Theo hãng tin Reuters, đã có khoảng 800 đoàn nước ngoài đến thăm hầm trú ẩn dân sự Merihaka ở Helsinki - hầm trú ẩn lưỡng dụng lớn nhất của Phần Lan, hiện đóng vai trò như "cửa hàng trưng bày" cho các công ty Phần Lan muốn xuất khẩu giải pháp an ninh sang các khách hàng quan tâm đến xung đột ở Ukraine và Iran.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen từng đến thăm Merihaka. "Chúng tôi đến để học hỏi kinh nghiệm sẵn có, với giấc mơ xây dựng một khu phức hợp thể thao như thế này", Tetiana Grunska, Phó trưởng ban quản lý quân sự thành phố Balakliia (Ukraine), nói trong chuyến thăm Câu lạc bộ Thị trưởng Ukraine.
Hầm trú ẩn Merihaka có thể tích 71.000 mét khối, tương đương một tòa nhà văn phòng 7 tầng. Xây dựng từ năm 2003, hầm được trang bị sân thể thao, phòng tập thể dục và sân chơi trẻ em ở độ sâu 25 mét, phục vụ sử dụng hàng ngày. Trong trường hợp khẩn cấp, hầm có thể chuyển đổi để chứa giường tầng, bể chứa nước và nhà vệ sinh di động trong vòng 72 giờ.
Tại Phần Lan - quốc gia từng chịu nhiều đau thương trong Thế chiến thứ hai, việc xây dựng hầm trú ẩn dưới các tòa nhà dân cư và thương mại có quy mô nhất định vẫn là bắt buộc. Yêu cầu này giúp các công ty Phần Lan phát triển kỹ năng xây dựng và bảo trì, bao gồm lắp đặt cửa chống phóng xạ, hệ thống thông gió, nguồn điện dự phòng, mạng lưới thông tin liên lạc và hệ thống thoát nước.
Theo các nhà chức trách và công ty liên quan, các chính trị gia, nhà quản lý và doanh nghiệp nước ngoài, trong đó có tập đoàn dầu khí Saudi Aramco, đã đến tìm hiểu thông tin và thăm hầm. Trung tâm Khả năng phục hồi Phần Lan, một tổ chức xuất khẩu thành lập tháng 3/2023, cho biết xuất khẩu an ninh và quốc phòng của Phần Lan đạt hàng chục tỷ euro, với doanh thu từ bán hầm trú ẩn khoảng hàng chục triệu euro và tiềm năng tăng trưởng lớn.
"Trong vòng hai năm tới, chúng ta sẽ không phải cạnh tranh gay gắt để giành hợp đồng. Thay vào đó, vấn đề sẽ là năng lực sản xuất có thể cần phải cân nhắc”, Ilkka Kivisaari, Giám đốc điều hành Tập đoàn Verona Shelters (Phần Lan-Thụy Sĩ), cho biết, dẫn chứng nhu cầu cao ở Ba Lan, Đức và sự quan tâm lớn từ Trung Đông.
Merihaka là một trong 48 hầm trú ẩn lớn và 5.500 hầm trú ẩn nhỏ hơn tại Helsinki. Tại một hầm khác ở Helsinki, sức chứa 3.800 người, Giám đốc điều hành Tập đoàn Temet Phần Lan Juha Simola giới thiệu công nghệ hầm trú ẩn cho khách từ Saudi Aramco. Ông Simola từng tháp tùng Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb đến Cộng hòa Séc xúc tiến xuất khẩu.
Ông cho biết công ty nhận được sự quan tâm từ các quốc gia vùng Vịnh do xung đột Iran. "Có một sự quan tâm đáng kể tại Abu Dhabi và tôi nhận được cuộc gọi yêu cầu đến nhanh chóng", ông Simola nói với hang tin Reuters. Temet đang xây dựng nhà máy tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất và lên kế hoạch xây hàng trăm hầm trú ẩn. Công ty, hoạt động 70 năm trong lĩnh vực này, kỳ vọng 80% doanh thu từ xuất khẩu trong những năm tới.
Bên cạnh Temet và Verona, nhiều công ty nhỏ hơn chuyên về lĩnh vực cụ thể như cửa chống nổ và hệ thống thông tin liên lạc. Việc xây dựng hầm trú bom bắt buộc đối với các tòa nhà có diện tích vượt 1.200 m², Pauliina Eskola, Trưởng bộ phận cứu hộ Bộ Nội vụ Phần Lan, nhấn mạnh. Chi phí xây dựng hầm dưới một khu chung cư mới, do chủ sở hữu tòa nhà chi trả, chiếm 1,5-4% tổng chi phí xây dựng, theo Kivisaari.
Theo Bộ Nội vụ Phần Lan, năm nay và năm ngoái, Ba Lan đã phân bổ 1,59 tỷ USD tái thiết cơ sở phòng thủ tập thể. "Tình hình ở Ba Lan thực sự rất tồi tệ - hầm trú ẩn cuối cùng được xây dựng giữa những năm 1990, trong 30 năm qua chưa có gì được triển khai", Robert Klonowski, Phó giám đốc Bộ Nội vụ Ba Lan, cho biết.
