Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm tháo gỡ vướng mắc, luật hóa các quy định hiện hành và thúc đẩy phân cấp thẩm quyền trong lĩnh vực đất đai.
Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, thực tiễn gần 2 năm triển khai Luật Đất đai năm 2024 đã nhận được sự quan tâm của Quốc hội và Chính phủ khi có tới hơn 26 văn bản để sửa đổi, bổ sung, hướng dẫn thi hành để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Tuy nhiên, trước yêu cầu tăng trưởng kinh tế và sự chuyển dịch sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về đất đai trở nên cấp thiết hơn. Nhiều nội dung đang được điều chỉnh bằng nghị định cần được luật hóa để bảo đảm tính ổn định, thống nhất, lâu dài, tạo sự an tâm cho các nhà đầu tư và người dân.
Trọng tâm của dự thảo sửa đổi lần này sẽ tập trung vào hai nhóm nội dung cốt lõi. Nhóm thứ nhất, Luật sẽ bổ sung các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm giải quyết triệt để những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực thi. Theo đó, luật hóa các quy định tại Nghị quyết số 254/2025/QH15 và quy định chi tiết tại các Nghị định số 226/2025/NĐ-CP, Nghị định số 49/2026/NĐ-CP, Nghị định số 50/2026/NĐ-CP, Nghị quyết số 66.3/2025/NQ-CP về giá đất, tiền sử dụng đất, thu hồi, bồi thường, hỗ trợ tái định cư, cấp Giấy chứng nhận, quy hoạch, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, giải quyết tranh chấp đất đai… Việc minh bạch hóa các vấn đề về giao đất, cho thuê đất và tách thửa, hợp thửa trong Luật sẽ giúp khơi thông các dòng vốn, tạo đà cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế “hai con số” trong giai đoạn 2026-2030.
Nhóm nội dung thứ hai tập trung vào các nội dung quy định về phân cấp, phân quyền, công cuộc cải cách hành chính và phân định thẩm quyền theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Dự thảo hướng tới việc sửa đổi, bổ sung quy định về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp xã; quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất trồng lúa; quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất có vi phạm pháp luật đất đai trước ngày 1/7/2014; bồi thường trong trường hợp đặc thù; chế độ sử dụng đất của một số loại đất.
Việc sửa đổi Luật Đất đai vào năm 2026 không chỉ là đợt “tổng rà soát” pháp lý, mà còn là tín hiệu tích cực về một môi trường kinh doanh minh bạch hơn. Khi các nút thắt về bồi thường và thủ tục hành chính được cởi bỏ bằng những quy định, luật định vững chắc, thị trường bất động sản được kỳ vọng sẽ phát triển bền vững, giảm thiểu tranh chấp và tối ưu hóa giá trị tài nguyên đất đai. Đây chính là nền tảng quan trọng để người dân và doanh nghiệp yên tâm khai thác, sử dụng đất đai như một nguồn lực phát triển dài hạn trong tương lai.
