UBND TP Hà Nội vừa báo cáo điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng tỷ lệ 1/5000 để thực hiện Dự án đầu tư Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng.
Chỉnh trang có chọn lọc cụm làng có giá trị lâu đời
Theo Nghị quyết 18 của HĐND Thành phố, Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng được cụ thể hóa bằng 18 dự án thành phần. Trong đó có 2 dự án giao thông thuộc trục cảnh quan bờ tả và bờ hữu sông Hồng; 11 dự án công viên; 2 dự án kè và chỉnh trị lòng sông, bờ sông; cùng 3 dự án đô thị định cư và đa mục tiêu.
Trong báo cáo, Hà Nội nêu rõ việc di dời, tái thiết làng xóm cũ theo nguyên tắc không đảm bảo an toàn phòng, chống, thoát lũ; phần diện tích làng các làng nằm trong phạm vi mở đường giao thông (trục đại lộ cảnh quan, nút giao thông…); nằm trong khu vực quy hoạch "phòng khách đô thị" (phía ngoài đê Hữu sông Hồng, bên trong đường vành đai II, đoạn từ cầu Nhật Tân đến cầu Vĩnh Tuy); nằm trong các khu vực xây dựng các khu đô thị định cư, đô thị đa mục tiêu.
TP Hà Nội cũng nêu rõ nguyên tắc bảo tồn, giữ lại, cải tạo chỉnh trang các làng xóm lâu đời. Cụ thể, Thành phố bảo tồn các di tích lịch sử văn hóa và địa điểm lưu niệm, sự kiện cách mạng kháng chiến (123 công trình di tích, bao gồm cả xếp hạng và chưa xếp hạng) gắn với cộng đồng dân cư.
Hà Nội cũng bảo tồn khu vực lõi của các làng nghề truyền thống, các làng có giá trị về kiến trúc, lịch sử, văn hóa vật thể và phi vật thể đã được công nhận, xếp hạng. Giữ lại và cải tạo chỉnh trang khu vực lõi của các làng xóm lâu đời tại các khu vực ngoài phòng khách đô thị (ngoài vành đai II).
Theo nguyên tắc trên, có 2 cụm làng thuộc diện di dời. Cụm làng Võng La - Hải Bối thuộc xã Thiên Lộc và Vĩnh Thanh. Cụ thể, Hà Nội sẽ di dời một phần diện tích khu dân cư làng xóm nằm trong phạm vi không đảm bảo điều kiện an toàn phòng chống lũ và khu vực nằm trong phạm vi xây dựng Trục đại lộ cảnh quan thuộc các thôn Võng La, Yên Hà, Hải Bối (tổng diện tích khoảng 27 ha). Làng Bắc Cầu thuộc phường Bồ Đề (khoảng 35,5 ha).
Hai cụm làng được xác định tái thiết để phục vụ mục tiêu hình thành “phòng khách đô thị” gồm Nhật Tân - Tứ Liên thuộc phường Hồng Hà, khoảng 96 ha, và Thống Nhất (Hạ Trại, Trung Thôn) thuộc phường Long Biên, khoảng 12 ha.
Trong khi đó, 8 cụm làng có giá trị lâu đời được định hướng cải tạo, chỉnh trang có chọn lọc, gồm Văn Quán - Đông Cao - Tráng Việt; Ngọc Giang - Lực Canh - Văn Tinh; Bát Tràng - Giang Cao - Kim Lan; Văn Đức; Thúy Lĩnh; Yên Mỹ; Đại Lan; Tranh Khúc - Vạn Phúc. Riêng cụm Bát Tràng - Giang Cao - Kim Lan có khoảng 4,5 ha phải di dời theo quy hoạch phòng, chống lũ.
Quy mô dân số tối đa 1,2 triệu người
Theo định hướng quy hoạch, Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng có tổng diện tích nghiên cứu khoảng 11.418 ha, dân số dự báo từ 800.000 đến 1,2 triệu người. Chỉ tiêu sử dụng đất dân dụng khoảng 55 m2/người, trong đó đất ở khoảng 15 m2/người.
Mật độ xây dựng được xác định theo từng nhóm chức năng, với khu dịch vụ - công cộng khoảng 60%, nhóm nhà ở 35 - 40%, công viên chuyên đề 25% và công viên công cộng khoảng 5%.
Các công trình trong khu vực phổ biến từ 30 - 45 tầng, một số công trình được định hướng trở thành điểm nhấn đô thị, trong đó có Tháp Kỷ nguyên cao 109 tầng. Riêng các làng xóm truyền thống dự kiến duy trì tầng cao khoảng 3 tầng, được đánh giá cụ thể trong quá trình lập quy hoạch chi tiết.
Một nội dung quan trọng là diện tích xây dựng và tôn cao bãi sông dự kiến khoảng 3.900 ha. Con số này được xác định trên cơ sở báo cáo mô hình tính toán thủy văn, thủy lực, đánh giá tác động đến an toàn thoát lũ do Viện Khoa học thủy lợi Việt Nam thực hiện và đã được UBND Thành phố cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường thống nhất.
Không gian được tổ chức theo ba mức thềm địa hình. Khu vực có cao độ trên 11,5 m có thể xây dựng mới; khu vực từ 9,5-11,5m là không gian linh hoạt, tổ chức các công trình thích ứng và duy trì dân cư hiện hữu; khu vực dưới 9,5m ưu tiên phục hồi sinh thái, giao thông chậm, cảnh quan và đường dạo.
TP Hà Nội cũng chia Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng theo phân đoạn không gian khác nhau trải dài hơn 40 km. Theo đó, phân đoạn 1, từ cầu Hồng Hà đến cầu Thăng Long, rộng khoảng 3.436 ha, dân số khoảng 160.000 người. Khu vực này định hướng tái thiết đô thị, cải tạo, chỉnh trang các làng xóm truyền thống, phát triển công viên sinh thái, bảo tồn tự nhiên và không gian thể dục, thể thao.
Phân đoạn 2, từ cầu Thăng Long đến cầu Thanh Trì, có diện tích khoảng 4.548 ha, dân số dự báo khoảng 541.000 người. Đây là khu vực trọng tâm, được định hướng trở thành “phòng khách đô thị” của Thủ đô, với các trung tâm dịch vụ tài chính, thương mại, đổi mới sáng tạo và những công trình điểm nhấn. Không gian tại đây cũng được tổ chức nhằm tăng cường liên kết giữa Hồ Tây và Cổ Loa, tạo một khu vực có vai trò nổi bật về cảnh quan và chức năng đô thị.
Phân đoạn 3, từ cầu Thanh Trì đến cầu Mễ Sở, rộng khoảng 3.435 ha, dân số khoảng 499.000 người. Khu vực này tập trung các cụm công viên, phát triển đô thị, các khu dịch vụ - thương mại và không gian nông nghiệp sinh thái, trong đó có khu đô thị định cư và đa mục tiêu phường Lĩnh Nam.
Ba phân đoạn có chức năng riêng nhưng cùng hướng tới hình thành một trục không gian liên tục, kết nối giao thông, cảnh quan, đô thị và sinh thái hai bên sông Hồng.
