nghĩa, theo thống kê đến nay Hội và các tổ chức hội đã hỗ trợ gần 1.700 căn nhà. Mỗi căn nhà được hoàn thành không chỉ giúp một gia đình có nơi ở ổn định hơn mà còn thể hiện tình cảm, trách nhiệm của cộng đồng đối với những người đã hy sinh vì đất nước.
Một trong những mong mỏi lớn nhất của các gia đình là xác định được danh tính liệt sĩ. Hội đã đạt được kết quả như thế nào trong công tác này, thưa ông?
Việc xác định danh tính, “trả lại tên” cho liệt sĩ là một nhiệm vụ rất khó khăn, đòi hỏi phải kết hợp nhiều nguồn thông tin và phương pháp khác nhau.
Thời gian qua, Hội đã hỗ trợ để “trả lại tên” cho gần 1.000 liệt sĩ bằng các phương pháp thực chứng kết hợp xét nghiệm, giám định ADN.
Mỗi trường hợp xác định được danh tính đều là kết quả của một quá trình thu thập thông tin, đối chiếu tư liệu, tìm kiếm nhân chứng và thực hiện các bước chuyên môn. Có những trường hợp thông tin ban đầu rất ít, quá trình tìm kiếm phải kéo dài nhiều năm.
Đối với chúng tôi, khi một liệt sĩ được xác định danh tính, điều quan trọng nhất là gia đình đã biết chính xác nơi người thân mình đang yên nghỉ. Đó cũng là cơ sở để thân nhân thực hiện các thủ tục cần thiết, trong đó có việc đưa hài cốt liệt sĩ trở về quê hương nếu gia đình có nguyện vọng.
Thời gian tới, Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan, đơn vị và các tổ chức hội địa phương để thu thập thêm thông tin, hỗ trợ thân nhân liệt sĩ, đồng thời triển khai các hoạt động tri ân thiết thực.
Chúng tôi xác định đây là công việc lâu dài. Chừng nào vẫn còn những gia đình chưa tìm được thông tin về người thân, còn những liệt sĩ chưa xác định được danh tính hoặc chưa thể trở về quê hương, Hội sẽ tiếp tục nỗ lực đồng hành, hỗ trợ với tinh thần trách nhiệm và nghĩa tình cao nhất.
Xin cảm ơn ông!
