Chiều 28/10, HĐND TP Hà Nội thông qua Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết, tái cấu trúc không gian khu vực hồ Hoàn Kiếm và vùng phụ cận. Dự án triển khai tại phường Hoàn Kiếm và phường Cửa Nam, gồm ba dự án thành phần độc lập.
Tổng mức đầu tư hơn 22.200 tỷ đồng
Dự án thành phần 1 là giải phóng mặt bằng toàn bộ khu vực thực hiện dự án, với quy mô nghiên cứu quy hoạch 66,82 ha, quy mô sử dụng đất 30,82 ha, không bao gồm một số ô đất được thực hiện theo dự án riêng. Dự án có tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 9.900 tỷ đồng, sử dụng ngân sách thành phố. UBND phường Hoàn Kiếm được giao làm chủ đầu tư.
Dự án thành phần 2 là đầu tư xây dựng trung tâm thương mại ngầm tại công viên, quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm và công viên, quảng trường phía Bắc hồ Hoàn Kiếm. Công trình dự kiến gồm 4 tầng hầm, với tổng diện tích sàn khoảng 82.600 m2.
Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án thành phần này là 4.611 tỷ đồng, trong đó vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư khoảng 922 tỷ đồng, vốn huy động hợp pháp khác khoảng 3.689 tỷ đồng. Nhà đầu tư thực hiện dự án là Công ty Cổ phần Bất động sản Mặt Trời Thủ đô.
Theo phương án dự kiến, khoản thu từ cho thuê đất khai thác, sử dụng không gian ngầm khoảng 1.600 tỷ đồng sẽ được sử dụng để tạo nguồn thu ngân sách thanh toán cho dự án thành phần 3.
Dự án thành phần 3 là đầu tư xây dựng công trình, cải tạo, chỉnh trang cảnh quan hồ Hoàn Kiếm và khu vực phụ cận theo phương thức PPP, loại hợp đồng BT. Các hạng mục chính gồm xây mới trụ sở UBND thành phố, cải tạo, chỉnh trang trụ sở HĐND thành phố và khu vực phía Đông Nam hồ Hoàn Kiếm.
Nhà đầu tư là Công ty Cổ phần Bất động sản Mặt Trời Thủ đô. Nguồn vốn thực hiện do nhà đầu tư huy động, bao gồm vốn chủ sở hữu và các nguồn vốn huy động hợp pháp khác. Phương thức thanh toán dự kiến kết hợp quỹ đất, ngân sách nhà nước và giá trị cho thuê đất khai thác, sử dụng không gian ngầm của dự án thành phần 2.
Bảo tồn di sản, cảnh quan
Báo cáo về sự cần thiết triển khai dự án, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn cho biết khu vực hồ Hoàn Kiếm và vùng phụ cận là trung tâm chính trị, hành chính, văn hóa, lịch sử, mang giá trị biểu tượng của Thủ đô.
Trong bối cảnh khu vực chịu áp lực về hạ tầng kỹ thuật, không gian công cộng và nhu cầu tổ chức các hoạt động văn hóa, du lịch, việc triển khai dự án được xác định là cần thiết nhằm bảo tồn, phát huy giá trị di sản, cải thiện cảnh quan, môi trường, đồng thời huy động nguồn lực xã hội, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Dự án cũng nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 2 ngày 17/3/2026 của Bộ Chính trị về tái cấu trúc đô thị, ưu tiên không gian công cộng, cây xanh, khai thác không gian ngầm gắn với giao thông công cộng, bảo đảm hài hòa giữa bảo tồn và phát triển. Đồng thời, dự án phù hợp với định hướng bảo tồn, tái thiết khu vực hồ Hoàn Kiếm và sắp xếp hợp lý trụ sở các cơ quan thành phố theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, được phê duyệt hồi tháng 5.
Thảo luận tại hội trường trước đó, đại biểu Vũ Gia Luyện đề nghị rà soát quy mô trụ sở UBND thành phố trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số, tinh gọn bộ máy. Đối với các khu đất thương mại quanh hồ, đại biểu đề nghị xem xét chiều cao công trình để bảo đảm hài hòa cảnh quan, đáp ứng nhu cầu thực tế và tránh lãng phí nguồn lực đầu tư.
Với các công trình ngầm tiếp giáp di tích, đại biểu Vũ Gia Luyện đề nghị khảo sát kỹ điều kiện địa chất, thủy văn và các yếu tố khảo cổ; ứng dụng mô hình thông tin công trình (BIM) để kiểm soát rủi ro ngay từ khâu thiết kế. Đồng thời, cần xác định rõ phạm vi bảo tồn nghiêm ngặt đối với cảnh quan và mặt nước hồ.
Đại biểu Phạm Tuấn Long đề nghị làm rõ ranh giới giữa không gian ngầm công cộng, gồm giao thông, lối đi bộ, bãi đỗ xe do Nhà nước đầu tư, với không gian thương mại, dịch vụ do doanh nghiệp vận hành.
Đại biểu cũng lưu ý việc kết nối đồng bộ giữa tầng hầm thương mại, giao thông ngầm với đường sắt đô thị, bãi đỗ xe ngầm và các công trình nổi. Các hạng mục cần đáp ứng nghiêm ngặt tiêu chuẩn về phòng cháy, chữa cháy, thoát nạn và an ninh đô thị.
Giải trình các vấn đề đại biểu quan tâm, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn thống nhất với những đề xuất về kiểm soát địa chất, khảo cổ và ứng dụng BIM trong quá trình triển khai dự án. Ông đồng thời nhấn mạnh yêu cầu bảo tồn nghiêm ngặt các khu vực di tích, đặc biệt là mặt nước hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn.
Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố, việc phát triển không gian ngầm phải được thực hiện đồng bộ với tái thiết không gian nổi, xác định rõ ranh giới giữa khu vực phục vụ giao thông, công cộng và khu vực thương mại, dịch vụ. Quá trình triển khai phải bảo đảm tuân thủ các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật.
UBND Thành phố cho biết, trong giai đoạn tiếp theo, khi thực hiện điều chỉnh quy hoạch phân khu và thẩm định, phê duyệt dự án, thành phố sẽ chỉ đạo làm rõ phạm vi, ranh giới, quy mô các hạng mục và tổng mức đầu tư; đồng thời đánh giá đầy đủ sức chịu tải của khu vực hồ Hoàn Kiếm và vùng phụ cận.
Thành phố cũng sẽ quy định thống nhất về tầng cao, chiều cao công trình và phạm vi các khu vực không gian ngầm; đánh giá phương án bố trí các chức năng tại khu vực lõi lịch sử, giảm thiểu diện tích thương mại trong phạm vi nghiên cứu, đồng thời xây dựng phương án bảo vệ các di tích lịch sử, di tích cách mạng thuộc khu vực dự án.
