EU tăng tốc đầu tư và củng cố hiện diện tại Bắc Cực

Lãnh đạo 12 nước thành viên EU ngày 14/9 đã kêu gọi toàn khối tăng cường đầu tư và có cách tiếp cận chiến lược, chủ động hơn tại Bắc Cực, trong bối cảnh khu vực này ngày càng có ý nghĩa quan trọng đối với an ninh, năng lượng, giao thông vận tải và kinh tế châu Âu.

eu.jpg
Trụ sở Ủy ban châu Âu tại Brussels, Bỉ. Ảnh: IRNA/TTXVN

Trong tuyên bố chung được đưa ra sau Hội nghị thượng đỉnh Bắc Cực châu Âu tại Rovaniemi (Phần Lan), các nước kêu gọi EU dành nguồn lực phù hợp cho những hành động cụ thể tại khu vực. Các lĩnh vực được đề cập gồm tăng cường khả năng cơ động quân sự, kết nối xuyên biên giới và cơ sở hạ tầng tại các khu vực cực Bắc của EU, đồng thời nâng cao năng lực giám sát, nhận thức tình hình trên biển và chia sẻ thông tin.

Phát biểu sau hội nghị, Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo cho rằng cách tiếp cận của châu Âu đối với an ninh Bắc Cực cần vượt ra ngoài phạm vi quân sự, bao gồm cả an ninh kinh tế, năng lượng, cơ sở hạ tầng, các tuyến thương mại và biến đổi khí hậu. Ông nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường đánh giá chung về các mối đe dọa, rủi ro và tầm quan trọng chiến lược ngày càng tăng của Bắc Cực.

Thủ tướng Orpo đồng thời đề xuất triển khai các dự án chung của châu Âu tại khu vực phía Bắc, trong đó có năng lực phóng vệ tinh, kết nối giao thông và khai thác, chế biến các khoáng sản quan trọng. Theo ông, EU cũng nên xem xét khả năng các nước thành viên cùng sở hữu tàu phá băng.

Đề xuất trên nhận được sự ủng hộ từ Đại diện cấp cao EU phụ trách chính sách đối ngoại và an ninh Kaja Kallas. Phát biểu tại hội nghị, bà Kallas cho rằng EU cần các tàu phá băng hoặc những loại tàu có khả năng hoạt động trong điều kiện hàng hải khắc nghiệt để tăng cường năng lực tại Bắc Cực. Theo bà, biến đổi khí hậu đang làm thay đổi khu vực, trong khi sự mở rộng của các tuyến hàng hải khiến năng lực hoạt động tại vùng biển băng giá trở nên cần thiết hơn.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen trước đó cũng đề xuất EU dành một phần trong kế hoạch gia tăng chi tiêu quốc phòng cho việc xây dựng “năng lực tàu phá băng châu Âu”. Tàu phá băng ngày càng được coi là một trong những phương tiện cần thiết để tăng cường an ninh và khả năng hiện diện của châu Âu tại Bắc Cực.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng ủng hộ sáng kiến này, cho rằng nhu cầu về tàu phá băng không chỉ là vấn đề của Phần Lan, Na Uy hay Thụy Điển mà liên quan tới toàn EU.

Những động thái trên diễn ra trong bối cảnh Bắc Cực đang trở thành khu vực cạnh tranh chiến lược ngày càng rõ nét. Biến đổi khí hậu khiến băng biển tan nhanh, tạo điều kiện cho các tuyến hàng hải mới và hoạt động khai thác tài nguyên phát triển, đồng thời thu hút sự quan tâm ngày càng lớn của các cường quốc như Nga, Mỹ và Trung Quốc. Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho rằng EU cần điều chỉnh cách tiếp cận đối với an ninh Bắc Cực để phù hợp với những thay đổi về địa chính trị. Ông cho biết Hội đồng châu Âu và Cơ quan Hành động đối ngoại châu Âu đang cập nhật chiến lược Bắc Cực của EU nhằm ứng phó với những thách thức đang thay đổi về địa chính trị, kinh tế và môi trường.

Thanh Phương/TTXVN

Dành cho bạn

Điện Kremlin tiết lộ về cuộc gặp thượng đỉnh 3 bên Nga-Trung-Mỹ

Điện Kremlin tiết lộ về cuộc gặp thượng đỉnh 3 bên Nga-Trung-Mỹ

Theo phóng viên TTXVN tại Moskva, ngày 16/11, Điện Kremlin thông báo dự kiến sẽ có một thông cáo chung sau cuộc gặp thượng đỉnh 3 bên giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump bên lề Hội nghị Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Thâm Quyến, Trung Quốc.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un (phải) tại cuộc gặp ở Hà Nội ngày 28/2/2019. Ảnh: AFP/TTXVN (Không được sử dụng, chia sẻ bởi bên thứ ba)

Ông Trump bất ngờ hé lộ khả năng gặp nhà lãnh đạo Kim Jong-un tại Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 16/11 bất ngờ để ngỏ khả năng gặp nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un trong chuyến thăm Trung Quốc dự Hội nghị cấp cao APEC. Ông Trump cho rằng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có thể mời ông Kim Jong-un tới Thâm Quyến, làm dấy lên kỳ vọng về khả năng nối lại tiếp xúc giữa Washington và Bình Nhưỡng.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov. Ảnh: TASS/TTXVN

Điện Kremlin cảnh báo hậu quả từ kế hoạch đóng cửa biên giới của Estonia

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho rằng việc dựng lên các rào cản giữa các quốc gia không mang lại kết quả tốt đẹp, sau khi Estonia công bố kế hoạch đóng cửa các cửa khẩu đường bộ với Nga từ ngày 1/12. Động thái của Tallinn cũng làm dấy lên lo ngại về những tác động kinh tế đối với thành phố biên giới Narva.

Nga và Mỹ phát tín hiệu khác nhau về sự tham gia của châu Âu trong đàm phán Ukraine

Nga và Mỹ phát tín hiệu khác nhau về sự tham gia của châu Âu trong đàm phán Ukraine

Nga và Mỹ đang đưa ra những thông tin khác nhau về khả năng châu Âu tham gia vòng đàm phán hòa bình Ukraine tiếp theo. Trong khi các đặc phái viên Mỹ cho biết Moskva đã đồng ý mở rộng thành phần tham dự, Điện Kremlin khẳng định vấn đề này chưa được thống nhất và yêu cầu châu Âu làm rõ những đóng góp thực chất cho tiến trình hòa bình.