Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Hải Triều cho biết, Đắk Lắk là địa bàn có nhiều sản phẩm nông sản, thực phẩm có lợi thế và tiềm năng xuất khẩu như cà phê, hồ tiêu, các loại hạt, cùng các sản phẩm thủy hải sản, thực phẩm chế biến. Hiện nay, Halal không chỉ là thị trường của các quốc gia có đông người Hồi giáo, mà đang ngày càng mở rộng về quy mô, phạm vi và mức độ ảnh hưởng trên toàn cầu.
Thị trường này được nhìn nhận như một hệ thống yêu cầu liên quan đến chất lượng, an toàn, minh bạch và niềm tin đối với sản phẩm. Việc tiếp cận thị trường Halal sẽ mở thêm cơ hội xuất khẩu, giúp doanh nghiệp chuẩn hóa sản xuất, nâng cao chất lượng và tăng sức cạnh tranh. Bên cạnh đó, Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - Israel (VIFTA) và Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam - UAE (CEPA) đang mở ra những cơ hội mới cho doanh nghiệp Việt Nam nói chung và doanh nghiệp Đắk Lắk nói riêng khi gia nhập vào thị trường Halal.
“Từ yêu cầu và cơ hội thực tiễn, hội thảo nhằm cung cấp thông tin, kết nối chuyên gia, cơ quan quản lý và doanh nghiệp để cùng xác định những giải pháp cụ thể, thiết thực và phù hợp với từng sản phẩm, từng thị trường. Sau Hội thảo, các doanh nghiệp sẽ có thêm thông tin, thêm định hướng và quan trọng nhất là xác định được thị trường mục tiêu, tiêu chuẩn cần đáp ứng và những bước đi cụ thể để từng bước đưa sản phẩm của Đắk Lắk vào thị trường Halal, đồng thời tận dụng tốt hơn các cơ hội từ VIFTA và CEPA. Sở Công Thương sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp trong công tác thông tin thị trường, xúc tiến thương mại, kết nối đối tác và triển khai các hoạt động hỗ trợ xuất khẩu, góp phần đưa các sản phẩm có lợi thế của tỉnh vươn xa hơn trên thị trường quốc tế” - Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Hải Triều nhấn mạnh.
Tại hội thảo, đại biểu đã được thông tin về Hiệp định VIFTA và Hiệp định CEPA; cập nhật biện pháp an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật (SPS) đối với nông sản, thực phẩm của thị trường Halal; thị trường Halal toàn cầu và một số định hướng phát triển ngành Halal Việt Nam; những yêu cầu, điều kiện cần thiết để doanh nghiệp từng bước tiếp cận và mở rộng xuất khẩu vào thị trường này…
Đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk thông tin về tiềm năng sản phẩm nông sản, thủy sản chủ lực của tỉnh; những khó khăn, thách thức xuất khẩu sang thị trường Halal; các chương trình nhằm hướng dẫn doanh nghiệp chế biến các sản phẩm nông nghiệp tiềm năng của tỉnh để tham gia vào ngành hàng Halal và các vấn đề có liên quan khác.
Theo các đại biểu, thị trường Halal đang ngày càng có vai trò quan trọng trong thương mại quốc tế, mở ra nhiều cơ hội đối với các sản phẩm nông nghiệp, thực phẩm và hàng hóa có lợi thế của Việt Nam. Tỉnh Đắk Lắk hiện có sản lượng cà phê hơn 560.000 tấn, hồ tiêu 84.000 tấn, sầu riêng khoảng 500.000 tấn và thủy sản gần 51.000 tấn… Đây là nguồn nguyên liệu dồi dào, tiềm năng để xuất khẩu hàng hóa sang thị trường Halal. Cùng với những thị trường xuất khẩu truyền thống, việc chủ động nghiên cứu, tiếp cận, mở rộng sang các thị trường mới, giàu tiềm năng là yêu cầu cấp thiết đối với các địa phương, doanh nghiệp của tỉnh trong giai đoạn hiện nay. Đặc biệt, thị trường Halal đang mở ra một không gian thị trường rộng lớn, có tiềm năng phát triển và nhu cầu ngày càng tăng đối với các sản phẩm thực phẩm, nông sản và thủy sản.
Ông Nguyễn Thành Duy, Phó Vụ trưởng Vụ Trung Đông - châu Phi (Bộ Ngoại giao) cho biết, thị trường Halal toàn cầu dự kiến sẽ chạm mốc 10.000 tỷ USD trước năm 2028. Việt Nam có nhiều thế mạnh để phát triển các sản phẩm, dịch vụ đạt tiêu chuẩn Halal và là mắt xích trong chuỗi cung ứng, sản xuất toàn cầu. Chính phủ cùng các bộ, ngành đang có nhiều hoạt động hỗ trợ địa phương, doanh nghiệp trong khai mở thị trường Halal toàn cầu. Tuy nhiên, Việt Nam chưa có hệ sinh thái Halal đồng bộ, liên kết giữa các ngành; chưa hình thành cơ quan đầu mối và chiến lược tổng thể về phát triển ngành Halal; hợp tác quốc tế về Halal tuy đã được thúc đẩy nhưng chưa đồng bộ toàn diện; nhiều doanh nghiệp, địa phương còn gặp khó khăn trong việc xin cấp chứng nhận Halal; chi phí cấp chứng nhận Halal cao.
“Doanh nghiệp Việt Nam nói chung, doanh nghiệp Đắk Lắk nói riêng vẫn còn thiếu thông tin về nhu cầu thị trường Halal, các quy định và tiêu chuẩn Halal để đáp ứng yêu cầu xuất khẩu. Bộ Ngoại giao luôn sẵn sàng hỗ trợ các doanh nghiệp của tỉnh Đắk Lắk kết nối đối với thị trường Halal. Đồng thời, Bộ đẩy mạnh thông tin về tiềm năng, cơ hội, thế mạnh phát triển ngành Halal của Việt Nam và thông tin về các thị trường Halal trọng điểm, cơ hội hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư”, ông Nguyễn Thành Duy nhấn mạnh.
Theo Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Hải Triều, trong bối cảnh thương mại quốc tế ngày càng cạnh tranh, chỉ có lợi thế về sản phẩm là chưa đủ. Để tiếp cận thị trường Halal, doanh nghiệp phải hiểu và nắm chắc yêu cầu của thị trường, chuẩn hóa quy trình và tổ chức sản xuất phù hợp để đáp ứng ngày càng tốt hơn các tiêu chuẩn quốc tế. Cụ thể, doanh nghiệp cần nâng cao nhận thức và chủ động tiếp cận thị trường Halal, nâng cao chất lượng và năng lực cạnh tranh của sản phẩm, chủ động khai thác cơ hội từ các hiệp định thương mại.
